𗼇𗟲
Tiếng Tangut (Tây Hạ)
Sino-Tibetan > Qiangic
Tiếng Tây Hạ (𗼇𗟲) là ngôn ngữ chính thức của vương triều Tây Hạ (1038–1227), thuộc nhánh Khương của ngữ hệ Hán-Tạng, được sử dụng ở vùng Ninh Hạ, Cam Túc và Nội Mông ngày nay. Chữ Tây Hạ được chế tác năm 1036, gồm hơn 6.000 ký tự, được tìm thấy trong các văn bản ở Khara-Khoto do Kozlov khai quật năm 1908–09, hiện lưu giữ tại St. Petersburg và Bắc Kinh. Những âm đọc này không phải từ mượn tiếng Hán mà là từ vựng bản địa Tây Hạ, được Gong Hwang-cherng tái dựng âm vị dựa trên đối chiếu phiên âm trong 番漢合時掌中珠 (1190) và bằng chứng so sánh ngôn ngữ Tạng-Miến. Tiếng Tây Hạ tuyệt chủng sau cuộc chinh phục của Mông Cổ năm 1227.
Nơi được sử dụng
Cách đọc chữ Hán trong Tiếng Tangut (Tây Hạ)
| Chữ Hán | Nghĩa | Âm đọc | Dạng viết | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | 𘈩lew1 | /lew˩/ | |
| 二 | two | 𗍫nyy2 | /ɲɨː˨/ | |
| 三 | three | 𘕕soo2 | /soː˨/ | |
| 四 | four | 𗥃lier2 | /liər˨/ | |
| 五 | five | 𗏁ngwu1 | /ŋwu˩/ | |
| 六 | six | 𘜶chhiw2 | /tɕʰiw˨/ | |
| 七 | seven | 𗒐shja1 | /ɕja˩/ | |
| 八 | eight | 𘉋ghjar2 | /ɣjar˨/ | |
| 九 | nine | 𗢭ghew2 | /ɣew˨/ | |
| 十 | ten | 𘈫gha2 | /ɣa˨/ | |
| 日 | sun | 𗰜nyy1 | /ɲɨː˩/ | |
| 月 | moon | 𗷫gha1 | /ɣa˩/ | |
| 山 | mountain | 𘀰bo1 | /bo˩/ | |
| 水 | water | 𗗙zjyj2 | /zjɨːj˨/ | |
| 火 | fire | 𗀋mji1 | /mji˩/ | |
| 木 | tree | 𘟌shy1 | /ɕɨ˩/ | |
| 土 | soil | 𗉅lier2 | /liər˨/ | |
| 天 | sky | 𗤓thjy1 | /tʰjɨ˩/ | |
| 地 | ground | 𗡂njiw1 | /njiw˩/ | |
| 海 | sea | 𗣨rjij2 | /rjij˨/ | |
| 龍 | dragon | 𗴂ljow1 | /ljow˩/ | |
| 虎 | tiger | 𘛋gha2 | /ɣa˨/ | |
| 犬 | dog | 𗥑khyy2 | /kʰɨː˨/ | |
| 馬 | horse | 𗧅rjyr1 | /rjɨr˩/ | |
| 鳥 | bird | 𗍱djij2 | /djij˨/ | |
