Kimanyika

Kimanyika (chiManyika) ni lugha ya Kibantu ya kundi la Kishona (Glottolog S13a), inayozungumzwa na watu wapatao milioni 2 katika Jimbo la Manicaland mashariki mwa Zimbabwe (karibu na Mutare/Old Umtali) na maeneo ya mpakani yaliyo jirani ya Jimbo la Manica, Msumbiji. Kihistoria iliainishwa kama lahaja ya Kishona chini ya ripoti ya muungano ya Doke ya mwaka 1931, lakini Kimanyika kinazidi kutambuliwa kama mwanachama tofauti wa kundi chenye msamiati wake, sifa za kifonolojia (mifumo ya toni mahususi ya Kimanyika na ulainishaji wa konsonanti) na utamaduni tajiri wa kifasihi. Miongoni mwa wazungumzaji maarufu wa Kimanyika ni Waziri Mkuu wa zamani wa Zimbabwe Robert Mugabe (aliyezaliwa Kutama, Wilaya ya Zvimba). Licha ya wazungumzaji wake milioni 2, Kimanyika kinakabiliwa na shinikizo la kuendelea kutoka kwa Kishona Sanifu katika elimu na vyombo vya habari; utamaduni wa kifasihi wa Kimanyika unahifadhiwa kupitia nyimbo za dini, historia simulizi (ngano) na ushairi wa kikanda.