Oluluhia
Kiluhya
Atlantiki-Kongo (Kibantu)
Kiluhya (Luyia) ni kundi la lahaja za Kibantu magharibi mwa Kenya; mara kwa mara huchukuliwa kama lugha moja, mara nyingine kama lugha zaidi ya 16 tofauti. Aina sanifu ya maandishi inategemea muunganiko wa lahaja mbalimbali.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kiluhya
Maji
amatsi
/amatsi/
Moto
omuliro
/omuliro/
Jua
liuba
/liuba/
Mwezi
omwesi
/omwesi/
Nyota
eng'ining'ini
/eŋiniŋini/
Mama
mayi
/maji/
Baba
papa
/papa/
Mimi
ese
/ese/
Wewe
ewe
/ewe/
Jina
elira
/elira/
Jicho
liiso
/liːso/
Mkono
omukhono
/omukʰono/
Moyo
omwoyo
/omwojo/
Upendo
obuyanzi
/obujanzi/
Mti
omusala
/omusala/
Nyumba
enzu
/enzu/
Mbwa
imbwa
/imbwa/
Paka
lipusi
/lipusi/
Kula
khulia
/kʰulia/
Kunywa
khunywa
/kʰuɲwa/
Moja
ndala
/ndala/
Mbili
tsibili
/tsiβili/
Habari
mulembe
/mulembe/
Asante
orio
/orio/
Nzuri
malayi
/malaji/
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Atlantic-Congo (Bantu) zinazohusiana
| Maana | Kiluhya | Kibukusu | Kimasaaba | Kinyankole | Kisoga | Kitooro | Kinyoro |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | amatsi /amatsi/ | kamatsi /kamatsi/ | kamaatsi /kamaːtsi/ | amaizi /amaizi/ | amaaji /amaːdʒi/ | amaizi /amaizi/ | amaizi /amaizi/ |
| Moto | omuliro /omuliro/ | kamulilo /kamulilo/ | kamulilo /kamulilo/ | omuriro /omuriro/ | omuliro /omuliɾo/ | omuriro /omuriro/ | omuriro /omuriro/ |
| Jua | liuba /liuba/ | liuba /liuba/ | suuba /suːba/ | izooba /izoːba/ | enjuba /eɲɟuba/ | eizooba /eizoːba/ | eizooba /eizoːba/ |
| Mwezi | omwesi /omwesi/ | kumwesi /kumwesi/ | umweesi /umweːsi/ | omwezi /omwezi/ | omwezi /omwezi/ | omwezi /omwezi/ | omwezi /omwezi/ |
| Nyota | eng'ining'ini /eŋiniŋini/ | kumunyeenye /kumuɲeːɲe/ | kumunyeenye /kumuɲeːɲe/ | enyonyoozi /eɲoɲoːzi/ | emunyeenye /emuɲeːɲe/ | enyunyunzi /eɲuɲuːnzi/ | enyunyuunzi /eɲuɲuːnzi/ |
| Mama | mayi /maji/ | mayi /maji/ | mayi /maji/ | maawe /maːwe/ | maama /maːma/ | nyinya /ɲiɲa/ | nyinya /ɲiɲa/ |
| Baba | papa /papa/ | papa /papa/ | papa /papa/ | tata /tata/ | taata /taːta/ | isho /iʃo/ | isho /iʃo/ |
| Mimi | ese /ese/ | ese /ese/ | ise /ise/ | nyowe /ɲowe/ | nze /nze/ | nyowe /ɲowe/ | nyowe /ɲowe/ |
| Wewe | ewe /ewe/ | ewe /ewe/ | iwe /iwe/ | iwe /iwe/ | gwe /ɡwe/ | iwe /iwe/ | iwe /iwe/ |
| Jina | elira /elira/ | lisina /lisiːna/ | lisiina /lisiːna/ | eiziina /eiziːna/ | erinnya /erinɲa/ | ibara /iβara/ | ibara /iβara/ |
| Jicho | liiso /liːso/ | liiso /liːso/ | liiso /liːso/ | eriiso /eriːso/ | eriiso /eɾiːso/ | eriiso /eriːso/ | eriiso /eriːso/ |
| Mkono | omukhono /omukʰono/ | kumukhono /kumukʰono/ | kumukhono /kumukʰono/ | omukono /omukono/ | omukono /omukono/ | omukono /omukono/ | omukono /omukono/ |
| Moyo | omwoyo /omwojo/ | kumwoyo /kumwojo/ | umwoyo /umwojo/ | omutima /omutima/ | omutima /omutima/ | omutima /omutima/ | omutima /omutima/ |
| Upendo | obuyanzi /obujanzi/ | busiani /busiani/ | khusima /kʰusima/ | rukundo /rukundo/ | kwagala /kwaɡala/ | kugonza /kuɡonza/ | kugonza /kuɡonza/ |
| Mti | omusala /omusala/ | kumusaala /kumusaːla/ | kumusaala /kumusaːla/ | omuti /omuti/ | omuti /omuti/ | omuti /omuti/ | omuti /omuti/ |
| Nyumba | enzu /enzu/ | enju /endʒu/ | nzu /nzu/ | enju /endʒu/ | enju /eɲɟu/ | enju /endʒu/ | enju /endʒu/ |
| Mbwa | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | embwa /embwa/ | embwa /embwa/ | embwa /embwa/ | embwa /embwa/ |
| Paka | lipusi /lipusi/ | enyawu /eɲawu/ | paka /paka/ | kapa /kapa/ | enkaaku /eŋkaːku/ | paaka /paːka/ | paaka /paːka/ |
| Kula | khulia /kʰulia/ | khulya /kʰuʎa/ | khulya /kʰuʎa/ | kurya /kurja/ | kulya /kulja/ | kulya /kulja/ | kulya /kulja/ |
| Kunywa | khunywa /kʰuɲwa/ | khunywa /kʰuɲwa/ | khunywa /kʰuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲʷa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ |
| Moja | ndala /ndala/ | ndala /ndala/ | mulala /mulala/ | emwe /emwe/ | ndala /ndala/ | emoi /emoi/ | emoi /emoi/ |
| Mbili | tsibili /tsiβili/ | babili /βaβili/ | babili /βaβili/ | ibiri /iβiri/ | bbiri /biri/ | ibiri /iβiri/ | ibiri /iβiri/ |
| Habari | mulembe /mulembe/ | mulembe /mulembe/ | mulembe /mulembe/ | agandi /aɡandi/ | mwaakire /mwaːkiɾe/ | oraire ota /oraire ota/ | oraire ota /oraire ota/ |
| Asante | orio /orio/ | orio /orio/ | ole nise /ole nise/ | webare /webare/ | weebale /weːbale/ | webale /webale/ | webale /webale/ |
| Nzuri | malayi /malaji/ | kalayi /kalaji/ | kalayi /kalaji/ | kirungi /kiruŋɡi/ | bulungi /buluŋɡi/ | kurungi /kuruŋɡi/ | kurungi /kuruŋɡi/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.