| 魚 | fish | 𗣻ngwer2 | /ŋwər˨/ | |
| 牛 | ox | 𗮔ngwu2 | /ŋwu˨/ | |
| 羊 | sheep | 𗊊ljaa1 | /ljaː˩/ | |
| 貓 | cat | 𗹽mew1 | /mew˩/ | |
| 人 | person | 𘑨zjyj1 | /zjɨːj˩/ | |
| 手 | hand | 𗱢shy2 | /ɕɨ˨/ | |
| 足 | foot | 𗥦lwy2 | /lwɨ˨/ | |
| 目 | eye | 𗘂mjy2 | /mjɨ˨/ | |
| 耳 | ear | 𗋇njy1 | /njɨ˩/ | |
| 口 | mouth | 𗤷khjow1 | /kʰjow˩/ | |
| 頭 | head | 𘟂ngiej1 | /ŋiej˩/ | |
| 心 | heart | 𗤽nji2 | /nji˨/ | |
| 血 | blood | 𘓿shja2 | /ɕja˨/ | |
| 肉 | meat | 𘟊shjy2 | /ɕjɨ˨/ | |
| 上 | up | 𗰡'jy1 | /ʔjɨ˩/ | |
| 下 | down | 𗰢'jy2 | /ʔjɨ˨/ | |
| 中 | middle | 𗤋chjy1 | /tɕjɨ˩/ | |
| 中 | hit | 𗤋chjy2 | /tɕjɨ˨/ | |
| 央 | center | 𗉘ngjwy1 | /ŋjwɨ˩/ | |
| 左 | left | 𗱆gjoo2 | /gjoː˨/ | |
| 右 | right | 𗰝ghjar1 | /ɣjar˩/ | |
| 東 | east | 𗩾chjow1 | /tɕjow˩/ | |
| 西 | west | 𘞒nee2 | /nə̱˨/ | |
| 南 | south | 𗋂lhjwyj1 | /l̥jwɨj˩/ | |
| 北 | north | 𗲫phjy1 | /pʰjɨ˩/ | |
| 行 | go | 𗓋gjy2 | /gjɨ˨/ | |
| 行 | row | 𗧯lja2 | /lja˨/ | |
| 来 | come | 𘑗ljy2 | /ljɨ˨/ | |
| 去 | leave | 𗑻phjow1 | /pʰjow˩/ | |
| 見 | see | 𗐏chjy2 | /tɕjɨ˨/ | |
| 聞 | hear | 𘟙njy1 | /njɨ˩/ | |
| 食 | eat | 𘔩shjew2 | /ɕjew˨/ | |
| 飲 | drink | 𘙩bjy1 | /bjɨ˩/ | |
| 走 | run | 𗓏lhjy1 | /l̥jɨ˩/ | |
| 坐 | sit | 𗑛dzjy1 | /dzjɨ˩/ | |
| 立 | stand | 𘉒lhjy2 | /l̥jɨ˨/ |
Nguồn
- Gong Hwang-cherng (龔煌城) — Xixia yu yanjiu (1997) and 'Tangut and Proto-Tibeto-Burman' (1995)
- Sofronov, M. V. — Grammatika tangutskogo yazyka (1968), 2 vols.
- Kychanov, E. I. & Arakawa Shintaro — Словарь тангутского (Си Ся) языка (2006)
- Li Fanwen (李範文) — 夏漢字典 (2008 revised edition)
- Andrew West — BabelStone Tangut resources; 番漢合時掌中珠 (1190) bilingual glossary
