Meta'

Kimeta

Niger-Kongo

FamiliaNiger-Kongo Wasemaji~50–60K HatiKilatini NchiKamerun (Mkoa wa Kaskazini-Magharibi — Mbengwi, Bali, Wilaya ya Momo) Lugha rasmiHapana (Kiingereza/Kifaransa rasmi nchini Kamerun; Kimeta' kinatambuliwa kama lugha asilia ya kanda) Uhai wa lughailiyo katika hatari ISO 639-3mgo

Meta' (pia huitwa Menemo au Bameta) ni lugha ya Kibantu ya Grassfields ya Mkoa wa Kaskazini-Magharibi wa Kamerun, dada wa Aghem (agq) ndani ya tawi-dogo la Ring la Grassfields ya Magharibi. Kundi la Kibantu cha Grassfields (lugha ~30, jumla ya wasemaji ~milioni 3) linakaa nyanda za juu za Kamerun, ambapo kila lugha mara nyingi huhusishwa na kijiji au utawala maalum wa chifu. Meta' husemwa katika maeneo ya Mbengwi na Bali ya Wilaya ya Momo. Kiisimu, Meta' inashiriki sifa za Kibantu cha Grassfields: toni (toni 3 au zaidi zenye downstep), mfumo wa vokali 5 wenye upatano wa ATR, upatano changamano wa ngeli za nomino, na mpangilio wa viambajengo wa SVO. Mgogoro wa kujitenga wa Kamerun wa mwaka 2017 umeuathiri Mkoa wa Kaskazini-Magharibi, ukiwafurusha wasemaji wengi wa Meta'.

Inakozungumzwa

Maneno 31 ya msingi katika Kimeta

Maji

/mə/

Moto

mɔŋ

/mɔŋ/

Jua

nyam

/ɲam/

Mwezi

nuŋ

/nuŋ/

Nyota

ntsə́

/ntsə́/

Mama

ma

/ma/

Baba

ta

/ta/

Mimi

mə̀

/mə̀/

Wewe

ò

/ò/

Jina

ə́ɲə́

/ə́ɲə́/

Jicho

dzi

/dzi/

Mkono

boa

/boa/

Moyo

mu

/mu/

Upendo

kɔŋ

/kɔŋ/

Mti

ti

/ti/

Nyumba

nda

/nda/

Mbwa

mbu

/mbu/

Paka

guŋ

/ɡuŋ/

Kula

/me/

Kunywa

nyo

/ɲo/

Moja

/mɔ/

Mbili

bɛ́

/bɛ́/

Habari

mɔlɔŋ

/mɔlɔŋ/

Asante

nfɔn

/nfɔn/

Nzuri

mwa

/mwa/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Niger-Congo zinazohusiana

Maana KimetaKiaghemKiewondoKibuluKifangKilingalaKisango
Maji /mə/ mê' /meʔ/ medzim /medzim/ medim /medim/ mendim /mendim/ máí /mai/ ngu /ŋɡu/
Moto mɔŋ /mɔŋ/ ìmáa' /imáaʔ/ ndoa /ndoa/ ndoa /ndoa/ ndoa /ndoa/ mɔ́tɔ /mɔtɔ/ wa /wa/
Jua nyam /ɲam/ kû' /kuʔ/ dzōb /dʒoːb/ zobé /zobe/ zòp /zop/ mói /moi/ /la/
Mwezi nuŋ /nuŋ/ nâa' /naːʔ/ ngɔn /ŋɡɔn/ ngon /ŋɡon/ ngɔn /ŋɡɔn/ sánzá /sanza/ nzë /nzɛ/
Nyota ntsə́ /ntsə́/ ntsə́ /ntsə́/ ôtɛtɛ /ótɛtɛ/ ôtɛtɛ /ótɛtɛ/ ótéteŋ /ótéteŋ/ monzoto /monzɔtɔ/ tongoro /toŋɡoro/
Mama ma /ma/ /mo/ nyia /ɲia/ nyia /ɲia/ nyia /ɲia/ mamá /mama/ mama /mama/
Baba ta /ta/ /ta/ tara /taɾa/ tata /tata/ tara /tara/ tatá /tata/ babâ /baba/
Mimi mə̀ /mə̀/ à /à/ ma /má/ ma /má/ me /me/ ngai /ⁿɡai/ mbi /mbi/
Ukurasa 1/4

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.