客家話

Kihakka

Sinitic (Hakka)

FamiliaSinitic (Hakka) Wasemaji約4400万人 (Hakka全体) Uandishi wa KilatiniPha̍k-fa-sṳ (PFS / 客語白話字) UsomajiHakka — kiwango cha Meixian (Pha̍k-fa-sṳ)

Hakka — aina ya kiwango cha Meixian (Guangdong). Inahifadhi miisho ya toni iliyozuiwa -p/-t/-k na nasali -m/-n/-ng za Kichina cha Kati. Kipengele cha utambuzi: konsonanti za kuzuia zenye sauti za Kichina cha Kati zimekuwa konsonanti za kuzuia zisizo na sauti zenye pumzi (alama ya kipekee ya Hakka), pamoja na mzunguko mkubwa wa irabu za mbele zilizozungushwa. Mfumo wa kiandishi: Pha̍k-fa-sṳ.

Inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Kihakka

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
one yit /jit̚˨/
two ngi /ŋi˥˥/
three sâm /sam˦˦/
four si /si˥˥/
five ńg /ŋ̩˧˩/
six liuk /liuk̚˥/
seven chhit /tsʰit̚˨/
eight pat /pat̚˨/
nine kiú /kiu˧˩/
ten sṳ̍p /sɨp̚˥/
sun ngit /ŋit̚˥/
moon ngie̍t /ŋiet̚˥/
mountain sân /san˦˦/
water súi /sui˧˩/
fire /fo˧˩/
tree muk /muk̚˥/
soil thú /tʰu˧˩/
sky thiên /tʰien˦˦/
ground thi /tʰi˥˥/
sea hói /hoi˧˩/
dragon liùng /liuŋ˨˦/
tiger /fu˧˩/
dog khién /kʰien˧˩/
horse /ma˧˩/
bird tiáu /tiau˧˩/
fish ǹg /ŋ˨˦/
ox ngiù /ŋiu˨˦/
sheep yòng /joŋ˨˦/
cat mêu /meu˦˦/
person 白讀 ngin /ŋin˨˦/
文讀 yin /jin˨˦/
hand /su˧˩/
foot chiuk /tɕiuk̚˨/
eye muk /muk̚˥/
ear ngí /ŋi˧˩/
mouth khiéu /kʰieu˧˩/
head thèu /tʰeu˨˦/
heart sîm /sim˦˦/
blood hiet /hiet̚˨/
meat ngiuk /ŋiuk̚˥/
up song /soŋ˥˥/
down ha /ha˥˥/
middle chûng /tsuŋ˦˦/
hit chung /tsuŋ˥˥/
center yông /joŋ˦˦/
left chó /tso˧˩/
right yu /ju˥˥/
east tûng /tuŋ˦˦/
西 west /si˦˦/
south nàm /nam˨˦/
north 白讀 pet /pet̚˨/
文讀 pak /pak̚˨/
go hang /haŋ˨˦/
row hong /hoŋ˨˦/
come lòi /loi˨˦/
leave hi /hi˥˥/
see kien /kien˥˥/
hear vùn /vun˨˦/
eat sṳ̍t /sɨt̚˥/
drink yím /jim˧˩/
run chéu /tseu˧˩/
sit chhô /tsʰo˦˦/
stand li̍p /lip̚˥/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Hakka) zinazohusiana

Maana KihakkaKihakka cha TaiwanKitaiwaniKiyue cha DongguanKikantoniKimin MasharikiKiyue cha Gaozhou
Maji /sui˧˩/ /sui˧˩/ /t͡sui˥˧/ /sui˧˥/ /sɵy˧˥/ /t͡sui˧˩/ /sɵi˧˥/
Moto /fo˧˩/ /fo˧˩/ /hue˥˧/ /fɔ˧˥/ /fɔː˧˥/ /huoi˧˩/ /fɔ˧˥/
Jua 日头 /ŋit˧tʰeu˧˥/ 日頭 /ŋit˥ tʰeu˩˩/ 日頭 /lit˦tʰau˧˥/ 日头 /jɐt˨˨tʰɐu˨˩/ 日頭 /jɐt˨ tʰɐu˨˩/ 日头 /niʔ˧˧tʰau˧˧/ 日头 /jɐt˨tʰɐu˧˧/
Mwezi 月光 /ŋiet˧koŋ˥/ 月光 /ŋiet˥ koŋ˨˦/ 月娘 /ɡueʔ˦niũ˧˥/ 月光 /jyt˨kʷɔŋ˥˥/ 月光 /jyːt˨ kʷɔːŋ˥/ 月光 /ŋuoʔ˨˦kuoŋ˥˥/ 月光 /jyt˨kwɔŋ˥˥/
Mama 阿姆 /a˥me˧/ 阿姆 /a˨˦ me˨/ 媽媽 /ma˥ma/ 阿妈 /a˧˧ma˥˥/ 媽媽 /maː˥maː˥/ 依妈 /i˥˥ma˧˧/ 妈妈 /maː˥˥maː˥˥/
Baba 阿爸 /a˥pa˥/ 阿爸 /a˨˦ pa˨/ 爸爸 /pa˥pa/ 阿爸 /a˧˧pa˥˥/ 爸爸 /paː˨˩paː˥/ 依爸 /i˥˥pa˥˥/ 爸爸 /paː˨˩paː˨˩/
Kula /sɨt˧/ /sit˥/ /t͡siaʔ̚˦/ /sɪk˨/ /sɪk˨/ /sieʔ˨˦/ /sɪk˨˨/
Kunywa /iam˧˩/ /lim˩˩/ /lim˦/ /jɐm˧˥/ /jɐm˧˥/ /t͡soʔ˨˦/ /jɐm˧˥/
Ukurasa 1/3