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Sino-Tibetan (Tibeto-Burman, Qiangic) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Tangut (Tây Hạ) | Tiếng Azhe | Tiếng Thổ Gia | Tiếng Karen Pwo | tiếng Nạp Tây | Tiếng Lhomi | Tiếng Tây Tạng |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | 𗀚 /tjɨ˧/ | ʑɿ /ʑɿ˧˧/ | zi /t͡sɨ˥˧/ | ထံ /tʰi˧/ | gee /ɡɯ˧/ | ཆུ་ /tɕʰu˥/ | ཆུ /t͡ɕʰu˥/ |
| Lửa | 𘎩 /me˧/ | mi /mi˧˧/ | mi /mi˥˧/ | မ့ၣ် /me˨˩/ | mee /mɯ˧/ | མེ་ /me˥/ | མེ /me˩˧/ |
| Mặt trời | 𘂴 /pjij˧˥/ | ŋni /ŋnʲi˧˧/ | ni /ni˧˥/ | မုန် /mu˧/ | ny-mei /nĩ˧mi˧/ | ཉི་མ་ /ɲi˥ma˩/ | ཉི་མ /ɲima˩˧/ |
| Mặt trăng | 𗏯 /lja˧˥/ | ɬɛ /ɬɛ˧˧/ | nie /nie˧˥/ | လး /la˧/ | he-mei /hɯ˧mi˧/ | ཟླ་བ་ /dawa˩/ | ཟླ་བ /tawa˩˧/ |
| Mẹ | 𘎒 /ma˧˥/ | amo /amo˧˧/ | a-mie /a˧mie˧/ | မိ /mu˧˥/ | mei /mei˧/ | ཨ་མ་ /ʔama˩/ | ཨ་མ /ama˥/ |
| Cha | 𗥃 /pa˧/ | ada /ada˧˧/ | a-pa /a˧pa˧/ | ဖါ /pa˧/ | av /a˧/ | ཨ་པ་ /ʔapa˩/ | ཨ་ཕ /apʰa˥/ |
| Ăn | 𗅋 /dzjij˧˥/ | dza /dza˧˧/ | za /t͡sa˨˩/ | အၢင် /ai˧˩/ | zo /d͡zo˧/ | ཟ་ /sa˩/ | ཟ /sa˩˧/ |
| Uống | 𘉞 /tʰjij˧˥/ | du /du˧˧/ | da /ta˧/ | အူ /ɔ˧/ | chil /t͡ʂʰi˥/ | འཐུང་ /tʰuŋ˩/ | འཐུང་ /tʰuŋ˥/ |
| Yêu | 𗙊 /lhjij˧˥/ | ŋa /ŋa˧˧/ | aci /a˧˥t͡si˥/ | အဲင် /ai˧kʰe˧/ | lai /lɑ˧/ | — /—/ | དགའ་པོ /kapo˩˧/ |
| Tim | 𘃠 /njij˧˥/ | si /si˧˧/ | xin /ɕin˧/ | သး /tʰa˧/ | see-zai /sɯ˧d͡zɑ˧/ | སྙིང་ /ɲiŋ˥/ | སྙིང་ /ɲiŋ˥/ |
| Cây | 𘀇 /sji˧/ | sɿ /sɿ˧˧/ | si /sɨ˧˥/ | သုၣ် /tʰoŋ˧/ | si /si˧/ | ཤིང་ /ɕiŋ˥/ | ཤིང་སྡོང་ /ɕiŋ˥toŋ˥/ |
| Nhà | 𗩴 /kʰjwa˧˥/ | ɣɯ /ɣɯ˧˧/ | li /li˧˥/ | ဟံၣ် /hi˧/ | pee-mei /pɯ˧mi˧/ | ཁྱིམ་ /kʰim˥/ | ཁང་པ /kʰaŋpa˥/ |
| Chó | 𗋒 /kʰwjɨ˧/ | kʰɯ /kʰɯ˧˧/ | kvʼ /kʰə˨˩/ | ထွဲ /tʰwi˧/ | kee /kʰɯ˧/ | ཁྱི་ /kʰi˥/ | ཁྱི /cʰi˥/ |
