ᠮᠠᠨᠵᡠ ᡤᡳᠰᡠᠨ

Kimanchu

Tungusic > Southern

FamiliaTungusic > Southern Wasemaji約100人 (L1高齢者) / 数千人 (L2) EneoManchuria (Northeast China) Uandishi wa KilatiniMöllendorff transliteration (1892) UsomajiNeno asili la Kimanchu

Kimanchu ni lugha ya Tungusic iliyotumika kama lugha ya kifalme ya nasaba ya Qing (1644–1912). Ina msamiati mzuri wa asili kwa herufi za Han — emu, juwe, ilan kwa nambari; šun kwa jua; abka kwa mbingu. Kamusi za lugha mbili kama Yuzhi Qingwenjian (1708) pia zinarekodia matamshi ya Sino-Manchu kulingana na Mandarin ya kaskazini ya mwishoni mwa Ming. Hati ya Kimanchu, iliyotokana na alfabeti ya Kimongolia, ilitumika katika hati rasmi katika kipindi chote cha Qing.

Inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Kimanchu

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
one ᡝᠮᡠemu /emu/
two ᠵᡠᠸᡝjuwe /d͡ʒuwə/
three ᡳᠯᠠᠨilan /ilan/
four ᡩᡠᡳᠨduin /duin/
five ᠰᡠᠨᠵᠠsunja /sund͡ʒa/
six ᠨᡳᠩᡤᡠᠨninggun /niŋɡun/
seven ᠨᠠᡩᠠᠨnadan /nadan/
eight ᠵᠠᡴᡡᠨjakūn /d͡ʒakʰuːn/
nine ᡠᠶᡠᠨuyun /ujun/
ten ᠵᡠᠸᠠᠨjuwan /d͡ʒuwan/
sun ᡧᡠᠨšun /ʃun/
moon ᠪᡳᠶᠠbiya /bija/
mountain ᠠᠯᡳᠨalin /alin/
water ᠮᡠᡴᡝmuke /mukə/
fire ᡨᡠᠸᠠtuwa /tuwa/
tree ᠮᠣᠣmoo /moː/
soil ᠪᠣᡳᡥᠣᠨboihon /bojxon/
sky ᠠᠪᡴᠠabka /abka/
ground ᠨᠠna /na/
sea ᠮᡝᡩᡝᡵᡳmederi /medəri/
dragon ᠮᡠᡩᡠᡵᡳmuduri /muduri/
tiger ᡨᠠᡧᠠtasha /taʃa/
dog ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨindahūn /indaxuːn/
horse ᠮᠣᡵᡳᠨmorin /morin/
bird ᡤᠠᡧᠠgasha /ɡaʃa/
fish ᠨᡳᠮᠠᡥᠠnimaha /nimaxa/
ox ᡳᡥᠠᠨihan /ixan/
sheep ᡥᠣᠨᡳᠨhonin /xonin/
cat ᡴᡝᠰᡳᡴᡝkesike /kəsikə/
person ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠniyalma /njalma/
hand ᡤᠠᠯᠠgala /ɡala/
foot ᠪᡝᡨᡥᡝbethe /bətxə/
eye ᠶᠠᠰᠠyasa /jasa/
ear ᡧᠠᠨšan /ʃan/
mouth ᠠᠩᡤᠠangga /aŋɡa/
head ᡠᠵᡠuju /ud͡ʒu/
heart ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨniyaman /njaman/
blood ᠰᡝᠩᡤᡳsenggi /səŋɡi/
meat ᠶᠠᠯᡳyali /jali/
up ᡩᡝᠯᡝdele /dələ/
down ᡶᡝᠵᡳᠯᡝfejile /fəd͡ʒilə/
middle ᡩᡠᠯᡳᠮᠪᠠdulimba /dulimba/
hit ᡤᠣᡳᠪᡠᠮᠪᡳgoibumbi /ɡoibumbi/
center ᡩᡠᠯᡳᠮᠪᠠᡳdulimbai /dulimbai/
left ᡥᠠᡧᡡhashū /xaʃuː/
right ᡳᠴᡳici /it͡ʃi/
east ᡩᡝᡵᡤᡳdergi /dərɡi/
西 west ᠸᠠᡵᡤᡳwargi /warɡi/
south ᠵᡠᠯᡝᡵᡤᡳjulergi /d͡ʒulərɡi/
north ᠠᠮᠠᡵᡤᡳamargi /amarɡi/
go ᠶᠠᠪᡠᠮᠪᡳyabumbi /jabumbi/
row ᡶᠠᡳᡩᠠᠨfaidan /faidan/
come ᠵᡳᠮᠪᡳjimbi /d͡ʒimbi/
leave ᡤᡝᠨᡝᠮᠪᡳgenembi /ɡənəmbi/
see ᠰᠠᠪᡠᠮᠪᡳsabumbi /sabumbi/
hear ᡩᠣᠨᠵᡳᠮᠪᡳdonjimbi /dond͡ʒimbi/
eat ᠵᡝᠮᠪᡳjembi /d͡ʒəmbi/
drink ᠣᠮᡳᠮᠪᡳomimbi /omimbi/
run ᠰᡠᠵᡠᠮᠪᡳsujumbi /sud͡ʒumbi/
sit ᡨᡝᠮᠪᡳtembi /təmbi/
stand ᡳᠯᡳᠮᠪᡳilimbi /ilimbi/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Tungusic (Manchu-Tungus, Southern) zinazohusiana

