Mussau
Kimussau-Emira
Austronesian
Mussau-Emira is an Oceanic Austronesian language of the Mussau-Emira subgroup, spoken on the St Matthias Group islands north of New Ireland Province in Papua New Guinea. The St Matthias Group consists of Mussau (the larger island, ~5,000 inhabitants) and Emira (smaller, ~500 inhabitants), plus some smaller atolls. Linguistically, Mussau-Emira is interesting for its highly conservative phonology — it preserves Proto-Oceanic features lost in most Western Oceanic languages, including a 5-vowel system with no length distinction, simple consonant inventory, and SVO constituent order with classical Oceanic person-marking on verbs. SIL Bible translation work since the 1970s produced the New Testament (1995) and standardized Mussau orthography.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kimussau-Emira
Maji
eai
/eai/
Moto
kapok
/kapok/
Jua
ariu
/aɾiu/
Mwezi
malam
/malam/
Mama
nia
/nia/
Baba
tama
/tama/
Kula
anu
/anu/
Kunywa
inum
/inum/
Upendo
talimi
/talimi/
Moyo
lalota
/lalota/
Mti
rikei
/ɾikei/
Nyumba
ulemi
/ulemi/
Mbwa
kovur
/kovuɾ/
Paka
busi
/busi/
Mkono
lima
/lima/
Jicho
mata
/mata/
Habari
emua
/emua/
Asante
poasi
/poasi/
Moja
esa
/esa/
Nzuri
rop
/ɾop/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Austronesian zinazohusiana
| Maana | Kimussau-Emira | Kitokelau | Kituvalu | Kipuyuma | Kimaranao | Kisamoa | Kifiji |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | eai /eai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | enay /enai/ | ig /iɡ/ | vai /vai/ | wai /wai/ |
| Moto | kapok /kapok/ | afi /afi/ | afi /afi/ | apuy /apui/ | apoy /apoj/ | afi /afi/ | buka /mbuka/ |
| Jua | ariu /aɾiu/ | la /la/ | laa /laː/ | kadaw /kadaw/ | alongan /aloŋan/ | lā /laː/ | siga /siŋa/ |
| Mwezi | malam /malam/ | malama /malama/ | masina /masina/ | kuwalan /kuwalan/ | bolan /bolan/ | māsina /maːsina/ | vula /βula/ |
| Mama | nia /nia/ | matua /matua/ | maatua /maːtua/ | ina /ina/ | ina /ina/ | tinā /tinaː/ | tina /tina/ |
| Baba | tama /tama/ | tamana /tamana/ | tamana /tamana/ | ama /ama/ | ama /ama/ | tamā /tamaː/ | tama /tama/ |
| Kula | anu /anu/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kuman /kuman/ | mangan /maŋan/ | ʻai /ʔai/ | kana /kana/ |
| Kunywa | inum /inum/ | inu /inu/ | inu /inu/ | enpa /enpa/ | minom /minom/ | inu /inu/ | gunu /ŋunu/ |
| Upendo | talimi /talimi/ | alofa /alofa/ | alofa /alofa/ | ulaw /ulaw/ | kalimo /kalimo/ | alofa /alofa/ | loloma /loloma/ |
| Moyo | lalota /lalota/ | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | kalumetan /kalumetan/ | pusoʔ /pusoʔ/ | loto /loto/ | uto /uto/ |
| Mti | rikei /ɾikei/ | lakau /lakau/ | laakau /laːkau/ | kawi /kawi/ | kayo /kajo/ | laʻau /laʔau/ | kau /kau/ |
| Nyumba | ulemi /ulemi/ | fale /fale/ | fale /fale/ | ruma /ɾuma/ | walay /walaj/ | fale /fale/ | vale /βale/ |
| Mbwa | kovur /kovuɾ/ | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | suwan /suwan/ | aso /aso/ | maile /maile/ | koli /koli/ |
| Paka | busi /busi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | kating /katiŋ/ | pusa /pusa/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ |
| Mkono | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | liga /liŋa/ |
| Jicho | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| Habari | emua /emua/ | malo ni /malo ni/ | taalofa /taːlofa/ | marayas /maɾajas/ | kapian /kapijan/ | talofa /talofa/ | bula /mbula/ |
| Asante | poasi /poasi/ | fakafetai /fakafetai/ | fakafetai /fakafetai/ | kasapakan /kasapakan/ | salamat /salamat/ | faʻafetai /faʔafetai/ | vinaka /βinaka/ |
| Moja | esa /esa/ | tahi /tahi/ | tasi /tasi/ | sa /sa/ | isa /isa/ | tasi /tasi/ | dua /ndua/ |
| Nzuri | rop /ɾop/ | lelei /lelei/ | lei /lei/ | mauruway /mauɾuwai/ | mapia /mapija/ | lelei /lelei/ | vinaka /βinaka/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.