| Mèo | 𗦷 /mji˧˥/ | vi /vi˧˧/ | mau /mau˧/ | ဖၣ် /pə˧/ | lai-mei /lɑ˧mi˧/ | — /—/ | ཞི་མི /ɕimi˩˧/ |
| Tay | 𘀔 /lje˧/ | la /la˧˧/ | lo /lo˨˩/ | စူ /sɔ˨/ | lel /lɯ˥/ | ལག་པ་ /lakpa˩/ | ལག་པ /lakpa˩˧/ |
| Mắt | 𗞴 /mjij˧/ | ȵi /ȵi˧˧/ | mie /mie˨˩/ | မဲာ် /mɛ˧/ | nyi /ɲi˧/ | མིག་ /mik˥/ | མིག /mik˩˧/ |
| Xin chào | — /—/ | mosu /mosu˧˧/ | shu shu /ʃu˧ʃu˧/ | နာမှၤ /na˧ʃi˧/ | nyel-bbeq /ɲɯ˥bɯ˨˩/ | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /taɕi˥ tele˩/ | བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས /taɕi˥ telek˩˧/ |
| Cảm ơn | — /—/ | katɕʰɿ /katɕʰɿ˧˧/ | angzai /aŋ˧˥t͡sai˥/ | တၢ်ဘျုး /ta˧blu˧/ | jjuq jjuq /d͡ʑɯ˨˩d͡ʑɯ˨˩/ | — /—/ | ཐུགས་རྗེ་ཆེ /tʰukt͡ɕe˥ t͡ɕʰe˥/ |
| Một | 𘈩 /lew˧˥/ | tsʰɿ /tsʰɿ˧˧/ | lao /lao˧˥/ | တ /ta˧˩/ | ddee /dɯ˧/ | གཅིག་ /tɕik˥/ | གཅིག /t͡ɕik˥/ |
| Tốt | 𗏁 /tsji˧/ | mu /mu˧˧/ | ngaq /ŋaʔ˧˥/ | ဂ့ၤ /ɣai˧/ | ai /ɑ˧/ | ཡག་པོ་ /jakpo˩/ | ཡག་པོ /jakpo˩˧/ |
Trang 1/3
So sánh âm Hán tự
So sánh với các ngôn ngữ Sino-Tibetan > Qiangic liên quan
| Chữ Hán | Tiếng Tangut (Tây Hạ) | Tiếng Bạch (trung) | Quan thoại Trùng Khánh | Old Xiang (Shuangfeng) | Tiếng Triều Tiên trung đại | tiếng Đông Can | Tiếng Trung (Tứ Xuyên) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | lew1 /lew˩/ | it6 /ʔit̚˨˨˨/ | yi²¹ /i˨˩/ | i /i˨˦/ | ·qilq /ʔilʔ˥/ | yi¹ /ji˦/ | yi²¹ /i˨˩/ |
| 二 | nyy2 /ɲɨː˨/ | nox3 /no˨˩˦/ | er²¹⁴ /ɚ˨˩˦/ | er /ɚ˨˩/ | ·zi /zi˥/ | er³ /ɚ˥˩/ | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ |
| 三 | soo2 /soː˨/ | sae1 /sæ˥/ | san⁵⁵ /san˥˥/ | san /san˧˧/ | sam /sam˩/ | san¹ /san˦/ | san⁵⁵ /san˥˥/ |
| 四 | lier2 /liər˨/ | sv4 /sɿ˨˩/ | si²¹⁴ /sɿ˨˩˦/ | si /sɿ˦˥/ | ·sʌ /sʌ˥/ | sy³ /sɨ˥˩/ | si²¹³ /sɿ˨˩˧/ |
