गोर बोली
Kilambadi
Kihindi-Ulaya
Lambadi (Banjari, Gor Boli) ni lugha ya watu wa Banjara, jamii ya kihistoria ya wahamaji waliokuwa wafanyabiashara wa chumvi na nafaka asili yao ni Rajasthan/Gujarat, walioh ama kuelekea kusini kote nchini India katika karne ya 15 hadi 19. Leo Lambadi inazungumzwa na takriban Banjara milioni 3.6 katika majimbo ya kusini mwa India (Andhra Pradesh, Karnataka, Telangana, Maharashtra), na hivyo kuifanya kuwa moja ya lugha kubwa zaidi ambazo hazijaorodheshwa katika Kiambatisho cha Nane (Eighth Schedule) cha India. Kiisimu, Lambadi ina sifa za Kihindi-Kiarya cha Kaskazini-Magharibi (kundi la Rajasthani) lakini ikiwa na athari kubwa ya Kidravida kutokana na karne za mawasiliano (msamiati, konsonanti za retroflex). Baadhi ya wanaisimu huiainisha Lambadi kama lugha ya "Para-Romani", inayohusiana na Kiromani cha Ulaya kupitia asili ya pamoja ya uhamaji wa Banjara, lakini hili bado linajadiliwa.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kilambadi
Maji
पानी
/paːniː/
Moto
आग
/aːɡ/
Jua
सुरज
/suɾədʒ/
Mwezi
चांद
/tʃãːd/
Nyota
तारो
/t̪aːro/
Mama
मा
/maː/
Baba
बाप
/baːp/
Mimi
हूं
/hũː/
Wewe
तू
/t̪u/
Jina
नाव
/naːʋ/
Jicho
आंख
/ãːkʰ/
Mkono
हाथ
/haːtʰ/
Moyo
मन
/mən/
Upendo
प्रेम
/pɾem/
Mti
पेड़
/peːɽ/
Nyumba
घर
/ɡʱəɾ/
Mbwa
कुत्ता
/kutːaː/
Paka
बिल्ली
/bilːiː/
Kula
खा
/kʰaː/
Kunywa
पी
/piː/
Moja
एक
/ek/
Mbili
दो
/d̪o/
Habari
राम राम
/ɾaːm ɾaːm/
Asante
धन्यवाद
/dʱənjəʋaːd/
Nzuri
अच्छो
/ətʃʰo/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Indo-European zinazohusiana
| Maana | Kilambadi | Kikullui | Kiharyanvi | Kihindi | Kibhili | Kiurdu | Kihindustani cha Karibia |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | पानी /paːniː/ | पाणी /paːɳiː/ | पाणी /paːɳiː/ | पानी /paːniː/ | पाणी /paːɳi/ | پانی /paːniː/ | paani /paːni/ |
| Moto | आग /aːɡ/ | आग /aːɡ/ | आग /aːɡ/ | आग /aːɡ/ | आगि /aːɡi/ | آگ /aːɡ/ | aag /aːɡ/ |
| Jua | सुरज /suɾədʒ/ | सूरज /suːɾədʒ/ | सूरज /suːɾədʒ/ | सूरज /suːɾədʒ/ | सूरज /suːraj/ | سورج /suːɾədʒ/ | suuraj /suːɾədʒ/ |
| Mwezi | चांद /tʃãːd/ | चांद /tʃãːd/ | चांद /tʃãːd/ | चाँद /tʃãːd/ | चांद /tʃãːd/ | چاند /tʃãːd/ | caand /tʃãːd/ |
| Nyota | तारो /t̪aːro/ | तारा /t̪aːra/ | तारा /taːɾaː/ | तारा /taːɾaː/ | तारो /t̪aːɾo/ | ستارہ /sɪt̪aːɾaː/ | taaraa /taːraː/ |
