Yokot'an

Kichontal cha Tabasco

Mayan

FamiliaMayan Wasemaji~36K HatiLatin NchiMexico Lugha rasmiMexico Uhai wa lughavulnerable ISO 639-3chf

Tabasco Chontal (Yokot'an, also called Yokot'an, sometimes Chontal Maya) is a Cholan Mayan language of the Mexican Gulf coast in Tabasco state. The Chontal Maya are direct descendants of the lowland Maya who controlled the Putun trade circuit during the Classic and Postclassic periods, linking Yucatán with the Gulf coast and the Mexican highlands. Modern Yokot'an is the closest living relative of Chol (ctu), both sharing the Cholan branch ancestry that produced Classical Mayan glyphic inscriptions. Despite intense pressure from Spanish, communities in Nacajuca and Centla maintain the language alongside traditional practices including ceremonial cacao cultivation.

Inakozungumzwa

Maneno 20 ya msingi katika Kichontal cha Tabasco

Maji

jaʼ

/haʔ/

Moto

kʼakʼ

/kʼakʼ/

Jua

kʼin

/kʼin/

Mwezi

ä

/æ/

Mama

naʼ

/naʔ/

Baba

tat

/tat/

Kula

weʼ

/weʔ/

Kunywa

ukʼe

/ukʼe/

Upendo

kʼuxbe

/kʼuʃbe/

Moyo

pixan

/piʃan/

Mti

teʼ

/teʔ/

Nyumba

otot

/otot/

Mbwa

pekʼ

/pekʼ/

Paka

mis

/mis/

Mkono

kʼä

/kʼæ/

Jicho

wich

/witʃ/

Habari

bin a bel

/bin a bel/

Asante

dios boʼtik

/dios boʔtik/

Moja

un

/un/

Nzuri

tsʼak

/tsʼak/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Mayan zinazohusiana

Maana Kichontal cha TabascoKiitzaKimaya cha KaleKimaya cha YucatecKicholKiuspantekoKitzeltal
Maji jaʼ /haʔ/ jaʼ /haʔ/ haʼ /haʔ/ jaʼ /haʔ/ jaʼ /haʔ/ jaʼ /haʔ/ jaʼ /xaʔ/
Moto kʼakʼ /kʼakʼ/ kʼakʼ /kʼakʼ/ kʼahkʼ /kʼahkʼ/ kʼáakʼ /kʼaːkʼ/ kʼajk /kʼahk/ qʼaqʼ /qʼaqʼ/ kʼaal /kʼaːl/
Jua kʼin /kʼin/ kʼin /kʼin/ kʼin /kʼin/ kʼiin /kʼiːn/ kʼajn /kʼahn/ qʼiij /qʼiːh/ kʼajkʼal /kʼaxkʼal/
Mwezi ä /æ/ uj /uh/ uh /uh/ uj /uh/ uw /uw/ ikʼ /ikʼ/ u /u/
Mama naʼ /naʔ/ naʼ /naʔ/ naʼ /naʔ/ naʼ /naʔ/ ñaʼ /ɲaʔ/ nan /nan/ meʼ /meʔ/
Baba tat /tat/ tat /tat/ yuum /juːm/ taata /taːta/ tat /tat/ tat /tat/ tat /tat/
Kula weʼ /weʔ/ jant /hant/ wiʼij /wiʔiχ/ jaant /haːnt/ kʼux /kʼuʃ/ waʼ /waʔ/ weʼel /weʔel/
Kunywa ukʼe /ukʼe/ ukʼ /ukʼ/ ukʼ /ukʼ/ ukʼul /ukʼul/ ucʼ /utsʼ/ ukʼ /ukʼ/ uchʼel /utʃʼel/
Ukurasa 1/3

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.