| 五 | ngwu1 /ŋwu˩/ | ngux3 /ŋu˨˩˦/ | wu⁴² /u˦˨/ | u /u˦˩/ | :ngwo /ŋo˩˥/ | u² /u˨˦/ | wu⁵³ /u˥˧/ |
| 六 | chhiw2 /tɕʰiw˨/ | lox6 /lo˨˨˨/ | liu²¹ /liəu˨˩/ | leu /ləu˨˦/ | ·lyuk /ljuk̚˥/ | lyu³ /lju˥˩/ | neu²¹ /nəu˨˩/ |
| 七 | shja1 /ɕja˩/ | chi1 /tɕʰi˦˦/ | qi²¹ /tɕʰi˨˩/ | qi /tɕʰi˨˦/ | ·chilq /tsʰilʔ˥/ | chi¹ /tɕʰi˦/ | qi²¹ /tɕʰi˨˩/ |
| 八 | ghjar2 /ɣjar˨/ | be2 /pe˧˥/ | ba²¹ /pa˨˩/ | pa /pa˨˦/ | ·palq /palʔ˥/ | ba¹ /pa˦/ | ba²¹ /pa˨˩/ |
| 九 | ghew2 /ɣew˨/ | jiux3 /tɕiu˨˩˦/ | jiu⁴² /tɕiəu˦˨/ | jieu /tɕiəu˦˩/ | :kwu /ku˩˥/ | jyu² /tɕju˨˦/ | jiu⁵³ /tɕiəu˥˧/ |
| 十 | gha2 /ɣa˨/ | cix6 /tsʰɿ˨˨˨/ | si²¹ /sɿ˨˩/ | zhi /ʑɿ˨˦/ | ·ssip /s͈ip̚˥/ | shy² /ʂɨ˨˦/ | si²¹ /sɿ˨˩/ |
| 日 | nyy1 /ɲɨː˩/ | nix4 /ni˨˩/ | zi²¹ /zɿ˨˩/ | nyi /ɲi˨˦/ | ·zilq /zilʔ˥/ | zhyr³ /ʐɚ˥˩/ | zi²¹ /zɿ˨˩/ |
| 月 | gha1 /ɣa˩/ | nyuex4 /ɲyɛ˨˩/ | yue²¹ /ye˨˩/ | ye /ye˨˦/ | ·ngwelq /ŋwəlʔ˥/ | yüe³ /jyɤ˥˩/ | yue²¹ /ye˨˩/ |
| 山 | bo1 /bo˩/ | sae1 /sæ˥/ | san⁵⁵ /san˥˥/ | san /san˧˧/ | san /san˩/ | san¹ /san˦/ | san⁵⁵ /san˥˥/ |
| 水 | zjyj2 /zjɨːj˨/ | syq3 /sɿ˨˩˦/ | sui⁴² /suei˦˨/ | xyei /ɕyei˦˩/ | :sywu /sju˩˥/ | shui² /ʂuei˨˦/ | sui⁵³ /suei˥˧/ |
| 火 | mji1 /mji˩/ | hox3 /xo˨˩˦/ | huo⁴² /xo˦˨/ | xo /xo˦˩/ | :hwa /hwa˩˥/ | hue² /xuɤ˨˦/ | huo⁵³ /xo˥˧/ |
| 木 | shy1 /ɕɨ˩/ | mux6 /mu˨˨˨/ | mu²¹ /mu˨˩/ | mu /mu˨˦/ | ·mok /mok̚˥/ | mu³ /mu˥˩/ | mu²¹ /mu˨˩/ |
| 土 | lier2 /liər˨/ | thux3 /tʰu˨˩˦/ | tu⁴² /tʰu˦˨/ | thu /tʰu˦˩/ | :thwo /tʰo˩˥/ | tu² /tʰu˨˦/ | tu⁵³ /tʰu˥˧/ |
| 天 | thjy1 /tʰjɨ˩/ | tie1 /tʰiɛ˥/ | tian⁵⁵ /tʰiɛn˥˥/ | thien /tʰiẽ˧˧/ | thyen /tʰjən˩/ | tyan¹ /tʰjan˦/ | tian⁵⁵ /tʰiɛn˥˥/ |
| 地 | njiw1 /njiw˩/ | di4 /ti˨˩/ | di²¹⁴ /ti˨˩˦/ | di /di˨˩/ | ·ti /ti˥/ | di³ /ti˥˩/ | di²¹³ /ti˨˩˧/ |