| Mama | मा /maː/ | आमा /aːma/ | माई /maːiː/ | माँ /mãː/ | माय /maːj/ | ماں /mãː/ | mai /mai/ |
| Baba | बाप /baːp/ | बाबा /baːba/ | बापू /baːpuː/ | पिता /pitaː/ | बाबू /baːbuː/ | والد /vaːlid/ | baap /baːp/ |
| Mimi | हूं /hũː/ | हौं /hãũ/ | मैं /mɛ̃ː/ | मैं /mɛ̃ː/ | हूं /hũ/ | میں /mɛ̃ː/ | ham /ɦəm/ |
| Wewe | तू /t̪u/ | तू /tu/ | तू /tuː/ | तुम /tʊm/ | तूं /t̪ũ/ | تم /t̪ʊm/ | tuu /tuː/ |
| Jina | नाव /naːʋ/ | नां /nãː/ | नाम /naːm/ | नाम /naːm/ | नाम /naːm/ | نام /naːm/ | naam /naːm/ |
| Jicho | आंख /ãːkʰ/ | आँख /ãːkʰ/ | आख /aːkʰ/ | आँख /ãːkʰ/ | आंख /ãːkʰ/ | آنکھ /ãːkʰ/ | ankh /ãːkʰ/ |
| Mkono | हाथ /haːtʰ/ | हाथ /haːtʰ/ | हाथ /haːtʰ/ | हाथ /haːtʰ/ | हाथ /haːtʰ/ | ہاتھ /haːtʰ/ | haat /haːt/ |
| Moyo | मन /mən/ | मन /mən/ | दिल /dɪl/ | दिल /dil/ | हिर्दय /hiɾdəj/ | دل /dil/ | dil /dil/ |
| Upendo | प्रेम /pɾem/ | प्यार /pjaːɾ/ | मोहब्बत /mohabːət/ | प्यार /pjaːɾ/ | प्रेम /preːm/ | محبت /mʊhəbːət/ | piaar /piaːr/ |
| Mti | पेड़ /peːɽ/ | रूख /ɾuːkʰ/ | पेड़ /peːɽ/ | पेड़ /peːɽ/ | झाड़ /dʒʱaːɽ/ | درخت /daɾaxt/ | ped /peɽ/ |
| Nyumba | घर /ɡʱəɾ/ | घर /ɡʱəɾ/ | घर /ɡʱəɾ/ | घर /ɡʱəɾ/ | घर /ɡʱar/ | گھر /ɡʱaɾ/ | ghar /ɡʱar/ |
| Mbwa | कुत्ता /kutːaː/ | कुकर /kukəɾ/ | कुत्ता /kutːaː/ | कुत्ता /kutːaː/ | कुतरा /kutɾaː/ | کتا /kutːaː/ | kuttaa /kuttaː/ |
| Paka | बिल्ली /bilːiː/ | बिल्ली /bilːiː/ | बिल्ली /bɪlːiː/ | बिल्ली /bilːiː/ | मीनी /miːniː/ | بلی /bilːiː/ | billii /billiː/ |
| Kula | खा /kʰaː/ | खाणु /kʰaːɳu/ | खाणा /kʰaːɳaː/ | खाना /kʰaːnaː/ | खानु /kʰaːnu/ | کھانا /kʰaːnaː/ | khaae /kʰaːe/ |
| Kunywa | पी /piː/ | पीणु /piːɳu/ | पीणा /piːɳaː/ | पीना /piːnaː/ | पीनु /piːnu/ | پینا /piːnaː/ | pi /pi/ |
| Moja | एक /ek/ | एक /ek/ | एक /eːk/ | एक /eːk/ | एक /eːk/ | ایک /eːk/ | ek /ek/ |
| Mbili | दो /d̪o/ | दो /d̪o/ | दो /do/ | दो /d̪oː/ | बे /be/ | دو /d̪oː/ | dui /dui/ |
| Habari | राम राम /ɾaːm ɾaːm/ | राम राम /ɾaːm ɾaːm/ | राम राम /ɾaːm ɾaːm/ | नमस्ते /namasteː/ | राम राम /raːm raːm/ | السلام علیکم /əsːalaːm əlaɪkʊm/ | namaste /namaste/ |
| Asante | धन्यवाद /dʱənjəʋaːd/ | धन्यवाद /dʱənjəʋaːd/ | धन्यवाद /dʱənjəbaːd/ | धन्यवाद /dʱanjaʋaːd/ | धन्यवाद /dʱənjəbaːd/ | شکریہ /ʃukrijaː/ | dhanyabaad /dʰanjabaːd/ |
| Nzuri | अच्छो /ətʃʰo/ | भलो /bʱəlo/ | चोखा /tʃoːkʰaː/ | अच्छा /atʃːʰaː/ | चोखु /tʃoːkʰu/ | اچھا /atʃːʰaː/ | accha /atʃtʃʰa/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.