Tiếng Kurtöp

Tiếng Kurtöp là một ngôn ngữ Hán-Tạng thuộc nhánh Bodish Đông ở miền đông Bhutan, được khoảng 10.000 người nói tại Lhuntse Dzongkhag (khu vực gewog Kurtoe). Về cơ bản đây là ngôn ngữ truyền khẩu: người nói viết bằng tiếng Dzongkha, và mặc dù Hyslop đã xây dựng cả một chính tả La-tinh lẫn một chính tả Tạng/Uchen, chỉ chính tả La-tinh được dùng trên thực tế, nên các dạng thức ở đây được trình bày bằng phiên âm La-tinh (thanh điệu, độ dài nguyên âm và các tổ hợp phụ âm đầu phức tạp của tiếng Kurtöp không ánh xạ được vào chính tả Tạng cổ điển). Khác biệt về mặt ngôn ngữ với quốc ngữ Dzongkha (vốn thuộc nhánh Tibetic chứ không phải Bodish Đông), tiếng Kurtöp thuộc nhánh Bodish Đông cùng với Bumthang, Khengkha và Chocha-ngachakha — một nhóm nhỏ các ngôn ngữ thiểu số của Bhutan bảo tồn những đặc điểm đã mất trong tiếng Tibetic chủ đạo. Ngữ pháp tham khảo năm 2017 của Hyslop (A Grammar of Kurtöp) là tài liệu hiện đại chủ yếu, làm sáng tỏ những tương tác thanh điệu - nguyên âm phức tạp, phạm trù chứng cứ (evidentiality) về mặt hình thái, và những biến đổi do tiếp xúc với tiếng Dzongkha và Tshangla. Bất chấp số lượng người nói ít ỏi, tiếng Kurtöp cho thấy sức sống tương đối nhờ sự cô lập về địa lý, nhưng UNESCO xếp các ngôn ngữ Bodish Đông vào loại dễ tổn thương do sự chuyển dịch dần sang tiếng Dzongkha trong giáo dục và truyền thông.