Vahcuengh
Tiếng Tráng
Kra-Dai > Tai
Tiếng Zhuang (Vahcuengh) là ngôn ngữ phi Hán lớn nhất Trung Quốc, được hơn 16 triệu người sử dụng chủ yếu ở Khu tự trị Dân tộc Choang Quảng Tây. Âm Hán-Choang được vay mượn chủ yếu qua tiếp xúc lâu dài với tiếng Bình Thoại (Pinghua) và tiếng Quảng Đông, vốn là các phương ngữ có uy tín trong khu vực. Chữ Sawndip (古壯字) truyền thống mượn chữ Hán theo âm và nghĩa để ghi lại từ vựng tiếng Zhuang và các từ mượn Hán. Tiếng Zhuang tiêu chuẩn hiện đại dùng hệ chữ Latin được chuẩn hóa năm 1957, với thanh điệu được đánh dấu bằng phụ âm cuối từ (z=thanh 1, j=thanh 2, x=thanh 3, q=thanh 4, h=thanh 5, không dấu=thanh 6). Lớp âm Hán-Choang là một trong những tầng tiếp xúc Hán ngữ được ghi chép sớm nhất của ngữ hệ Tai-Kradai, có giá trị quan trọng trong việc tái lập âm vị học tiếng Tai nguyên thủy.
Nơi được sử dụng
Cách đọc chữ Hán trong Tiếng Tráng
| Chữ Hán | Nghĩa | Âm đọc | Dạng viết | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | iet | /ʔjɛt̚˥/ | |
| 二 | two | ngeih | /ŋei˨˦/ | |
| 三 | three | sam | /saːm˧˧/ | |
| 四 | four | seiq | /ɬei˦˥/ | |
| 五 | five | haj | /haː˨˩/ | |
| 六 | six | roek | /ɣok̚˥/ | |
| 七 | seven | caet | /tsaːt̚˥/ | |
| 八 | eight | bet | /pɛt̚˥/ | |
| 九 | nine | gouj | /kou˨˩/ | |
| 十 | ten | cib | /tsip̚˧˥/ | |
| 日 | sun | ngaed | /ŋaːt̚˩/ | |
| 月 | moon | nyied | /ɲet̚˩/ | |
| 山 | mountain | san | /ɬaːn˧˧/ | |
| 水 | water | suij | /ɬui˨˩/ | |
| 火 | fire | foj | /fo˨˩/ | |
| 木 | tree | moeg | /mok̚˩/ | |
| 土 | soil | doj | /to˨˩/ | |
| 天 | sky | dienh | /ten˨˦/ | |
| 地 | ground | dih | /ti˨˦/ | |
| 海 | sea | haij | /haːi˨˩/ | |
| 龍 | dragon | lungz | /luŋ˨˩˧/ | |
| 虎 | tiger | hux | /hu˧˩/ | |
| 犬 | dog | gienz | /kin˨˩˧/ | |
| 馬 | horse | max | /maː˧˩/ | |
| 鳥 | bird | roeg | /ɣok̚˨/ | |
| 魚 | fish | bya | /pjaː˧˧/ | |
| 牛 | ox | vaiz | /waːi˨˩˧/ | |
| 羊 | sheep | yangz | /jaŋ˨˩˧/ | |
| 貓 | cat | mauz | /maːu˨˩˧/ | |
| 人 | person | yinz | /jin˨˩˧/ | |
| 手 | hand | soux | /ɬou˧˩/ | |
| 足 | foot | cug | /tsuk̚˨/ | |
| 目 | eye | moeg | /mok̚˨/ | |
| 耳 | ear | rwix | /ɣwi˧˩/ | |
| 口 | mouth | houx | /hou˧˩/ | |
| 頭 | head | dauz | /taːu˨˩˧/ | |
| 心 | heart | simz | /ɬim˨˩˧/ | |
| 血 | blood | ied | /ʔet̚˩/ | |
| 肉 | meat | noh | /no˨˦/ | |
| 上 | up | ciengx | /tseŋ˧˩/ | |
| 下 | down | hax | /haː˧˩/ | |
| 中 | middle | cungh | /tsuŋ˨˦/ | |
| 中 | hit | cungq | /tsuŋ˦˥/ | |
| 央 | center | yangh | /jaŋ˨˦/ | |
| 左 | left | swix | /ɬwi˧˩/ | |
