ภาษาญาตูรู

ภาษานยาตูรู (Kirimi เรียกตนเองว่า Kinyaturu) เป็นภาษาบันตูในกลุ่มบันตูแทนซาเนียกลาง (Glottolog F32) มีผู้พูดประมาณ 570,000 คนในเขตซิงกีดาทางตอนกลางของแทนซาเนีย บริเวณรอบเมืองซิงกีดา (เมืองหลวงของเขตและศูนย์กลางวัฒนธรรมของชาวนยาตูรู) ชาวนยาตูรูโดยดั้งเดิมเป็นคนเลี้ยงวัวแบบกึ่งเร่ร่อนและเป็นเกษตรกรปลูกข้าวฟ่างและข้าวฟ่างหางหมาบนที่ราบสูงกึ่งแห้งแล้งของแทนซาเนียกลาง โดยมีลักษณะร่วมของกลุ่มภาษา F30 ทะเลสาบเอยาซี/ซิงกีดากับภาษาพี่น้องอย่างลังกี (lag, F33) และมีความสัมพันธ์ที่ห่างออกไปกับภาษานยัมเวซี (nym, F22) ในทางภาษาศาสตร์ ภาษานยาตูรูมีลักษณะแบบบันตูตะวันออกตามแบบฉบับ (มีหมวดคำนาม 16 หมวดขึ้นไป สัณฐานวิทยาของกริยาที่ซับซ้อนพร้อมการสอดคล้องประธาน-กรรม-กาล-การณ์ลักษณะ ระบบรีจิสเตอร์สองวรรณยุกต์) โดยมีคำพรรณนาทางสัทวิทยาของออลสันปี 1964 ภายใต้ SIL เป็นเอกสารหลักสมัยใหม่ ชุมชนได้เปลี่ยนไปใช้ภาษาสวาฮีลีอย่างมากในด้านการศึกษาและในบริบทเมือง แต่ยังคงรักษาภาษานยาตูรูไว้เป็นภาษาหลักภายในบ้านในหมู่บ้านชนบท