Արեւմտահայերէն
Western Armenian
Indo-European
Western Armenian (Արեւմտահայերէն Arevmdahayerēn) is the variety of the Armenian language descending from the literary tradition of the Western Armenian (Anatolian) regions of the Ottoman Empire. The Armenian Genocide of 1915 displaced ~1.5 million Western Armenian speakers from their Anatolian homeland into the Levant (Lebanon/Syria), the Americas, and Europe; today Western Armenian survives almost entirely in diaspora. Distinguished from Eastern Armenian (hy, the standard language of modern Armenia) by phonological features (devoiced stops: classical Armenian b/d/g, Eastern p/t/k, Western b/d/g/voiced; preserved classical orthography vs. Soviet-reformed spelling) and lexical/grammatical differences. UNESCO classifies as definitely endangered due to declining intergenerational transmission in diaspora.
Where it is spoken
31 core words in Western Armenian
Water
ջուր
/tʃuɾ/
Fire
կրակ
/ɡɾɑɡ/
Sun
արեւ
/ɑˈɾev/
Moon
լուսին
/lusin/
Star
աստղ
/asdʁ/
Mother
մայր
/majɾ/
Father
հայր
/hajɾ/
I
ես
/jɛs/
You
դուն
/tʰun/
Name
անուն
/aˈnun/
Eye
աչք
/ɑtʃkʰ/
Hand
ձեռք
/tsɛɾkʰ/
Heart
սիրտ
/siɾd/
Love
սէր
/sɛɾ/
Tree
ծառ
/dzaɾ/
House
տուն
/dun/
Dog
շուն
/ʃun/
Cat
կատու
/ɡɑdu/
Eat
ուտել
/uˈdel/
Drink
խմել
/χəˈmel/
One
մէկ
/mɛɡ/
Two
երկու
/jɛrˈɡu/
Hello
բարեւ
/bɑɾev/
Thank you
շնորհակալութիւն
/ʃnoɾhɑɡɑluˈtʰjun/
Good
աղուոր
/ɑʁvoɾ/
Cuckoo
կկու
/gəˈgu/
Computer
համակարգիչ
/hɑmɑɡɑɾˈkitʃ/
Sushi
սուշի
/suˈʃi/
Sources
Words compared
Compared with related Indo-European languages
| Meaning | Western Armenian | Armenian | Classical Armenian (Grabar) | Zaza | Kurdish | Uzbek | Portuguese |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | ջուր /tʃuɾ/ | ջուր /dʒuɾ/ | ջուր /dʒuɾ/ | aw /aw/ | av /ɑːv/ | suv /suv/ | água /ˈaɡwɐ/ |
| Fire | կրակ /ɡɾɑɡ/ | կրակ /kɾɑk/ | հուր /huɾ/ | adır /aˈdɯɾ/ | agir /ɑɡɪɾ/ | olov /ɒlɒv/ | fogo /ˈfoɡu/ |
| Sun | արեւ /ɑˈɾev/ | արև /ɑˈɾev/ | արեւ /ɑɾɛw/ | tîj /tiːʒ/ | roj /ɾoːʒ/ | quyosh /qujɒʃ/ | sol /sɔɫ/ |
| Moon | լուսին /lusin/ | լուսին /luˈsin/ | լուսին /lusin/ | aşmî /aʃˈmiː/ | heyv /hejv/ | oy /ɒj/ | lua /luɐ/ |
| Star | աստղ /asdʁ/ | աստղ /astʁ/ | աստղ /astɫ/ | astare /asˈtaːre/ | stêrk /stɛːɾk/ | yulduz /julˈduz/ | estrela /ɨʃˈtɾelɐ/ |
| Mother | մայր /majɾ/ | մայր /majɾ/ | մայր /majɾ/ | maye /ˈmajɛ/ | dê /dɛː/ | ona /ɒnɑ/ | mãe /mɐ̃j/ |
| Father | հայր /hajɾ/ | հայր /hajɾ/ | հայր /hajɾ/ | pî /piː/ | bav /bɑːv/ | ota /ɒtɑ/ | pai /paj/ |
