ཆོས་སྐད
Tiếng Tạng cổ điển
Hán-Tạng (Tạng-Miến, Bodish) · biến thể lịch sử / ẩn
Tiếng Tạng cổ điển là dạng văn học của tiếng Tạng thế kỷ 7–12, được dùng để dịch kinh Phật (Kangyur, Tengyur) và sáng tác văn học bản địa. Chính tả của nó bảo lưu các đặc trưng của tiếng Tạng cổ và đã khác xa khẩu ngữ Tạng hiện đại. Vẫn được dùng làm ngôn ngữ phụng vụ của Phật giáo Tây Tạng.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Tạng cổ điển
Nước
ཆུ
/tɕʰu/
Lửa
མེ
/me/
Mặt trời
ཉི་མ
/ɲima/
Mặt trăng
ཟླ་བ
/dawa/
Sao
སྐར་མ
/karma/
Mẹ
ཨ་མ
/ama/
Cha
ཕ
/pʰa/
Tôi
ང
/ŋa/
Bạn
ཁྱོད
/tɕʰø/
Tên
མིང
/miŋ/
Mắt
མིག
/mik/
Tay
ལག་པ
/lakpa/
Tim
སྙིང
/ɲiŋ/
Yêu
དགའ་བ
/ɡawa/
Cây
ཤིང
/ɕiŋ/
Nhà
ཁྱིམ
/tɕʰim/
Chó
ཁྱི
/tɕʰi/
Mèo
བྱི་ལ
/bila/
Ăn
བཟའ
/za/
Uống
འཐུང
/tʰuŋ/
Một
གཅིག
/tɕik/
Hai
གཉིས
/ɲiː/
Xin chào
བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས
/tʂaʃi deleks/
Cảm ơn
ཐུགས་རྗེ་ཆེ
/tʰukdʑe tɕʰe/
Tốt
ཡག་པོ
/jakpo/
Chim cu cu
ཁུ་བྱུག
/kʰu bjuɡ/
Máy tính
རྩིས་པ
/rtsis pa/
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Sino-Tibetan (Tibeto-Burman, Bodish) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Tạng cổ điển | Tiếng Tạng cổ điển phụng vụ | Tiếng Balti | Tiếng Tạng Khams | Tiếng Dzongkha | Tiếng Sikkim | Tiếng Ladakh |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ | ཆུ /tɕʰu/ |
| Lửa | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ | མེ /me/ |
| Mặt trời | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ | ཉི་མ /ɲima/ |
| Mặt trăng | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /dawa/ | ཟླ་བ /zlawa/ |
| Sao | སྐར་མ /karma/ | སྐར་མ /karma/ | སྐར་མ /skarma/ | སྐར་མ /karma/ | སྐར་མ /kaːma/ | སྐར་མ་ /kaːma/ | སྐར་མ /skarma/ |
| Mẹ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ | ཨ་མ /ama/ |
| Cha | ཕ /pʰa/ | ཡབ /jab/ | ཨ་ཕ /apʰa/ | ཨ་ཕ /apʰa/ | ཨ་པ /apa/ | ཨ་པ /apa/ | ཨ་པ /apa/ |
| Tôi | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋa/ | ང /ŋà/ | ང /ŋa/ | ང་ /ŋa/ | ང /ŋa/ |
| Bạn | ཁྱོད /tɕʰø/ | ཁྱོད /tɕʰø/ | ཁྱང /kʰjaŋ/ | ཁྱོད /cʰø˥/ | ཁྱོད /tɕʰøː/ | ཁྱེད་རང་ /kʰeraŋ/ | ཁྱེད་རང /kʰeːraŋ/ |
| Tên | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང /miŋ/ | མིང་ /miŋ/ | མིང /miŋ/ |
| Mắt | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ | མིག /mik/ |
| Tay | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག་པ /lakpa/ | ལག /lak/ | ལག་པ /lakpa/ |
| Tim | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང་ /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ | སྙིང /ɲiŋ/ |
| Yêu | དགའ་བ /ɡawa/ | བྱམས་པ /tɕampa/ | དགའ་བ /ɡaba/ | དགའ་པོ /ɡapo/ | དགའ་བ /ɡawa/ | དགའ /ɡa/ | དགའ /ɡa/ |
| Cây | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང་ /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ɕiŋ/ | ཤིང /ʃiŋ/ |
| Nhà | ཁྱིམ /tɕʰim/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ | ཁྱིམ /tɕim/ | ཁྱིམ /tɕim/ | ཁང་པ /kʰaŋpa/ |
| Chó | ཁྱི /tɕʰi/ | ཁྱི /tɕʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /kʰi/ | ཁྱི /tɕi/ | ཁྱི /tɕʰi/ | ཁྱི /kʰi/ |
| Mèo | བྱི་ལ /bila/ | ཞི་མི /ʑimi/ | བྱི་ལ /bjila/ | ཞི་མི /ʑimi/ | བྱི་ལ /bila/ | ཞི་མི /ʑimi/ | བྱི་ལ /pila/ |
| Ăn | བཟའ /za/ | བཟའ /sa/ | ཟ /za/ | ཟ /za/ | བཟའ /za/ | ཟ /za/ | ཟ /za/ |
| Uống | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | ཐུང་ /tʰuŋ/ | འཐུང་ /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ | འཐུང /tʰuŋ/ |
| Một | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ | གཅིག /tɕik/ |
| Hai | གཉིས /ɲiː/ | གཉིས /ɲiː/ | གཉིས /ɲis/ | གཉིས /ȵiː/ | གཉིས /ɲiː/ | གཉིས་ /ɲiː/ | གཉིས /ɲis/ |
| Xin chào | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /tʂaʃi deleks/ | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /tʂaʃi delek/ | ཨ་སི་ལམ /asilam/ | ཨ་རོ /aro/ | སྐུ་གཟུགས་བཟང་པོ་ལ /kuzu zaŋpo la/ | ཁམས་བཟང /kʰamsaŋ/ | ཇུ་ལེ /dʑule/ |
| Cảm ơn | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰukdʑe tɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰukdʑe tɕʰe/ | བཀའ་དྲིན་ཆེ /kadrintɕʰe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰukdʑe tɕʰe/ | བཀའ་དྲིན་ཆེ /kadrintɕe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕetɕe/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰuktɕetɕʰe/ |
| Tốt | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ | ལེགས་ཤོམ /lekɕom/ | ལེགས་པོ /lekpo/ | ཡག་པོ /jakpo/ |
| Chim cu cu | ཁུ་བྱུག /kʰu bjuɡ/ | ཁུ་བྱུག /kʰu bjuɡ/ | — | — | ཁུ་བྱུག /kʰú tɕǔʔ/ | — | — |
| Máy tính | རྩིས་པ /rtsis pa/ | — | — | — | གློག་རིག /lòʔ rìʔ/ | — | — |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.