𐱅𐰇𐰼𐰰
Tiếng Turk cổ
Turkic · biến thể lịch sử / ẩn
Tiếng Turk cổ (𐱅𐰇𐰼𐰰) là ngôn ngữ Turk có ghi chép sớm nhất, lưu lại trong các bia Orkhon (732) và bia Yenisei. Hệ chữ Orkhon ~38 chữ cái, có thể chịu ảnh hưởng của chữ Sogdian/Aramaic, là hệ chữ đầu tiên được tạo riêng cho ngôn ngữ Turk. Tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, Kazakh, Uyghur hiện đại đều phát sinh từ đây.
Nơi được sử dụng
20 từ cốt lõi trong Tiếng Turk cổ
Nước
𐰽𐰆𐰉
/sub/
Lửa
𐰆𐱃
/ot/
Mặt trời
𐰚𐰰𐰣
/kyn/
Mặt trăng
𐰀𐰖
/aj/
Mẹ
𐰜𐰏
/øɡ/
Cha
𐰴𐰭
/qaŋ/
Ăn
𐰘𐰃-
/je/
Uống
𐰃𐰲-
/itʃ/
Yêu
𐰽𐰋-
/sæb/
Tim
𐰚𐰭𐰠
/køŋyl/
Cây
𐰃𐰍𐰲
/ɯɣatʃ/
Nhà
𐰋
/æb/
Chó
𐰃𐱃
/it/
Mèo
—
/—/
Tay
𐰘𐰠𐰏
/eliɡ/
Mắt
𐰚𐰕
/køz/
Xin chào
—
/—/
Cảm ơn
—
/—/
Một
𐰋𐰃𐰼
/bir/
Tốt
𐰓𐰏𐰢
/ædɡy/
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Turkic liên quan
| Nghĩa | Tiếng Turk cổ | tiếng Karakhanid | Tiếng Tofa | Tiếng Nogai | tiếng Altai | tiếng Karachay-Balkar | tiếng Karakalpak |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | 𐰽𐰆𐰉 /sub/ | suw /suw/ | суғ /suɣ/ | сув /suv/ | суу /suː/ | суу /suw/ | suw /suw/ |
| Lửa | 𐰆𐱃 /ot/ | ot /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | ot /ot/ |
| Mặt trời | 𐰚𐰰𐰣 /kyn/ | kün /kyn/ | хүн /xyn/ | күн /kyn/ | кӱн /kyn/ | кюн /kyn/ | kún /kyn/ |
| Mặt trăng | 𐰀𐰖 /aj/ | ay /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ay /aj/ |
| Mẹ | 𐰜𐰏 /øɡ/ | ana /ana/ | ийе /ije/ | ана /ana/ | эне /ene/ | ана /ana/ | ana /ana/ |
| Cha | 𐰴𐰭 /qaŋ/ | ata /ata/ | ача /atʃa/ | атай /ataj/ | ада /ada/ | ата /ata/ | ata /ata/ |
| Ăn | 𐰘𐰃- /je/ | yi- /ji/ | чиир /tʃiːr/ | аш /aʃ/ | јиир /dʒiːr/ | ашаргъа /aʃarʁa/ | jew /ʒew/ |
| Uống | 𐰃𐰲- /itʃ/ | ič- /itʃ/ | иъжер /iʔʒer/ | иш /iʃ/ | ичер /itʃer/ | ичерге /itʃerɡe/ | ishiw /iʃiw/ |
| Yêu | 𐰽𐰋- /sæb/ | sevgü /sevɡy/ | — /—/ | суьюв /syjyv/ | сӱӱш /syːʃ/ | сюймеклик /syjmeklik/ | muhabbat /muhabbat/ |
| Tim | 𐰚𐰭𐰠 /køŋyl/ | yürek /jyrek/ | чүрек /tʃyrek/ | юрек /jyrek/ | јӱрек /dʒyrek/ | джюрек /dʒyrek/ | júrek /ʒyɾek/ |
| Cây | 𐰃𐰍𐰲 /ɯɣatʃ/ | ığač /ɯɣatʃ/ | ыъаш /ɯʔaʃ/ | терек /terek/ | агаш /aɡaʃ/ | терек /terek/ | ag'ash /aʁaʃ/ |
| Nhà | 𐰋 /æb/ | ev /ev/ | өг /øɣ/ | уьй /yj/ | айыл /ajɯl/ | юй /yj/ | úy /yj/ |
| Chó | 𐰃𐱃 /it/ | it /it/ | ыът /ɯʔt/ | ит /it/ | ийт /ijt/ | ит /it/ | iyt /ijt/ |
| Mèo | — /—/ | piši /piʃi/ | — /—/ | мысык /məsəq/ | киске /kiske/ | киштик /kiʃtik/ | pishik /piʃik/ |
| Tay | 𐰘𐰠𐰏 /eliɡ/ | qol /qol/ | хол /xol/ | къол /qol/ | кол /kol/ | къол /qol/ | qol /qol/ |
| Mắt | 𐰚𐰕 /køz/ | köz /køz/ | карак /karak/ | коьз /køz/ | кӧс /køs/ | кёз /køz/ | kóz /køz/ |
| Xin chào | — /—/ | salām /salaːm/ | — /—/ | ассаламу алейкум /asːalamu alejkum/ | эзен /ezen/ | салам /salam/ | salam /salam/ |
| Cảm ơn | — /—/ | tabug /tabuɡ/ | — /—/ | сав бол /sav bol/ | быйан /bɯjan/ | сау бол /saw bol/ | rahmet /ɾaχmet/ |
| Một | 𐰋𐰃𐰼 /bir/ | bir /bir/ | бир /bir/ | бир /bir/ | бир /bir/ | бир /bir/ | bir /biɾ/ |
| Tốt | 𐰓𐰏𐰢 /ædɡy/ | yaqšı /jaqʃɯ/ | эъки /eʔki/ | яксы /jaksə/ | јакшы /dʒaqʃɯ/ | ариу /ariw/ | jaqsi /ʒaqsɯ/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.