建瓯话
Min Bei
Sinitic (Min Bei / Northern Min)
Min ya Kaskazini ni aina ya Kichina ya tawi la Min, yenye kitovu Jian'ou kaskazini-magharibi mwa jimbo la Fujian. Katika uainishaji sanifu wa Min ni mojawapo ya matawi ya msingi, na inahifadhi sifa za kifonolojia za kipekee kama mfumo wa toni sita.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Min Bei
Maji
水
/sui˧˧/
Moto
火
/xui˧˧/
Jua
日头
/ni˥˥tʰau˨˨/
Mwezi
月光
/ŋye˦˦kɔŋ˥˦/
Mama
妈
/ma˧˧/
Baba
爹
/tia˥˦/
Kula
食
/sie˦˦/
Kunywa
啜
/t͡ʃʰœ˦˦/
Upendo
爱
/ai˨˩/
Moyo
心
/siŋ˥˦/
Mti
树
/t͡ʃʰy˨˩/
Nyumba
厝
/t͡sʰu˨˩/
Mbwa
狗
/kɛu˧˧/
Paka
猫
/miau˥˦/
Mkono
手
/siu˧˧/
Jicho
目睭
/mu˦˦t͡ʃiu˥˦/
Habari
你好
/ny˧˧hau˧˧/
Asante
多谢
/to˥˦sia˨˨/
Moja
一
/i˦˦/
Nzuri
好
/hau˧˧/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Min Bei / Northern Min) zinazohusiana
| Maana | Min Bei | Kimin Mashariki | Kitaiwani | Kiteochew | Kihokkien cha Penang | Kihokkien cha Quanzhou | Kihokkien cha Xiamen |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | 水 /sui˧˧/ | 水 /t͡sui˧˩/ | 水 /t͡sui˥˧/ | 水 /t͡sui˥˧/ | 水 /tsui˥˧/ | 水 /t͡sui˧˥/ | 水 /tsui˥˧/ |
| Moto | 火 /xui˧˧/ | 火 /huoi˧˩/ | 火 /hue˥˧/ | 火 /hue˥˧/ | 火 /hue˥˧/ | 火 /hə˧˥/ | 火 /hue˥˧/ |
| Jua | 日头 /ni˥˥tʰau˨˨/ | 日头 /niʔ˧˧tʰau˧˧/ | 日頭 /lit˦tʰau˧˥/ | 日头 /ʒik˥˥tʰau˥˥/ | 日頭 /lit˥˥tʰau˨˨/ | 日頭 /d͡ʑit˨˨tʰau˨˦/ | 日頭 /dzit̚˦ tʰau˨˦/ |
| Mwezi | 月光 /ŋye˦˦kɔŋ˥˦/ | 月光 /ŋuoʔ˨˦kuoŋ˥˥/ | 月娘 /ɡueʔ˦niũ˧˥/ | 月娘 /ɡueʔ˥˥niũ˥˥/ | 月娘 /ɡueʔ˥˥niũ˨˦/ | 月 /ɡəʔ˨˦/ | 月娘 /ɡueʔ̚˦ niũ˨˦/ |
| Mama | 妈 /ma˧˧/ | 依妈 /i˥˥ma˧˧/ | 媽媽 /ma˥ma/ | 妈 /ma˧˧/ | 阿媽 /a˧˧ma˧˧/ | 老母 /lau˦˩bo˧˧/ | 老母 /lau˨˨ bu˥˧/ |
| Baba | 爹 /tia˥˦/ | 依爸 /i˥˥pa˥˥/ | 爸爸 /pa˥pa/ | 爸 /pa˧˧/ | 阿爸 /a˧˧pa˥˥/ | 老父 /lau˦˩pɛ˧˧/ | 老爸 /lau˨˨ pe˨˨/ |