| 右 | right | yoix | /joi˧˩/ | |
| 東 | east | dungh | /tuŋ˨˦/ | |
| 西 | west | sih | /ɬi˨˦/ | |
| 南 | south | namz | /naːm˨˩˧/ | |
| 北 | north | baeg | /pak̚˨/ | |
| 行 | go | hengz | /heŋ˨˩˧/ | |
| 行 | row | hangz | /haŋ˨˩˧/ | |
| 来 | come | laiz | /laːi˨˩˧/ | |
| 去 | leave | heiq | /hei˦˥/ | |
| 見 | see | gienh | /ken˨˦/ | |
| 聞 | hear | vwnz | /wɯn˨˩˧/ | |
| 食 | eat | gwn | /kɯn˧˧/ | |
| 飲 | drink | imx | /im˧˩/ | |
| 走 | run | byaij | /pjaːi˨˩/ | |
| 坐 | sit | naengh | /nɛŋ˨˦/ | |
| 立 | stand | rip | /ɣip̚˧˥/ |
Nguồn
- 古壯字字典 (Wei Qingwen et al., 1989)
- Hudak, T.J. — Zhuang phonology and loanword adaptation studies
- Lương Văn Tự (1962) — Pinghua-Zhuang phonological correspondence research
- Wiktionary Zhuang entries (za.wiktionary.org)
- Zhuang Wikipedia (za.wikipedia.org) and Sawndip source materials
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Kra-Dai liên quan
| Nghĩa | Tiếng Tráng | Tiếng Thái Đen | tiếng Bố Y | Tiếng Tày | Tiếng Nùng | Tiếng Thái (miền Bắc) | Tiếng Thái (miền Nam) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | 淰 /ɣam˦/ | ꪙꪾꫂ /nam˦/ | raamx /raːm˧˩/ | nặm /naːm˨˩/ | nặm /naːm˨˩/ | น้ำ /nam˧˥/ | น้ำ /nam˧˥/ |
| Lửa | 火 /fei˧˥/ | ꪼꪡ /fai˨˦/ | feih /fei˧˩/ | phầy /fəj˨˩/ | fầy /fəj˨˩/ | ไฟ /faj˥/ | ไฟ /faj˥/ |
| Mặt trời | 日 /taŋ˧˥ŋon˧˥/ | ꪼꪎ /sai˨˦/ | ngonzbyaaiz /ŋon˩˩pjaːi˩˩/ | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | ตะวัน /ta˨˩wan˥/ | ตะวัน /ta˨˩wan˥/ |
| Mặt trăng | 月 /dan˥/ | ꪒꪮꪙ /don˨˦/ | ronh /roːn˧˩/ | bươn /bɯən˧˧/ | boon /boːn˧˧/ | เดือน /dɯːan˥/ | เดือน /dɯːan˥/ |
| Mẹ | 𫱆 /me˨/ | ꪵꪶꪀ /mɛː˨˦/ | meeh /meː˧˩/ | mẻ /mɛ˨˩˧/ | mé /mɛ˨˩˧/ | แม่ /mɛː˥˩/ | แม่ /mɛː˥˩/ |
| Cha | boh /po˧/ | ꪶꪎ /pɔ˨˦/ | poh /poː˧˩/ | pò /pɔ˨˩/ | pò /pɔ˨˩/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ |
| Ăn | gwn /kɯn˨˦/ | ꪀꪲꪙ /kin˨˦/ | gianl /ɡian˧˥/ | kin /kin˧˧/ | kin /kin˧˧/ | กิ๋น /kin˩˧/ | กิน /kin˥/ |
| Uống | gwn /kɯn˨˦ɣam˦/ | ꪀꪲꪙ ꪙꪾꫂ /kin˨˦ nam˦/ | gunl /ɡuŋ˧˥/ | uống /uəŋ˧˥/ | kin nặm /kin˧˧naːm˨˩/ | ดื่ม /dɯːm˥˩/ | ดื่ม /dɯːm˥˩/ |
| Yêu | 𭝚 /kjai˧˥/ | ꪥꪮꪀ /hak˧˩/ | gaais /ɡaːi˥˧/ | hắc /hak˧˥/ | rắc /rak˧˥/ | ฮัก /hak˧˥/ | รัก /rak˧˥/ |
| Tim | sim /sim˨˦/ | ꪈꪲꪒ /t͡ɕai˧/ | saamh /saːm˧˩/ | chầy /tʃəj˨˩/ | cấy /kəj˨˩˧/ | ใจ๋ /t͡ɕaj˩˧/ | ใจ /t͡ɕaj˥/ |
| Cây | faex /fai˦˨/ | ꪶꪕꪙ ꪼꪮꪉ /ton mai˨˦/ | faix /fai˧˩/ | mạy /maːj˨˩/ | mạy /maːj˨˩/ | ต้นไม้ /ton˧˥maj˧˥/ | ต้นไม้ /ton˧˥maj˧˥/ |
| Nhà | 𭓨 /ɣan˧˥/ | ꪙꪮꪙ /hɯan˧˨/ | ranz /raŋ˩˩/ | rườn /zɯən˨˩/ | rườn /zɯən˨˩/ | เฮือน /hɯːan˥/ | บ้าน /baːn˧˥/ |