Ulinganishaji wa mpangilio wa maneno

Linganisha na lugha kuu za dunia

Kihakka
𠊎 試著 旅館 對門 看著个 西裝
试穿 酒店 对面的 商店 看到的 那套西装
أنا أريد أن أجرب بدلة رأيتها في محل مقابل الفندق
मैं होटल के सामने एक दुकान में देखा सूट को पहनकर देखना चाहता हूँ
I want to try on a suit I saw ‌in a shop across from the hotel
私は ホテルの 向かいの お店 見た スーツを 試着 したいです
Ich möchte einen Anzug anprobieren den ich in einem Geschäft gegenüber vom Hotel gesehen habe
Я хочу примерить костюм который я увидел в магазине напротив отеля

Linganisha na lugha zenye uhusiano wa karibu

Kihakka
𠊎 試著 旅館 對門 看著个 西裝
客舍 對面 所見之
试穿 酒店 对面的 商店 看到的 那套西装
逆旅 對面 邸店 所見之
試穿 客棧 對面 店鋪 看著其 套西裝

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Hakka) zinazohusiana

Herufi KihakkaKihakka cha TaiwanHakka ya MeixianHuiyang HakkaShao-Jiang MinKihakka cha HailuPinghua
yit /jit̚˨/ id5 /it̚˨/ yit /jit̚˩/ yit /jit̚˩/ it /it˨/ yit /jit̚˥/ it⁵ /it̚˥/
ngi /ŋi˥˥/ ngi4 /ŋi˥˥/ ngì /ŋi˥˧/ ngì /ŋi˥˧/ ngi /ŋi˧˥/ ngì /ŋi˧˧/ ni²² /ni˨˨/
sâm /sam˦˦/ sam1 /sam˨˦/ sâm /sam˦˦/ sâm /sam˧˧/ sang /saŋ˦/ sâm /sam˥˧/ sam⁵⁴ /saːm˥˦/
si /si˥˥/ si4 /si˥˥/ /sɿ˥˧/ /si˥˧/ si /si˥/ /si˩˩/ si²² /si˨˨/
ńg /ŋ̩˧˩/ ng3 /ŋ̩˧˩/ ńg /ŋ̍˧˩/ ńg /ŋ̍˧˩/ ng /ŋ̍˧/ ńg /ŋ̩˨˦/ ng²¹ /ŋ̍˨˩/
liuk /liuk̚˥/ liug6 /liuk̚˥/ liu̍k /liuk̚˥/ liu̍k /liuk̚˥/ liuk /liuk˨/ liu̍k /liuk̚˨/ lok²² /lok̚˨˨/
chhit /tsʰit̚˨/ cid5 /tsʰit̚˨/ chhit /tsʰit̚˩/ chhit /tsʰit̚˩/ chit /tsʰit˨/ chhit /tsʰit̚˥/ chat⁵ /tsʰɐt̚˥/
pat /pat̚˨/ bad5 /pat̚˨/ pat /pat̚˩/ pat /pat̚˩/ pat /pat˨/ pat /pat̚˥/ pat⁵ /pat̚˥/
kiú /kiu˧˩/ giu3 /kiu˧˩/ kiú /kiu˧˩/ kiú /kiu˧˩/ kiu /kiu˧˩/ kiú /kiu˨˦/ kau³⁵ /kɐu˧˥/
sṳ̍p /sɨp̚˥/ siib6 /sɨp̚˥/ sṳ̍p /sɨp̚˥/ si̍p /sip̚˥/ sip /sip˥/ shi̍p /ʃip̚˨/ sap²² /sɐp̚˨˨/
Ukurasa 1/7

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.