| Kula | 食 /sie˦˦/ | 食 /sieʔ˨˦/ | 食 /t͡siaʔ̚˦/ | 食 /t͡siaʔ˥˥/ | 食 /tsiaʔ˥˥/ | 食 /t͡siaʔ˨˦/ | 食 /tsiaʔ̚˦/ |
| Kunywa | 啜 /t͡ʃʰœ˦˦/ | 啜 /t͡soʔ˨˦/ | 啉 /lim˦/ | 啉 /lim˧˧/ | 啉 /lim˧˧/ | 啉 /lim˨˦/ | 啉 /lim˦/ |
| Upendo | 爱 /ai˨˩/ | 爱 /ai˧˧/ | 愛 /ai˩˩/ | 爱 /ai˨˩˧/ | 愛 /ai˨˩˧/ | 愛 /ai˦˩/ | 愛 /ai˩˩/ |
| Moyo | 心 /siŋ˥˦/ | 心 /siŋ˥˥/ | 心 /sim˥/ | 心 /sim˧˧/ | 心 /sim˧˧/ | 心 /sim˨˨/ | 心 /sim˦/ |
| Mti | 树 /t͡ʃʰy˨˩/ | 树 /t͡sʰiu˧˧/ | 樹 /t͡sʰiu˨˨/ | 树 /t͡sʰiu˩˩/ | 樹 /tsʰiu˩˩/ | 樹 /t͡sʰiu˦˩/ | 樹 /tsʰiu˨˨/ |
| Nyumba | 厝 /t͡sʰu˨˩/ | 厝 /t͡sʰuo˧˧/ | 厝 /t͡sʰu˩˩/ | 厝 /t͡sʰu˨˩˧/ | 厝 /tsʰu˨˩˧/ | 厝 /t͡sʰu˦˩/ | 厝 /tsʰu˩˩/ |
| Mbwa | 狗 /kɛu˧˧/ | 狗 /kau˧˩/ | 狗 /kau˧˥/ | 狗 /kau˥˧/ | 狗 /kau˥˧/ | 狗 /kau˧˥/ | 狗 /kau˥˧/ |
| Paka | 猫 /miau˥˦/ | 猫 /ma˥˥/ | 貓 /niau˥/ | 猫 /niau˧˧/ | 貓 /niau˧˧/ | 貓 /niau˨˨/ | 貓 /niau˦/ |
| Mkono | 手 /siu˧˧/ | 手 /t͡sʰiu˧˩/ | 手 /t͡sʰiu˥˧/ | 手 /t͡sʰiu˥˧/ | 手 /tsʰiu˥˧/ | 手 /t͡sʰiu˧˥/ | 手 /tsʰiu˥˧/ |
| Jicho | 目睭 /mu˦˦t͡ʃiu˥˦/ | 目 /muʔ˨˦/ | 目 /bak˦/ | 目 /mak˥˥/ | 目 /bak˥˥/ | 目 /bak˨˦/ | 目睭 /bak̚˦ tsiu˦/ |
| Habari | 你好 /ny˧˧hau˧˧/ | 汝好 /ny˧˧ho˧˧/ | 你好 /li˧˥ho˧˥/ | 汝好 /lɯ˥˧ho˥˧/ | 你好 /li˥˧ho˥˧/ | 汝好 /li˧˥ho˧˥/ | 你好 /li˥˧ ho˥˧/ |
| Asante | 多谢 /to˥˦sia˨˨/ | 谢谢 /sia˧˧sia/ | 多謝 /to˥sia˨˨/ | 感谢 /kam˥˧sia˩˩/ | 多謝 /to˥˥sia˩˩/ | 多謝 /to˨˨sia˦˩/ | 多謝 /to˦ sia˨˨/ |
| Moja | 一 /i˦˦/ | 一 /suoʔ˨˦/ | 一 /it˦/ | 一 /t͡sek˨˨/ | 一 /tsit˥˥/ | 一 /it˨˨/ | 一 /tsit̚˦/ |
| Nzuri | 好 /hau˧˧/ | 好 /ho˧˩/ | 好 /ho˧˥/ | 好 /ho˥˧/ | 好 /ho˥˧/ | 好 /ho˧˥/ | 好 /ho˥˧/ |
Ulinganishaji wa usomaji wa Han
Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Min) zinazohusiana