Maana KimanchuKisibeKijurchenKinanaiKievenKievenkiKiudege
Maji ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ muke /muke/ муэ /mue/ му /mu/ му /mu/ уй /uj/
Moto ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ tuwa /tuwa/ това /tova/ тоог /toːɡ/ того /toɡo/ тогбо /toɡbo/
Jua ᡧᡠᠨ /ʃun/ ᠰᡠᠨ /sun/ šun /ʃun/ сиун /siun/ нөлтэн /nølten/ дылача /dɯlatɕa/ даигаси /daiɡasi/
Mwezi ᠪᡳᠶᠠ /bija/ ᠪᡳᠶᠠ /bija/ biya /bija/ биа /bia/ бяг /bjaɡ/ бега /beɡa/ биа /bia/
Mama ᡝᠨᡳᠶᡝ /ənijə/ ᡝᠨᡞᠶᡝ /ənije/ eme /eme/ энин /enin/ эньэн /eɲen/ эни /eni/ энэ /ene/
Baba ᠠᠮᠠ /ama/ ᠠᠮᠠ /ama/ ama /ama/ ама /ama/ ама /ama/ ама /ama/ амэ /amə/
Kula ᠵᡝᠮᠪᡳ /dʒəmbi/ ᠵᡝᠮᠪᡞ /d͡ʒəmbi/ jefu /dʒefu/ депу /depu/ дьэб /dʒeb/ дептэ /depte/ джевэ /d͡ʒevə/
Kunywa ᠣᠮᡳᠪᡳ /omibi/ ᠣᠮᡳᠪᡞ /omibi/ omi /omi/ омичи /omitʃi/ ум /um/ умӣ /umiː/ омимэ /omimə/
Ukurasa 1/3

Ulinganishaji wa mpangilio wa maneno

Linganisha na lugha kuu za dunia

Kimanchu
ᠪᡳ ᠠᠨᡨᠠᡥᠠ ᡳ ᠵᡠᠯᡝᡵᡳ ᡥᡡᡩᠠ ᡩᡝ ᠰᠠᠪᡠᡥᠠᠩᡤᡝ ᡝᡨᡠᡴᡠ ᠪᡝ ᡝᡨᡠᡴᡳ ᡨᡠᠸᠠᡴᡳ ᠰᡝᠮᠪᡳ
أنا أريد أن أجرب بدلة رأيتها في محل مقابل الفندق
试穿 酒店 对面的 商店 看到的 那套西装
मैं होटल के सामने एक दुकान में देखा सूट को पहनकर देखना चाहता हूँ
I want to try on a suit I saw ‌in a shop across from the hotel
私は ホテルの 向かいの お店 見た スーツを 試着 したいです
Ich möchte einen Anzug anprobieren den ich in einem Geschäft gegenüber vom Hotel gesehen habe
Я хочу примерить костюм который я увидел в магазине напротив отеля

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha za Tungusic > Southern zinazohusiana

Herufi KimanchuKijurchenKisibePratungusKikhitanPromongoliSinojapani cha Kale
emu /emu/ emu /emu/ emu /əmu/ *əmun /*əmun/ om /əm/ *nigen /*niɡen/ iti /iti/
juwe /d͡ʒuwə/ juwe /dʑuwe/ juwe /d͡ʑuwə/ *dʒuər /*d͡ʒuər/ jur /dʒur/ *qoyar /*qojar/ ni /ɲi/
ilan /ilan/ ilan /ilan/ ilan /ilan/ *ilan /*ilan/ gur /ɡur/ *gurba(n) /*gurban/ sam /sam/
duin /duin/ duin /duin/ duin /duin/ *dügin /*dyɡin/ dur /dur/ *dörbe(n) /*dœrben/ si /ɕi/
sunja /sund͡ʒa/ sunja /sundʑa/ sunja /sund͡ʑa/ *tuɲga /*tuɲɡa/ tau /tau/ *tabu(n) /*tabun/ go /ŋo/
ninggun /niŋɡun/ ninggun /niŋɡun/ ninggun /niŋɢun/ *ɲuŋun /*ɲuŋun/ nil /nil/ *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ roku /roku/
nadan /nadan/ nadan /nadan/ nadan /nadan/ *nadan /*nadan/ dalu /dalu/ *doluɣa(n) /*doluɣan/ siti /ɕiti/
jakūn /d͡ʒakʰuːn/ jakūn /dʑakɯn/ jakūn /d͡ʑaqun/ *dʒapkun /*d͡ʒapkun/ naim /naim/ *nayima(n) /*najiman/ pati /pati/
uyun /ujun/ uyun /ujun/ uyun /ujun/ *xəgün /*xəɡyn/ isen /isen/ *yersü(n) /*jersyn/ kiu /kiu/
juwan /d͡ʒuwan/ juwan /dʑuwan/ juwan /d͡ʑuwan/ *dʒuwan /*d͡ʒuwan/ par /par/ *harba(n) /*harban/ zipu /ʑipu/
Ukurasa 1/7

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.