| 海 | rjij2 /rjij˨/ | hae3 /xæ˨˩˦/ | hai⁴² /xai˦˨/ | xai /xai˦˩/ | :hoy /hʌj˩˥/ | he² /xɛ˨˦/ | hai⁵³ /xai˥˧/ |
| 龍 | ljow1 /ljow˩/ | long2 /loŋ˧˥/ | nong²¹ /noŋ˨˩/ | len /lən˩˧/ | lyong /ljoŋ˩/ | lun² /luŋ˨˦/ | nong²¹ /noŋ˨˩/ |
| 虎 | gha2 /ɣa˨/ | hux3 /xu˨˩˦/ | fu⁴² /fu˦˨/ | fu /fu˦˩/ | :hwo /ho˩˥/ | hu² /xu˨˦/ | fu⁵³ /fu˥˧/ |
| 犬 | khyy2 /kʰɨː˨/ | khoe4 /kʰwɛ˨˩/ | quan⁴² /tɕʰyɛn˦˨/ | qhyen /tɕʰyẽ˦˩/ | :khyen /kʰjən˩˥/ | chyon² /tɕʰyɛn˨˦/ | quan⁵³ /tɕʰyɛn˥˧/ |
| 馬 | rjyr1 /rjɨr˩/ | maq3 /ma˨˩˦/ | ma⁴² /ma˦˨/ | ma /ma˦˩/ | :ma /ma˩˥/ | ma² /ma˨˦/ | ma⁵³ /ma˥˧/ |
| 鳥 | djij2 /djij˨/ | niux3 /niu˨˩˦/ | niao⁴² /niau˦˨/ | tiau /tiau˦˩/ | :tyo /tjo˩˥/ | nyao² /ɲjɔ˨˦/ | niao⁵³ /niau˥˧/ |
| 魚 | ngwer2 /ŋwər˨/ | ngvx2 /ŋɯ˧˥/ | yu²¹ /y˨˩/ | ngy /ŋy˩˧/ | ng(y)e /ŋjə˩/ | yü² /jy˨˦/ | yu²¹ /y˨˩/ |
| 牛 | ngwu2 /ŋwu˨/ | ngiux2 /ŋiu˧˥/ | niu²¹ /niəu˨˩/ | nyiou /ɲiou˩˧/ | ngwu /ŋu˩/ | nyu² /ɲju˨˦/ | niu²¹ /niəu˨˩/ |
| 羊 | ljaa1 /ljaː˩/ | yang2 /jaŋ˧˥/ | yang²¹ /iaŋ˨˩/ | ian /ian˩˧/ | yang /jaŋ˩/ | yan² /jaŋ˨˦/ | yang²¹ /iaŋ˨˩/ |
| 貓 | mew1 /mew˩/ | maox1 /mɑu˥/ | mao⁵⁵ /mau˥˥/ | mau /mau˧˧/ | myo /mjo˩/ | mo¹ /mɔ˦/ | mao⁵⁵ /mau˥˥/ |
| 人 | zjyj1 /zjɨːj˩/ | niex2 /niɛ˧˥/ | zen²¹ /zən˨˩/ | in /in˩˧/ | zin /zin˩/ | zhyn² /ʐəŋ˨˦/ | zen²¹ /zən˨˩/ |
| 手 | shy2 /ɕɨ˨/ | shiux3 /ɕiu˨˩˦/ | sou⁴² /səu˦˨/ | xieu /ɕiəu˦˩/ | :sywu /sju˩˥/ | shu² /ʂou˨˦/ | sou⁵³ /sou˥˧/ |
| 足 | lwy2 /lwɨ˨/ | jvx6 /tɕɯ˨˨˨/ | zu²¹ /tsu˨˩/ | jy /tɕy˨˦/ | ·cyok /tsjok̚˥/ | jyo² /tɕjɔ˨˦/ | zu²¹ /tsu˨˩/ |
| 目 | mjy2 /mjɨ˨/ | mux6 /mu˨˨˨/ | mu²¹ /mu˨˩/ | mu /mu˨˦/ | ·myuk /mjuk̚˥/ | mu³ /mu˥˩/ | mu²¹ /mu˨˩/ |
