Te ggana Tuuvalu
Kituvalu
Kiaustronesia (Polynesian, Ellicean)
Kituvalu ni lugha ya kitaifa ya Tuvalu, mojawapo ya nchi huru ndogo zaidi duniani. Ina uhusiano wa karibu na Kisamoa na Kitokelau, zikishiriki babu mmoja wa hivi karibuni katika tawi la Ellicean Polynesian.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kituvalu
Maji
vai
/vai/
Moto
afi
/afi/
Jua
laa
/laː/
Mwezi
masina
/masina/
Nyota
fetū
/feˈtuː/
Mama
maatua
/maːtua/
Baba
tamana
/tamana/
Mimi
au
/au/
Wewe
koe
/koe/
Jina
igoa
/iˈŋoa/
Jicho
mata
/mata/
Mkono
lima
/lima/
Moyo
fatu
/fatu/
Upendo
alofa
/alofa/
Mti
laakau
/laːkau/
Nyumba
fale
/fale/
Mbwa
kuli
/kuli/
Paka
pusi
/pusi/
Kula
kai
/kai/
Kunywa
inu
/inu/
Moja
tasi
/tasi/
Mbili
lua
/ˈlua/
Habari
taalofa
/taːlofa/
Asante
fakafetai
/fakafetai/
Nzuri
lei
/lei/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Austronesian (Polynesian, Ellicean) zinazohusiana
| Maana | Kituvalu | Kitokelau | Kiniue | Kisamoa | Kitonga | Kifutuna cha Mashariki | Kimaori cha Visiwa vya Cook |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ |
| Moto | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /ˈafi/ | ahi /ahi/ |
| Jua | laa /laː/ | la /la/ | lā /laː/ | lā /laː/ | laʻā /laʔaː/ | la'ā /laˈʔaː/ | rā /raː/ |
| Mwezi | masina /masina/ | malama /malama/ | mahina /mahina/ | māsina /maːsina/ | māhina /maːhina/ | māsina /maːˈsina/ | marama /marama/ |
| Nyota | fetū /feˈtuː/ | fetu /fetu/ | fetū /feˈtuː/ | fetū /fetuː/ | fetuʻu /fetuʔu/ | fetu'u /feˈtuʔu/ | etū /eˈtuː/ |
| Mama | maatua /maːtua/ | mātua /maːtua/ | matua fifine /matua fifine/ | tinā /tinaː/ | faʻē /faʔeː/ | tinana /tiˈnana/ | māmā /maːmaː/ |
| Baba | tamana /tamana/ | tamana /tamana/ | matua taane /matua taːne/ | tamā /tamaː/ | tamai /tamai/ | tamana /taˈmana/ | pāpā /paːpaː/ |
| Mimi | au /au/ | au /au/ | au /au/ | a'u /aʔu/ | au /au/ | au /au/ | au /au/ |
| Wewe | koe /koe/ | koe /koe/ | koe /koe/ | 'oe /ʔoe/ | koe /koe/ | koe /ˈkoe/ | koe /koe/ |
| Jina | igoa /iˈŋoa/ | igoa /iŋoa/ | higoa /hiˈŋoa/ | igoa /iŋoa/ | hingoa /hiŋoa/ | igoa /iˈŋoa/ | ingoa /iˈŋoa/ |
| Jicho | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /ˈmata/ | mata /mata/ |
| Mkono | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | nima /nima/ | lima /ˈlima/ | rima /ɾima/ |
| Moyo | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | loto /loto/ | loto /loto/ | mafu /ˈmafu/ | ngākau /ŋaːkau/ |
| Upendo | alofa /alofa/ | alofa /alofa/ | fakaalofa /fakaalofa/ | alofa /alofa/ | ʻofa /ʔofa/ | alofa /aˈlofa/ | aro'a /aɾoʔa/ |
| Mti | laakau /laːkau/ | lakau /lakau/ | akau /akau/ | laʻau /laʔau/ | ʻakau /ʔakau/ | la'akau /laʔaˈkau/ | rākau /raːkau/ |
| Nyumba | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /ˈfale/ | 'are /ʔaɾe/ |
| Mbwa | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | maile /maile/ | kulī /kuliː/ | kulī /kuˈliː/ | kurī /kuɾiː/ |
| Paka | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pūsi /ˈpuːsi/ | ngiao /ŋiao/ |
| Kula | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | ʻai /ʔai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ |
| Kunywa | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /ˈinu/ | inu /inu/ |
| Moja | tasi /tasi/ | tahi /tahi/ | taha /taha/ | tasi /tasi/ | taha /taha/ | tasi /ˈtasi/ | ta'i /taʔi/ |
| Mbili | lua /ˈlua/ | lua /lua/ | ua /ua/ | lua /lua/ | ua /ua/ | lua /ˈlua/ | rua /ˈrua/ |
| Habari | taalofa /taːlofa/ | malo ni /malo ni/ | fakaalofa atu /fakaalofa atu/ | talofa /talofa/ | mālō e lelei /maːloː e lelei/ | mālō /maːˈloː/ | kia orāna /kia oɾaːna/ |
| Asante | fakafetai /fakafetai/ | fakafetai /fakafetai/ | fakaaue /fakaaue/ | faʻafetai /faʔafetai/ | mālō /maːloː/ | mālō /maːˈloː/ | meitaki /meitaki/ |
| Nzuri | lei /lei/ | lelei /lelei/ | mitaki /mitaki/ | lelei /lelei/ | lelei /lelei/ | mālie /maːˈlie/ | meitaki /meitaki/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.