Tok Pisin

טוק פיסין

קריאולית מבוססת אנגלית

משפחהקריאולית מבוססת אנגלית דוברים~4M כתבלטינית מדינותפפואה גינאה החדשה שפה רשמיתפפואה גינאה החדשה חיוניותלא בסכנה ISO 639-3tpi

טוק פיסין ("talk pidgin") היא הנפוצה מבין שלוש השפות הרשמיות של פפואה גינאה החדשה (לצד האנגלית וההירי מוטו), ומונה כ-4 מיליון דוברים בסך הכול — אך רק כ-150 אלף כשפת אם, בעוד השאר משתמשים בה כשפת קשר חיונית ברחבי המדינה שבה יותר מ-800 שפות ילידיות. היא חלק מרצף הפידג'ין המלנזי (אחות לבישלמה שבוואנואטו ולפיג'ין של איי שלמה), ונוצרה במאה ה-19 במטעים של ארכיפלג ביסמרק בתקופה הקולוניאלית הגרמנית (1884–1914). היא שימרה מילות שאילה גרמניות כמו raus ("החוצה"), אך המילה balus שמשמעה "מטוס" אינה ממקור גרמני, אלא באה מן השפה טולאי (קואנואה), שבה כינתה במקור יונה ואז הוסבה למשמעות חדשה. השפה האוסטרונזית טולאי (קואנואה) סיפקה חלק ניכר מן המצע הדקדוקי. היא תוקננה בכתיב המתודיסטי של 1956 וקודדה במילון מיהאליץ' ג'קרנדה של 1971; Wantok Niuspepa (מאז 1970) הוא השבועון המרכזי, ושידורי הרדיו ותרגומי המקרא בטוק פיסין ביססו אותה כאמצעי התקשורת הבין-אתני למעשה של פפואה גינאה החדשה.

היכן מדוברת

31 מילים בסיסיות בטוק פיסין

מים

wara

/waɾa/

אש

paia

/paja/

שמש

san

/san/

ירח

mun

/mun/

כוכב

sta

/sta/

אמא

mama

/mama/

אבא

papa

/papa/

אני

mi

/mi/

אתה

yu

/ju/

שם

nem

/nem/

עין

ai

/aj/

יד

han

/han/

לב

bel

/bel/

אהבה

laikim

/lajkim/

עץ

diwai

/diwaj/

בית

haus

/haʊs/

כלב

dok

/dok/

חתול

pusi

/pusi/

לאכול

kaikai

/kajkaj/

לשתות

dring

/dɾiŋ/

אחד

wanpela

/wanpɛla/

שתיים

tu

/tu/

שלום

halo

/halo/

תודה

tenkyu

/tɛŋkju/

טוב

gutpela

/ɡutpɛla/

מחשב

komputa

/komˈputa/

מקורות

השוואת מילים

בהשוואה לשפות English-based creole קשורות

משמעות טוק פיסיןבישלמהקריאולית מצרי טורספיג'יןקריאופידג'ין ניגריסראנאן טונגו
מים wara /waɾa/ wota /wota/ woda /woda/ wata /wata/ wata /ˈwata/ wọtá /wɔta/ watra /watra/
אש paia /paja/ faea /faea/ paya /paja/ faea /faja/ faya /ˈfaja/ faya /faja/ faya /faja/
שמש san /san/ san /san/ san /san/ san /san/ san /san/ sọn /sɔn/ son /son/
ירח mun /mun/ mun /mun/ mun /mun/ mun /mun/ mun /mun/ mun /mun/ mun /mun/
כוכב sta /sta/ sta /sta/ sta /sta/ sta /sta/ star /staː/ star /staː/ stari /ˈstari/
אמא mama /mama/ mama /mama/ mama /mama/ mami /mami/ mama /ˈmama/ mama /mama/ mama /mama/
אבא papa /papa/ papa /papa/ papa /papa/ dadi /dadi/ papa /ˈpapa/ papa /papa/ papa /papa/
אני mi /mi/ mi /mi/ ai /ai/ mi /mi/ mi /mi/ A /a/ mi /mi/
עמוד 1/4

השוואת סדר מילים

השוואה לשפות העולם המרכזיות

טוק פיסין
Mi laik traim dispela sut mi lukim long stua long het bilong hotel
I want to try on a suit I saw ‌in a shop across from the hotel
Ich möchte einen Anzug anprobieren den ich in einem Geschäft gegenüber vom Hotel gesehen habe
मैं होटल के सामने एक दुकान में देखा सूट को पहनकर देखना चाहता हूँ
私は ホテルの 向かいの お店 見た スーツを 試着 したいです
试穿 酒店 对面的 商店 看到的 那套西装
أنا أريد أن أجرب بدلة رأيتها في محل مقابل الفندق
Я хочу примерить костюм который я увидел в магазине напротив отеля

השוואה לשפות קרובות גנטית

טוק פיסין
Mi laik traim dispela sut mi lukim long stua long het bilong hotel
Mi waan try on di suit weh mi did si inna di shop cross from di hotel
I wan try di suit wey I see for di shop for front of di hotel
I like try on da suit I wen see inside da shop across from da hotel

חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.