| 耳 | njy1 /njɨ˩/ | nix3 /ni˨˩˦/ | er⁴² /ɚ˦˨/ | ng /ŋ̩˦˩/ | :zi /zi˩˥/ | er² /ɚ˨˦/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ |
| 口 | khjow1 /kʰjow˩/ | khux3 /kʰu˨˩˦/ | kou⁴² /kʰəu˦˨/ | khou /kʰəu˦˩/ | :khwu /kʰu˩˥/ | zui² /tsuei˨˦/ | kou⁵³ /kʰəu˥˧/ |
| 頭 | ngiej1 /ŋiej˩/ | thox2 /tʰo˧˥/ | tou²¹ /tʰəu˨˩/ | deu /dəu˩˧/ | twu /tu˩/ | tu² /tʰou˨˦/ | tou²¹ /tʰəu˨˩/ |
| 心 | nji2 /nji˨/ | xim1 /ɕim˥/ | xin⁵⁵ /ɕin˥˥/ | sin /sin˧˧/ | sim /sim˩/ | shin¹ /ɕin˦/ | xin⁵⁵ /ɕin˥˥/ |
| 血 | shja2 /ɕja˨/ | xuex4 /ɕyɛ˨˩/ | xue²¹ /ɕye˨˩/ | xye /ɕye˨˦/ | ·hywelq /hjwəlʔ˥/ | shüe² /ɕyɤ˨˦/ | xue²¹ /ɕye˨˩/ |
| 肉 | shjy2 /ɕjɨ˨/ | nyux6 /ɲu˨˨˨/ | zou²¹ /zəu˨˩/ | reu /ʐəu˨˦/ | ·zyuk /zjuk̚˥/ | zhu³ /ʐou˥˩/ | zu²¹ /zu˨˩/ |
| 上 | 'jy1 /ʔjɨ˩/ | shanx4 /ʂan˨˩/ | sang²¹⁴ /saŋ˨˩˦/ | zhan /ʑan˨˩/ | :syang /sjaŋ˩˥/ | shang³ /ʂaŋ˥˩/ | sang²¹³ /saŋ˨˩˧/ |
| 下 | 'jy2 /ʔjɨ˨/ | haq4 /xa˨˩/ | xia²¹⁴ /ɕia˨˩˦/ | ghia /ɣia˨˩/ | :hha /ɣa˩˥/ | sha³ /ɕja˥˩/ | xia²¹³ /ɕia˨˩˧/ |
| 中 | chjy1 /tɕjɨ˩/ | zhong1 /ʐoŋ˥/ | zong⁵⁵ /tsoŋ˥˥/ | ten /tən˧˧/ | tyung /tjuŋ˩/ | jun¹ /tɕuŋ˦/ | zong⁵⁵ /tsoŋ˥˥/ |
| 中 | chjy2 /tɕjɨ˨/ | zhong4 /ʐoŋ˨˩/ | zong²¹⁴ /tsoŋ˨˩˦/ | ten /tən˦˥/ | ·tyung /tjuŋ˥/ | jun³ /tɕuŋ˥˩/ | zong²¹³ /tsoŋ˨˩˧/ |
| 央 | ngjwy1 /ŋjwɨ˩/ | yang1 /jaŋ˥/ | yang⁵⁵ /iaŋ˥˥/ | ian /ian˧˧/ | qyang /ʔjaŋ˩/ | yan¹ /jaŋ˦/ | yang⁵⁵ /iaŋ˥˥/ |
| 左 | gjoo2 /gjoː˨/ | zvx3 /ʦɯ˨˩˦/ | zuo⁴² /tso˦˨/ | zo /tso˦˩/ | :cwa /tswa˩˥/ | zue² /tsuɤ˨˦/ | zuo⁵³ /tso˥˧/ |
| 右 | ghjar1 /ɣjar˩/ | yux4 /ju˨˩/ | you²¹⁴ /iəu˨˩˦/ | ieu /iəu˨˩/ | :wu /wu˩˥/ | yu³ /jou˥˩/ | you²¹³ /iəu˨˩˧/ |
| 東 | chjow1 /tɕjow˩/ | dong1 /toŋ˥/ | dong⁵⁵ /toŋ˥˥/ | ten /tən˧˧/ | twong /toŋ˩/ | dun¹ /tuŋ˦/ | dong⁵⁵ /toŋ˥˥/ |