| Herufi | Min Bei | Min Zhong (Yong'an) | Min Pu-Xian | Kimin Mashariki | Pinghua | Shao-Jiang Min | Hakka ya Meixian |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | 白讀ì /i˧˧/文讀ĭ /i˨˦/ | 白讀i /i˦˨/文讀ieʔ /iɛʔ˥/ | 白讀cik /tɬiʔ˥/文讀ik /iʔ˥/ | 白讀sĭk /siɪʔ˥/文讀ék /ʔɛiʔ˥/ | it⁵ /it̚˥/ | it /it˨/ | yit /jit̚˩/ |
| 二 | 白讀lâng /laŋ˧˧/文讀nǐ /ni˨˦/ | 文讀ni /ni˨˨/白讀laŋ /laŋ˨˨/ | 白讀nō͘ /nɔ˧˩/文讀ñî /ɲi˧˩/ | 白讀lâng /laŋ˨˦˨/文讀nê̤i /nei˨˦˨/ | ni²² /ni˨˨/ | ngi /ŋi˧˥/ | ngì /ŋi˥˧/ |
| 三 | sáng /saŋ˥˦/ | saŋ /saŋ˥˦/ | 白讀sã /sã˥˧/文讀sang /saŋ˥˧/ | săng /saŋ˦˦/ | sam⁵⁴ /saːm˥˦/ | sang /saŋ˦/ | sâm /sam˦˦/ |
| 四 | sî /si˧˧/ | si /si˧˥/ | lhì /ɬi˦˨/ | sé /sei˨˩˧/ | si²² /si˨˨/ | si /si˥/ | sì /sɿ˥˧/ |
| 五 | 白讀ngǚ /ŋy˨˦/文讀ngǔ /ŋu˨˦/ | ŋu /ŋu˨˨/ | 白讀ngô͘ /ŋɔ˧˩/文讀ngū /ŋu˧˧/ | 白讀ngô /ŋou˨˦˨/文讀ngū /ŋu˧˧/ | ng²¹ /ŋ̍˨˩/ | ng /ŋ̍˧/ | ńg /ŋ̍˧˩/ |
| 六 | 白讀lü̆ /ly˨˦/文讀liŭ /liu˨˦/ | lu /lu˦˨/ | 白讀la̍k /laʔ˨˦/文讀lo̍k /lɔʔ˨˦/ | 白讀lĕ̤k /løyʔ˨˦/文讀liŏk /liɔuʔ˨˦/ | lok²² /lok̚˨˨/ | liuk /liuk˨/ | liu̍k /liuk̚˥/ |
| 七 | chĭ /tsʰi˨˦/ | tsʰi /tsʰi˦˨/ | cheh⁵ /tsʰiʔ˥/ | chék /tsʰeiʔ˨˦/ | chat⁵ /tsʰɐt̚˥/ | chit /tsʰit˨/ | chhit /tsʰit̚˩/ |
| 八 | păi /paiʔ˨˦/ | pai /pai˦˨/ | 白讀poeh /pɔeʔ˥/文讀pat /pat̚˥/ | báik /paiʔ˨˦/ | pat⁵ /pat̚˥/ | pat /pat˨/ | pat /pat̚˩/ |
| 九 | giǔ /kiu˧˩/ | kiu /kiu˧˩/ | 白讀kâu /kau˧˩/文讀kiû /kiu˧˩/ | 白讀gāu /kau˧˩/文讀giū /kiu˧˩/ | kau³⁵ /kɐu˧˥/ | kiu /kiu˧˩/ | kiú /kiu˧˩/ |
| 十 | sĭp /siʔ˨˦/ | si /si˦˨/ | 白讀sa̍p /saʔ˨˦/文讀si̍p /siʔ˨˦/ | 白讀sĕk /seiʔ˨˦/文讀sĭk /siʔ˥/ | sap²² /sɐp̚˨˨/ | sip /sip˥/ | sṳ̍p /sɨp̚˥/ |
| 日 | nì /ni˦˨/ | ni /ni˦˨/ | 白讀li̍k /liʔ˨˦/文讀ji̍k /d͡ziʔ˨˦/ | 白讀nĭk /niʔ˥/文讀niĕk /niɛʔ˥/ | ni²² /ni˨˨/ | ngit /ŋit˥/ | ngi̍t /ŋit̚˥/ |
