Te ggana Tuuvalu
Kituvalu
Austronesian (Polynesian, Ellicean)
Kituvalu ni lugha ya kitaifa ya Tuvalu, mojawapo ya nchi huru ndogo zaidi duniani. Ina uhusiano wa karibu na Kisamoa na Kitokelau, zikishiriki babu mmoja wa hivi karibuni katika tawi la Ellicean Polynesian.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kituvalu
Maji
vai
/vai/
Moto
afi
/afi/
Jua
laa
/laː/
Mwezi
masina
/masina/
Mama
maatua
/maːtua/
Baba
tamana
/tamana/
Kula
kai
/kai/
Kunywa
inu
/inu/
Upendo
alofa
/alofa/
Moyo
fatu
/fatu/
Mti
laakau
/laːkau/
Nyumba
fale
/fale/
Mbwa
kuli
/kuli/
Paka
pusi
/pusi/
Mkono
lima
/lima/
Jicho
mata
/mata/
Habari
taalofa
/taːlofa/
Asante
fakafetai
/fakafetai/
Moja
tasi
/tasi/
Nzuri
lei
/lei/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Austronesian (Polynesian, Ellicean) zinazohusiana
| Maana | Kituvalu | Kitokelau | Kisamoa | Kiniue | Kitonga | Kimaori cha Visiwa vya Cook | Kiwallis |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ |
| Moto | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | ahi /ahi/ | afi /aˈfi/ |
| Jua | laa /laː/ | la /la/ | lā /laː/ | lā /laː/ | laʻā /laʔaː/ | rā /raː/ | laʻā /laˈʔaː/ |
| Mwezi | masina /masina/ | malama /malama/ | māsina /maːsina/ | mahina /mahina/ | māhina /maːhina/ | marama /marama/ | māhina /maːˈhina/ |
| Mama | maatua /maːtua/ | matua /matua/ | tinā /tinaː/ | matua fifine /matua fifine/ | faʻē /faʔeː/ | māmā /maːmaː/ | faʻē /faˈʔeː/ |
| Baba | tamana /tamana/ | tamana /tamana/ | tamā /tamaː/ | matua taane /matua taːne/ | tamai /tamai/ | pāpā /paːpaː/ | tāmai /taːˈmai/ |
| Kula | kai /kai/ | kai /kai/ | ʻai /ʔai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ |
| Kunywa | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /ˈinu/ |
| Upendo | alofa /alofa/ | alofa /alofa/ | alofa /alofa/ | fakaalofa /fakaalofa/ | ʻofa /ʔofa/ | aro'a /aɾoʔa/ | ʻofa /ˈʔofa/ |
| Moyo | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | loto /loto/ | fatu /fatu/ | loto /loto/ | ngākau /ŋaːkau/ | mafu /ˈmafu/ |
| Mti | laakau /laːkau/ | lakau /lakau/ | laʻau /laʔau/ | akau /akau/ | ʻakau /ʔakau/ | rākau /raːkau/ | ʻakau /ʔaˈkau/ |
| Nyumba | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | 'are /ʔaɾe/ | fale /ˈfale/ |
| Mbwa | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | maile /maile/ | kuli /kuli/ | kulī /kuliː/ | kurī /kuɾiː/ | kulī /kuˈliː/ |
| Paka | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | ngiao /ŋiao/ | pusi /ˈpusi/ |
| Mkono | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | nima /nima/ | rima /ɾima/ | nima /ˈnima/ |
| Jicho | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /ˈmata/ |
| Habari | taalofa /taːlofa/ | malo ni /malo ni/ | talofa /talofa/ | fakaalofa atu /fakaalofa atu/ | mālō e lelei /maːloː e lelei/ | kia orāna /kia oɾaːna/ | mālō te maʻuli /maːloː te maˈʔuli/ |
| Asante | fakafetai /fakafetai/ | fakafetai /fakafetai/ | faʻafetai /faʔafetai/ | fakaaue /fakaaue/ | mālō /maːloː/ | meitaki /meitaki/ | mālō /maːˈloː/ |
| Moja | tasi /tasi/ | tahi /tahi/ | tasi /tasi/ | taha /taha/ | taha /taha/ | ta'i /taʔi/ | tahi /ˈtahi/ |
| Nzuri | lei /lei/ | lelei /lelei/ | lelei /lelei/ | mitaki /mitaki/ | lelei /lelei/ | meitaki /meitaki/ | lelei /leˈlei/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.