| Chó | ma /maː˨˦/ | ꪙꪮ /maː˨˦/ | ma /ma˨˦/ | ma /maː˧˧/ | ma /maː˧˧/ | หมา /maː˩˧/ | หมา /maː˩˧/ |
| Mèo | meuz /meu˧˩/ | ꪵꪙꪺ /mɛːu˨˦/ | meeuq /meːu˧˧/ | meo /meo˧˧/ | meo /meo˧˧/ | แมว /mɛːw˥/ | แมว /mɛːw˥/ |
| Tay | fwngz /fɯŋ˧˩/ | ꪐꪮ /mɯ˨˦/ | faengz /faŋ˩˩/ | mừng /mɯŋ˨˩/ | mừ /mɯ˨˩/ | มือ /mɯː˥/ | มือ /mɯː˥/ |
| Mắt | da /taː˨˦/ | ꪁꪎ /taː˨˦/ | daa /daː˨˦/ | tha /tʰaː˧˧/ | tha /tʰaː˧˧/ | ต๋า /taː˩˧/ | ตา /taː˥/ |
| Xin chào | mwngz ndei /mɯŋ˧˥dei˨˦/ | ꪎꪺꪎꪒꪲ /sa wad dii/ | meez ndil /meː˩˩ ndi˧˥/ | chào /tʃaːw˨˩/ | choà /tʃɔaː˨˩/ | สวัสดี /sa˨˩wat˨˩diː˥/ | สวัสดี /sa˨˩wat˨˩diː˥/ |
| Cảm ơn | dwgrengz mwngz /tɯk˧ɣeŋ˧˥mɯŋ˧˥/ | ꪒꪲ ꪎꪶꪙ /t͡ɕɔp t͡ɕai/ | gangzhainh /ɡaŋ˩˩haiŋ˧˩/ | cảm ơn /kaːm˨˩˧ɤn˧˧/ | ơn rể /ɤn˧˧zɛ˨˩˧/ | ขอบคุณ /kʰɔːp˨˩kʰun˥/ | ขอบคุณ /kʰɔːp˨˩kʰun˥/ |
| Một | 一 /it˧/ | ꪙꪲꪮꪉ /nɯŋ˨˦/ | ndeeul /ndeːu˧˥/ | nưng /nɯŋ˧˧/ | nưng /nɯŋ˧˧/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ |
| Tốt | ndei /dei˨˦/ | ꪒꪲ /diː˨˦/ | ndil /ndi˧˥/ | đây /ɗəj˧˧/ | đây /ɗəj˧˧/ | ดี /diː˥/ | ดี /diː˥/ |
So sánh trật tự từ
So sánh với các ngôn ngữ lớn trên thế giới
So sánh với các ngôn ngữ có quan hệ gần gũi
So sánh âm Hán tự
So sánh với các ngôn ngữ Kra-Dai > Tai liên quan
| Chữ Hán | Tiếng Tráng | Tiếng Khách Gia Đài Loan | Tiếng Khách Gia | Huiyang Hakka | Tiếng Khách Gia Mai Huyện | Tiếng Bạch thoại Nam Ninh | Tiếng Quảng Đông Đông Hoản |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | iet /ʔjɛt̚˥/ | id5 /it̚˨/ | yit /jit̚˨/ | yit /jit̚˩/ | yit /jit̚˩/ | jat1 /jɐt̚˥˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ |
| 二 | ngeih /ŋei˨˦/ | ngi4 /ŋi˥˥/ | ngi /ŋi˥˥/ | ngì /ŋi˥˧/ | ngì /ŋi˥˧/ | ji6 /ji˨˨/ | ji6 /jiː˨˨/ |
| 三 | sam /saːm˧˧/ | sam1 /sam˨˦/ | sâm /sam˦˦/ | sâm /sam˧˧/ | sâm /sam˦˦/ | thaam1 /θaːm˥˥/ | saam1 /saːm˥˥/ |
| 四 | seiq /ɬei˦˥/ | si4 /si˥˥/ | si /si˥˥/ | sì /si˥˧/ | sì /sɿ˥˧/ | thei3 /θei˧˧/ | sei3 /sei˧˧/ |
| 五 | haj /haː˨˩/ | ng3 /ŋ̩˧˩/ | ńg /ŋ̩˧˩/ | ńg /ŋ̍˧˩/ | ńg /ŋ̍˧˩/ | ng5 /ŋ˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ |
| 六 | roek /ɣok̚˥/ | liug6 /liuk̚˥/ | liuk /liuk̚˥/ | liu̍k /liuk̚˥/ | liu̍k /liuk̚˥/ | luk6 /lʊk̚˨˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ |
| 七 | caet /tsaːt̚˥/ | cid5 /tsʰit̚˨/ | chhit /tsʰit̚˨/ | chhit /tsʰit̚˩/ | chhit /tsʰit̚˩/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ |
| 八 | bet /pɛt̚˥/ | bad5 /pat̚˨/ | pat /pat̚˨/ | pat /pat̚˩/ | pat /pat̚˩/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ |
| 九 | gouj /kou˨˩/ | giu3 /kiu˧˩/ | kiú /kiu˧˩/ | kiú /kiu˧˩/ | kiú /kiu˧˩/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ |
| 十 | cib /tsip̚˧˥/ | siib6 /sɨp̚˥/ | sṳ̍p /sɨp̚˥/ | si̍p /sip̚˥/ | sṳ̍p /sɨp̚˥/ | slap6 /ɬɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ |
| 日 | ngaed /ŋaːt̚˩/ | ngid6 /ŋit̚˥/ | ngit /ŋit̚˥/ | ngi̍t /ŋit̚˥/ | ngi̍t /ŋit̚˥/ | ngat6 /ŋɐt̚˨˨/ | ngat6 /ŋɐt̚˨/ |
| 月 | nyied /ɲet̚˩/ | ngied6 /ŋiet̚˥/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ | ngyut6 /ŋyt̚˨˨/ | ngyut6 /ŋyːt̚˨/ |
| 山 | san /ɬaːn˧˧/ | san1 /san˨˦/ | sân /san˦˦/ | sân /san˧˧/ | sân /san˦˦/ | slaan1 /ɬaːn˥˥/ | saan1 /saːn˥˥/ |
| 水 | suij /ɬui˨˩/ | sui3 /sui˧˩/ | súi /sui˧˩/ | súi /sui˧˩/ | súi /sui˧˩/ | sleoi2 /ɬɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ |
| 火 | foj /fo˨˩/ | fo3 /fo˧˩/ | fó /fo˧˩/ | fó /fo˧˩/ | fó /fo˧˩/ | fo2 /fɔ˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ |
| 木 | moeg /mok̚˩/ | mug6 /muk̚˥/ | muk /muk̚˥/ | mu̍k /muk̚˥/ | mu̍k /muk̚˥/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ |
| 土 | doj /to˨˩/ | tu3 /tʰu˧˩/ | thú /tʰu˧˩/ | thú /tʰu˧˩/ | thú /tʰu˧˩/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ |
| 天 | dienh /ten˨˦/ | tien1 /tʰien˨˦/ | thiên /tʰien˦˦/ | thiên /tʰien˧˧/ | thiên /tʰien˦˦/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ |
| 地 | dih /ti˨˦/ | ti4 /tʰi˥˥/ | thi /tʰi˥˥/ | thì /tʰi˥˧/ | thì /tʰi˥˧/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ |
| 海 | haij /haːi˨˩/ | hoi3 /hoi˧˩/ | hói /hoi˧˩/ | hói /hoi˧˩/ | hói /hoi˧˩/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ |
| 龍 | lungz /luŋ˨˩˧/ | liung2 /liuŋ˩˩/ | liùng /liuŋ˨˦/ | liung /liuŋ˩˩/ | liung /liuŋ˩˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ |
| 虎 | hux /hu˧˩/ | fu3 /fu˧˩/ | fú /fu˧˩/ | fú /fu˧˩/ | fú /fu˧˩/ | fu2 /fu˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ |
| 犬 | gienz /kin˨˩˧/ | kien3 /kʰien˧˩/ | khién /kʰien˧˩/ | khién /kʰien˧˩/ | khién /kʰien˧˩/ | hin2 /hiːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ |
| 馬 | max /maː˧˩/ | ma3 /ma˧˩/ | má /ma˧˩/ | má /ma˧˩/ | má /ma˧˩/ | maa4 /ma˨˦/ | maa5 /maː˩˧/ |
| 鳥 | roeg /ɣok̚˨/ | diau3 /tiau˧˩/ | tiáu /tiau˧˩/ | tiáu /tiau˧˩/ | tiáu /tiau˧˩/ | niu4 /niu˨˦/ | niu5 /niːu˩˧/ |
| 魚 | bya /pjaː˧˧/ | ng2 /ŋ˩˩/ | ǹg /ŋ˨˦/ | ng /ŋ˩˩/ | ng /ŋ˩˩/ | ngyu4 /ŋyː˨˩/ | ngyu4 /ŋyː˨˩/ |