| 月 | nguĕk /ŋyɛʔ˨˦/ | ŋuoʔ /ŋuɔʔ˦˨/ | ngyo̍h /ŋyɔʔ˨˦/ | nguŏk /ŋuɔʔ˨˦/ | ngye²² /ŋye˨˨/ | ngiet /ŋiet˨/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ |
| 山 | sáing /saiŋ˥˦/ | saŋ /saŋ˥˦/ | lha⁵³ /ɬa˥˧/ | săng /saŋ˦˦/ | san³³ /san˧˧/ | san /san˦/ | sân /san˦˦/ |
| 水 | sö̌i /sy˧˩/ | sui /sui˧˩/ | tsui³¹ /tsui˧˩/ | cūi /tsuoi˧˩˧/ | sui³³ /sui˧˧/ | sui /sui˧˩/ | súi /sui˧˩/ |
| 火 | huǒi /xuɛ˧˩/ | hui /xui˧˩/ | huei³¹ /huei˧˩/ | huōi /xuoi˧˩˧/ | xuo³³ /xuo˧˧/ | foi /foi˧˩/ | fó /fo˧˩/ |
| 木 | mü̆k /muʔ˨˦/ | mu /mu˦˨/ | mo̍h /mɔʔ˨˦/ | mŭk /muʔ˥/ | muk⁵ /muk̚˥/ | muk /muk˥/ | mu̍k /muk̚˥/ |
| 土 | thǔ /tʰu˧˩/ | tʰu /tʰu˧˩/ | thôu /tʰɔu˧˩/ | tū /tʰu˧˩˧/ | thu³⁵ /tʰu˧˥/ | thu /tʰu˧˩/ | thú /tʰu˧˩/ |
| 天 | thíng /tʰiŋ˥˦/ | tʰiŋ /tʰiŋ˥˦/ | thieng⁵³ /tʰiɛŋ˥˧/ | tiĕng /tʰieŋ˦˦/ | thien²¹ /tʰiɛn˨˩/ | thien /tʰien˦/ | thiên /tʰien˦˦/ |
| 地 | tî /ti˧˧/ | ti /ti˨˨/ | tí /ti˩˧/ | tê /tei˩˧/ | ti²¹³ /ti˨˩˧/ | thi /tʰi˧˥/ | thì /tʰi˥˧/ |
| 海 | hǒi /xai˧˩/ | hai /xai˧˩/ | hâi /hai˧˩/ | hāi /hai˧˩/ | xai³⁵ /xai˧˥/ | hoi /hoi˧˩/ | hói /hoi˧˩/ |
| 龍 | lông /lœyŋ˧˧/ | løŋ /løyŋ˨˨/ | líng /lyŋ˩˧/ | lṳ̀ng /lyŋ˩˧/ | loing²¹ /lœyŋ˨˩/ | liung /liuŋ˧˥/ | liung /liuŋ˩˩/ |
| 虎 | hǚ /xu˧˩/ | hu /xu˧˩/ | hôu /hɔu˧˩/ | hū /hu˧˩/ | xu²¹ /xu˨˩/ | fu /fu˧˩/ | fú /fu˧˩/ |
| 犬 | khǚing /kʰyiŋ˧˩/ | kʰyŋ /kʰyŋ˧˩/ | khuîng /kʰyŋ˧˩/ | kēng /kyŋ˥˧/ | khing²¹ /kʰyiŋ˨˩/ | khien /kʰien˧˩/ | khién /kʰien˧˩/ |
| 馬 | mǎ /ma˨˩/ | ma /ma˨˩/ | mâ /ma˧˩/ | mā /ma˧˩/ | ma²¹ /ma˨˩/ | ma /ma˧˩/ | má /ma˧˩/ |
| 鳥 | niǎu /niau˧˩/ | niau /niau˧˩/ | tsiâu /tsiau˧˩/ | cēu /tsieu˥˧/ | niau²¹ /niau˨˩/ | niau /niau˧˩/ | tiáu /tiau˧˩/ |
