Xaasongaxango
الخاسونكة
النيجر-كونغو
الخاسونغاكسانغو (ويُعرف أيضًا بالخاسونكي، والخاسونغا، والماندينغ الغربية) هو لغة الماندينغ في منطقة خاسو غربي مالي، وهو وثيق الصلة بالبامبارا (bm) والمانينكا والديولا (dyu) ضمن عنقود الماندينغ المنتمي إلى الماندي الغربية. كان الخاسو كيانًا سياسيًا ناطقًا بالبامبارا في القرن التاسع عشر تمركز في ميدين على نهر السنغال، وقد احتله الفرنسيون عام 1857. واليوم تعترف مالي بالخاسونغاكسانغو لغةً وطنية إلى جانب سائر أنواع الماندينغ، مع برامج تعليم ثنائية اللغة منذ عام 1985. والتفاهم المتبادل مع البامبارا مرتفع، ويعامل كثير من المصادر الخاسونكي بوصفها لهجة من البامبارا، وإن كانت سمات صوتية مميزة (لا سيما الأنماط النبرية ونظام الحركات) وهوية ثقافية خاصة تبرر معالجتها على حدة.
أين تُستخدم
31 كلمة أساسية في الخاسونكة
ماء
ji
/dʒi/
نار
tasuma
/tasuma/
شمس
tile
/tile/
قمر
kalo
/kalo/
نجم
lolo
/lolo/
أم
ba
/ba/
أب
fa
/fa/
أنا
ne
/ne/
أنت
i
/i/
اسم
tɔɔ
/tɔː/
عين
ɲa
/ɲa/
يد
bolo
/bolo/
قلب
dusu
/dusu/
حب
kanu
/kanu/
شجرة
yiri
/jiɾi/
بيت
so
/so/
كلب
wulu
/wulu/
قطة
jakuma
/dʒakuma/
أكل
domu
/domu/
شرب
min
/min/
واحد
kele
/kele/
اثنان
fila
/fila/
مرحبا
i ni sogoma
/i ni soɡoma/
شكرا
i ni baara
/i ni baːɾa/
جيد
nyi
/ɲi/
المصادر
مقارنة الكلمات
بالمقارنة مع لغات Niger-Congo ذات الصلة
| المعنى | الخاسونكة | المانينكاكان كيتا | المانينكاكان الغربية | المانينكا الشرقية | البامبارا | الديولا | الكوناباري |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ماء | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ |
| نار | tasuma /tasuma/ | tasuma /tasuma/ | tasuma /tasuma/ | tasuma /tasuma/ | tasuma /tasuma/ | tasuma /tasuma/ | ta /ta/ |
| شمس | tile /tile/ | tle /tle/ | tile /tile/ | tile /tile/ | tile /tile/ | tile /tile/ | tile /tile/ |
| قمر | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ | kalo /kalo/ |
| نجم | lolo /lolo/ | lolo /lolo/ | lolo /lolo/ | lolo /lolo/ | dolo /dòlo/ | dolo /dólo/ | tɛnɛ /tɛ̀nɛ̀/ |
| أم | ba /ba/ | ba /ba/ | na /na/ | ba /ba/ | ba /ba/ | ba /ba/ | ba /ba/ |
| أب | fa /fa/ | fa /fa/ | fa /fa/ | fa /fa/ | fa /fa/ | fa /fa/ | fa /fa/ |
| أنا | ne /ne/ | ne /ne/ | ne /ne/ | ne /ne/ | ne /nè/ | ń /ŋ́/ | n /ǹ/ |
| أنت | i /i/ | i /i/ | i /i/ | i /i/ | i /í/ | í /í/ | i /í/ |
| اسم | tɔɔ /tɔː/ | tɔɔ /tɔː/ | tɔɔ /tɔː/ | tɔɔ /tɔː/ | tɔgɔ /tɔ̀ɡɔ/ | tɔgɔ /tɔ́gɔ/ | to /tō/ |
| عين | ɲa /ɲa/ | ña /ɲa/ | nya /ɲa/ | ɲa /ɲa/ | ɲɛ /ɲɛ/ | ɲɛ /ɲɛ/ | ɲɛ /ɲɛ/ |
| يد | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ | bolo /bolo/ |
| قلب | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ | dusu /dusu/ |
| حب | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | kanu /kanu/ | kana /kana/ |
| شجرة | yiri /jiɾi/ | yiri /jiɾi/ | yiri /jiɾi/ | yiri /jiɾi/ | jiri /dʒiɾi/ | yiri /jiri/ | yiri /jiri/ |
| بيت | so /so/ | so /so/ | so /so/ | lu /lu/ | so /so/ | so /so/ | so /so/ |
| كلب | wulu /wulu/ | wulu /wulu/ | wulu /wulu/ | wuli /wuli/ | wulu /wulu/ | wulu /wulu/ | fugo /fuɡo/ |
| قطة | jakuma /dʒakuma/ | ñaakuma /ɲaːkuma/ | nyaakuma /ɲaːkuma/ | jakuma /dʒakuma/ | jakuma /dʒakuma/ | jakuma /dʒakuma/ | nyukuma /ɲukuma/ |
| أكل | domu /domu/ | don /don/ | don /don/ | domu /domu/ | dumuni /dumuni/ | dun /dun/ | don /don/ |
| شرب | min /min/ | min /min/ | min /min/ | min /min/ | min /min/ | min /min/ | min /min/ |
| واحد | kele /kele/ | kelen /kelen/ | kelen /kelen/ | kelen /kelen/ | kelen /kelen/ | kelen /kelen/ | kelen /kelen/ |
| اثنان | fila /fila/ | fila /fila/ | fila /fila/ | fila /fila/ | fila /fìla/ | fila /fìla/ | pla /plà/ |
| مرحبا | i ni sogoma /i ni soɡoma/ | i ni soɣoma /i ni soɣoma/ | i ni sögöma /i ni soɣoma/ | i ni se /i ni se/ | i ni ce /i ni tʃɛ/ | i ni soɣoma /i ni soɣoma/ | ka kɛ /ka kɛ/ |
| شكرا | i ni baara /i ni baːɾa/ | i ni baara /i ni baːɾa/ | i ni baara /i ni baːɾa/ | i ni ce /i ni tʃe/ | i ni ce /i ni tʃɛ/ | i ni ce /i ni tʃe/ | baraka /baɾaka/ |
| جيد | nyi /ɲi/ | ñuman /ɲuman/ | nyuman /ɲuman/ | ka ɲi /ka ɲi/ | ka ɲi /ka ɲi/ | ɲuman /ɲuman/ | ɲuman /ɲuman/ |
جزء من LangMap — مشروع لتصور اللغات. هذا ملخص ثابت قابل للفهرسة؛ توفر الخرائط التفاعلية صوت النطق والمرشحات وعرض الكرة الأرضية.