| I | ես /jɛs/ | ես /jɛs/ | ես /es/ | ez /ɛz/ | ez /ɛz/ | men /men/ | eu /ew/ |
| You | դուն /tʰun/ | դու /du/ | դու /du/ | ti /ti/ | tu /tu/ | sen /sen/ | tu /tu/ |
| Name | անուն /aˈnun/ | անուն /aˈnun/ | անուն /anun/ | name /ˈnaːme/ | nav /nav/ | ism /ism/ | nome /ˈnomɨ/ |
| Eye | աչք /ɑtʃkʰ/ | աչք /ɑtʃkʰ/ | ակն /ɑkn/ | çim /tʃim/ | çav /tʃɑːv/ | koʻz /koz/ | olho /oʎu/ |
| Hand | ձեռք /tsɛɾkʰ/ | ձեռք /dzeɾkʰ/ | ձեռն /dzeɾn/ | dest /dɛst/ | dest /dɛst/ | qoʻl /qol/ | mão /mɐ̃w/ |
| Heart | սիրտ /siɾd/ | սիրտ /siɾt/ | սիրտ /siɾt/ | zerre /ˈzɛrːe/ | dil /dɪl/ | yurak /juɾɑk/ | coração /kuɾɐˈsɐ̃w/ |
| Love | սէր /sɛɾ/ | սեր /seɾ/ | սէր /sɛːɾ/ | hes /hɛs/ | evîn /ɛviːn/ | sevgi /sevɡi/ | amor /ɐˈmoɾ/ |
| Tree | ծառ /dzaɾ/ | ծառ /tsɑɾ/ | ծառ /tsɑr/ | dare /ˈdaɾɛ/ | dar /dɑːɾ/ | daraxt /dɑɾɑxt/ | árvore /ˈaɾvuɾɨ/ |
| House | տուն /dun/ | տուն /tun/ | տուն /tun/ | keye /ˈkɛjɛ/ | mal /mɑːl/ | uy /uj/ | casa /kazɐ/ |
| Dog | շուն /ʃun/ | շուն /ʃun/ | շուն /ʃun/ | kuçeg /kuˈtʃɛɡ/ | kûçik /kuːtʃɪk/ | it /it/ | cão /kɐ̃w/ |
| Cat | կատու /ɡɑdu/ | կատու /kɑˈtu/ | կատու /kɑtu/ | pisîk /piˈsiːk/ | pisîk /pɪsiːk/ | mushuk /muʃuk/ | gato /ɡatu/ |
| Eat | ուտել /uˈdel/ | ուտել /uˈtel/ | ուտեմ /utem/ | werdiş /ˈweɾdiʃ/ | xwarin /xwɑːɾɪn/ | yemoq /jemɒq/ | comer /kuˈmeɾ/ |
| Drink | խմել /χəˈmel/ | խմել /χəˈmel/ | ըմպեմ /əmpem/ | şimitiş /ʃiˈmitiʃ/ | vexwarin /vɛxwɑːɾɪn/ | ichmoq /itʃmɒq/ | beber /bɨˈbeɾ/ |
| One | մէկ /mɛɡ/ | մեկ /mek/ | մի /mi/ | yew /jɛw/ | yek /jɛk/ | bir /biɾ/ | um /ũ/ |
| Two | երկու /jɛrˈɡu/ | երկու /jɛrˈku/ | երկու /erku/ | di /dɪ/ | du /du/ | ikki /ikˈki/ | dois /dojʃ/ |
| Hello | բարեւ /bɑɾev/ | բարև /bɑˈɾev/ | ողջոյն /voʁdʒojn/ | silam /siˈlam/ | silav /sɪlɑːv/ | salom /sɑlɒm/ | olá /ɔˈla/ |
| Thank you | շնորհակալութիւն /ʃnoɾhɑɡɑluˈtʰjun/ | շնորհակալություն /ʃnoɾhɑkɑluˈtʰjun/ | շնորհակալութիւն /ʃnoɾhɑkɑlutʰiwn/ | sıpas /sɯˈpas/ | spas /spɑːs/ | rahmat /ɾɑxmɑt/ | obrigado /obɾiˈɡadu/ |
| Good | աղուոր /ɑʁvoɾ/ | լավ /lɑv/ | բարի /baɾi/ | rind /ɾind/ | baş /bɑːʃ/ | yaxshi /jɑxʃi/ | bom /bõ/ |
| Cuckoo | կկու /gəˈgu/ | կկու /kəˈku/ | — | Phepug /pʰɛˈpuɡ/ | pepûk /pɛˈpuːk/ | kakku /kɑkˈku/ | cuco /ˈkuku/ |
| Computer | համակարգիչ /hɑmɑɡɑɾˈkitʃ/ | համակարգիչ /hɑmɑkɑɾɡitʃʰ/ | — | komputer /kompuˈteɾ/ | komputer /komputɛɾ/ | kompyuter /kompjuˈter/ | computador /kõputɐˈdoɾ/ |
| Sushi | սուշի /suˈʃi/ | սուշի /suʃi/ | — | — | sûşî /suːʃiː/ | sushi /suˈʃi/ | sushi /ˈsu.ʃi/ |
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.