| 牛 | vaiz /waːi˨˩˧/ | ngiu2 /ŋiu˩˩/ | ngiù /ŋiu˨˦/ | ngiu /ŋiu˩˩/ | ngiu /ŋiu˩˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ |
| 羊 | yangz /jaŋ˨˩˧/ | iong2 /joŋ˩˩/ | yòng /joŋ˨˦/ | yong /joŋ˩˩/ | yong /joŋ˩˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ |
| 貓 | mauz /maːu˨˩˧/ | meu4 /meu˥˥/ | mêu /meu˦˦/ | mêu /meu˧˧/ | mêu /meu˦˦/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ |
| 人 | yinz /jin˨˩˧/ | ngin2 /ŋin˩˩/ | 白讀ngin /ŋin˨˦/文讀yin /jin˨˦/ | ngin /ŋin˩˩/ | ngin /ŋin˩˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ |
| 手 | soux /ɬou˧˩/ | su3 /su˧˩/ | sú /su˧˩/ | sú /su˧˩/ | sú /su˧˩/ | slau2 /ɬɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ |
| 足 | cug /tsuk̚˨/ | jiug5 /tɕiuk̚˨/ | chiuk /tɕiuk̚˨/ | chiuk /tɕiuk̚˩/ | chiuk /tɕiuk̚˩/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ |
| 目 | moeg /mok̚˨/ | mug6 /muk̚˥/ | muk /muk̚˥/ | mu̍k /muk̚˥/ | mu̍k /muk̚˥/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ |
| 耳 | rwix /ɣwi˧˩/ | ngi3 /ŋi˧˩/ | ngí /ŋi˧˩/ | ngí /ŋi˧˩/ | ngí /ŋi˧˩/ | ji4 /ji˨˦/ | ji5 /jiː˩˧/ |
| 口 | houx /hou˧˩/ | kieu3 /kʰieu˧˩/ | khiéu /kʰieu˧˩/ | khiéu /kʰieu˧˩/ | khiéu /kʰieu˧˩/ | hau2 /hau˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ |
| 頭 | dauz /taːu˨˩˧/ | teu2 /tʰeu˩˩/ | thèu /tʰeu˨˦/ | theu /tʰeu˩˩/ | theu /tʰeu˩˩/ | tau4 /tʰau˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ |
| 心 | simz /ɬim˨˩˧/ | sim1 /sim˨˦/ | sîm /sim˦˦/ | sîm /sim˧˧/ | sîm /sim˦˦/ | slam1 /ɬam˥˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ |
| 血 | ied /ʔet̚˩/ | hied5 /hiet̚˨/ | hiet /hiet̚˨/ | hiet /hiet̚˩/ | hiet /hiet̚˩/ | hyut3 /hyt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ |
| 肉 | noh /no˨˦/ | ngiug6 /ŋiuk̚˥/ | ngiuk /ŋiuk̚˥/ | ngiu̍k /ŋiuk̚˥/ | ngiu̍k /ŋiuk̚˥/ | nok6 /nok̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ |
| 上 | ciengx /tseŋ˧˩/ | song4 /soŋ˥˥/ | song /soŋ˥˥/ | sòng /soŋ˥˧/ | sòng /soŋ˥˧/ | 上面(locative)sloeng6 /ɬœŋ˨˨/上去(directional verb)sloeng5 /ɬœŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœŋ˩˧/ |
| 下 | hax /haː˧˩/ | ha4 /ha˥˥/ | ha /ha˥˥/ | hà /ha˥˧/ | hà /ha˥˧/ | haa6 /ha˨˨/ | haa6 /haː˨˨/ |
| 中 | cungh /tsuŋ˨˦/ | zung1 /tsuŋ˨˦/ | chûng /tsuŋ˦˦/ | chûng /tsuŋ˧˧/ | chûng /tsuŋ˦˦/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ |
| 中 | cungq /tsuŋ˦˥/ | zung4 /tsuŋ˥˥/ | chung /tsuŋ˥˥/ | chùng /tsuŋ˥˧/ | chùng /tsuŋ˥˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ |
| 央 | yangh /jaŋ˨˦/ | iong1 /joŋ˨˦/ | yông /joŋ˦˦/ | yông /joŋ˧˧/ | yông /joŋ˦˦/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ |
| 左 | swix /ɬwi˧˩/ | zo3 /tso˧˩/ | chó /tso˧˩/ | chó /tso˧˩/ | chó /tso˧˩/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ |
| 右 | yoix /joi˧˩/ | iu4 /ju˥˥/ | yu /ju˥˥/ | yù /ju˥˧/ | yù /ju˥˧/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ |
| 東 | dungh /tuŋ˨˦/ | dung1 /tuŋ˨˦/ | tûng /tuŋ˦˦/ | tûng /tuŋ˧˧/ | tûng /tuŋ˦˦/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ |
| 西 | sih /ɬi˨˦/ | si1 /si˨˦/ | sî /si˦˦/ | sî /si˧˧/ | sî /si˦˦/ | thai1 /θɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ |
| 南 | namz /naːm˨˩˧/ | nam2 /nam˩˩/ | nàm /nam˨˦/ | nam /nam˩˩/ | nam /nam˩˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ |
| 北 | baeg /pak̚˨/ | bed5 /pet̚˨/ | 白讀pet /pet̚˨/文讀pak /pak̚˨/ | 白讀pet /pet̚˩/文讀pak /pak̚˩/ | 白讀pet /pet̚˩/文讀pak /pak̚˩/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ |
| 行 | hengz /heŋ˨˩˧/ | hang2 /haŋ˩˩/ | hang /haŋ˨˦/ | hang /haŋ˩˩/ | hang /haŋ˩˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ |
| 行 | hangz /haŋ˨˩˧/ | hong4 /hoŋ˥˥/ | hong /hoŋ˨˦/ | hòng /hoŋ˥˧/ | hòng /hoŋ˥˧/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ |
| 来 | laiz /laːi˨˩˧/ | loi2 /loi˩˩/ | lòi /loi˨˦/ | loi /loi˩˩/ | loi /loi˩˩/ | lai4 /lai˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ |
| 去 | heiq /hei˦˥/ | hi4 /hi˥˥/ | hi /hi˥˥/ | hì /hi˥˧/ | hì /hi˥˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ |
| 見 | gienh /ken˨˦/ | gien4 /kien˥˥/ | kien /kien˥˥/ | kièn /kien˥˧/ | kièn /kien˥˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ |
| 聞 | vwnz /wɯn˨˩˧/ | vun2 /vun˩˩/ | vùn /vun˨˦/ | vun /vun˩˩/ | vun /vun˩˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ |
| 食 | gwn /kɯn˧˧/ | siid6 /sɨt̚˥/ | sṳ̍t /sɨt̚˥/ | si̍t /sit̚˥/ | sṳ̍t /sɨt̚˥/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ |
| 飲 | imx /im˧˩/ | im3 /jim˧˩/ | yím /jim˧˩/ | yím /jim˧˩/ | yím /jim˧˩/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ |
| 走 | byaij /pjaːi˨˩/ | zeu3 /tseu˧˩/ | chéu /tseu˧˩/ | chéu /tseu˧˩/ | chéu /tseu˧˩/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ |
| 坐 | naengh /nɛŋ˨˦/ | co1 /tsʰo˨˦/ | chhô /tsʰo˦˦/ | chhô /tsʰo˧˧/ | chhó /tsʰo˧˩/ | co5 /tsʰɔ˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ |
| 立 | rip /ɣip̚˧˥/ | lib6 /lip̚˥/ | li̍p /lip̚˥/ | li̍p /lip̚˥/ | li̍p /lip̚˥/ | lap6 /lɐp̚˨˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.