| 西 | nee2 /nə̱˨/ | xi1 /ɕi˥/ | xi⁵⁵ /ɕi˥˥/ | xi /ɕi˧˧/ | sye /sjə˩/ | shi¹ /ɕi˦/ | xi⁵⁵ /ɕi˥˥/ |
| 南 | lhjwyj1 /l̥jwɨj˩/ | nae2 /næ˧˥/ | nan²¹ /nan˨˩/ | lan /lan˩˧/ | nam /nam˩/ | nan² /nan˨˦/ | nan²¹ /nan˨˩/ |
| 北 | phjy1 /pʰjɨ˩/ | bei4 /peɪ˨˩/ | be²¹ /pe˨˩/ | pe /pe˨˦/ | ·puk /pɯk̚˥/ | byi² /pei˨˦/ | be²¹ /pe˨˩/ |
| 行 | gjy2 /gjɨ˨/ | hang2 /xaŋ˧˥/ | xin²¹ /ɕin˨˩/ | 文讀ghin /ɣin˩˧/白讀ghan /ɣan˩˧/ | hhoyng /ɣʌjŋ˩/ | zu² /tsou˨˦/ | xin²¹ /ɕin˨˩/ |
| 行 | lja2 /lja˨/ | hang2 /xaŋ˧˥/ | han²¹ /xan˨˩/ | ghan /ɣan˩˧/ | hhang /ɣaŋ˩/ | han² /haŋ˨˦/ | han²¹ /xan˨˩/ |
| 来 | ljy2 /ljɨ˨/ | lae2 /læ˧˥/ | lai²¹ /lai˨˩/ | lai /lai˩˧/ | ·loy /lʌj˥/ | le² /lɛ˨˦/ | nai²¹ /nai˨˩/ |
| 去 | phjow1 /pʰjow˩/ | qvx4 /tɕʰɯ˨˩/ | qu²¹⁴ /tɕʰy˨˩˦/ | qhy /tɕʰy˦˥/ | ·khe /kʰə˥/ | chi³ /tɕʰi˥˩/ | qu²¹³ /tɕʰy˨˩˧/ |
| 見 | chjy2 /tɕjɨ˨/ | jie4 /tɕiɛ˨˩/ | jian²¹⁴ /tɕiɛn˨˩˦/ | jien /tɕiẽ˦˥/ | ·kyen /kjən˥/ | jyon³ /tɕjɛn˥˩/ | jian²¹³ /tɕiɛn˨˩˧/ |
| 聞 | njy1 /njɨ˩/ | wen2 /wɛn˧˥/ | wen²¹ /uən˨˩/ | uen /uən˩˧/ | mwun /mun˩/ | vun² /vəŋ˨˦/ | wen²¹ /uən˨˩/ |
| 食 | shjew2 /ɕjew˨/ | zhix6 /ʐɿ˨˨˨/ | si²¹ /sɿ˨˩/ | zhi /ʑɿ˨˦/ | ·zik /zik̚˥/ | sy² /ʂɨ˨˦/ | si²¹ /sɿ˨˩/ |
| 飲 | bjy1 /bjɨ˩/ | im3 /ʔim˨˩˦/ | yin⁴² /in˦˨/ | in /in˦˩/ | :qum /ʔɯm˩˥/ | yin² /jin˨˦/ | yin⁵³ /in˥˧/ |
| 走 | lhjy1 /l̥jɨ˩/ | zvx3 /ʦɯ˨˩˦/ | zou⁴² /tsəu˦˨/ | zeu /tsəu˦˩/ | :cwu /tsu˩˥/ | zu² /tsou˨˦/ | zou⁵³ /tsəu˥˧/ |
| 坐 | dzjy1 /dzjɨ˩/ | zvx4 /ʦɯ˨˩/ | zuo²¹⁴ /tso˨˩˦/ | dzo /dzo˨˩/ | :ccwa /t͈swa˩˥/ | zue³ /tsuɤ˥˩/ | zuo²¹³ /tso˨˩˧/ |
| 立 | lhjy2 /l̥jɨ˨/ | li6 /li˨˨˨/ | ni²¹ /ni˨˩/ | li /li˨˦/ | ·lip /lip̚˥/ | zhan³ /tʂan˥˩/ | ni²¹ /ni˨˩/ |
Trang 1/7
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.