| 魚 | ngû /ŋy˧˧/ | ŋy /ŋy˨˨/ | ngí /ŋy˩˧/ | ngṳ̀ /ŋy˩˧/ | y²¹ /y˨˩/ | ngi /ŋi˧˥/ | ng /ŋ˩˩/ |
| 牛 | ngiû /ŋiu˧˧/ | 白讀ŋu /ŋu˨˨/文讀ŋiu /ŋiu˨˨/ | ngiú /ŋiu˩˧/ | 白讀ngù /ŋu˥˧/文讀ngiù /ŋiu˥˧/ | ngiu²⁴ /ŋiu˨˦/ | ngiu /ŋiu˧˥/ | ngiu /ŋiu˩˩/ |
| 羊 | iông /iɔŋ˧˧/ | ioŋ /iɔŋ˨˨/ | ióng /iɔŋ˩˧/ | iòng /ioŋ˩˧/ | iang²⁴ /iaŋ˨˦/ | iong /ioŋ˧˥/ | yong /joŋ˩˩/ |
| 貓 | máu /mau˥˦/ | mau /mau˥˦/ | mau⁵³ /mau˥˧/ | mà /mau˧˩˧/ | mau⁴⁴ /mau˦˦/ | mau /mau˦/ | mêu /meu˦˦/ |
| 人 | 白讀nông /nœyŋ˧˧/文讀ngi̿ng /ŋiŋ˩˧/ | 訓讀(儂)nøŋ /nøyŋ˨˨/文讀iŋ /iŋ˨˨/ | 訓讀(儂)náng /naŋ˩˧/文讀líng /liŋ˩˧/ | 訓讀(儂)nè̤ng /neŋ˩˧/文讀ìng /iŋ˩˧/ | neing³³ /neiŋ˧˧/ | ngin /ŋin˧˥/ | ngin /ŋin˩˩/ |
| 手 | chiǔ /tɕʰiu˧˩/ | tɕʰiu /tɕʰiu˧˩/ | 文讀ɬiû /ɬiu˧˩/白讀tshiû /tsʰiu˧˩/ | 文讀siū /ɕiu˧˩˧/白讀chiū /tɕʰiu˧˩˧/ | chiu²¹ /tɕʰiu˨˩/ | chiu /tɕʰiu˧˩/ | sú /su˧˩/ |
| 足 | cṳ̆ /tsy˨˦/ | tsy /tsy˦˨/ | tsyok /tsyɔʔ˥/ | cé̤ṳk /tɕyʔ˥/ | jy²⁴ /tsy˨˦/ | chiuk /tɕiuk˨/ | chiuk /tɕiuk̚˩/ |
| 目 | mü̆k /muʔ˨˦/ | 白讀moʔ /mɔʔ˦˨/文讀muʔ /muʔ˦˨/ | 白讀ma̍h /maʔ˨˦/文讀mo̍h /mɔʔ˨˦/ | 白讀mŏ̤k /mɔʔ˨˦/文讀mŭk /muʔ˥/ | mu²⁴ /mu˨˦/ | muk /muk˥/ | mu̍k /muk̚˥/ |
| 耳 | nǐ /ni˧˩/ | ŋi /ŋi˧˩/ | ngî /ŋi˧˩/ | ngê /ŋe˩˧/ | er³³ /ɚ˧˧/ | ngi /ŋi˧˩/ | ngí /ŋi˧˩/ |
| 口 | khǒi /kʰɛ˧˩/ | kʰau /kʰau˧˩/ | khâu /kʰau˧˩/ | kāu /kʰau˧˩˧/ | khou³³ /kʰəu˧˧/ | kheu /kʰeu˧˩/ | khiéu /kʰieu˧˩/ |
| 頭 | thǎu /tʰɛ˧˩/ | tʰau /tʰau˨˨/ | tháu /tʰau˩˧/ | tàu /tʰau˩˧/ | thou³¹ /tʰəu˧˩/ | theu /tʰeu˧˥/ | theu /tʰeu˩˩/ |
| 心 | séing /seiŋ˥˦/ | siŋ /siŋ˥˦/ | lhing⁵³ /ɬiŋ˥˧/ | sĭng /siŋ˦˦/ | sam²¹ /sɐm˨˩/ | sim /sim˦/ | sîm /sim˦˦/ |
| 血 | huĕk /xyɛʔ˨˦/ | haiʔ /xaiʔ˥/ | hue̍h /hyɔʔ˨˦/ | háik /xaiʔ˥/ | xye³⁵ /ɕye˧˥/ | hiet /hiet˨/ | hiet /hiet̚˩/ |
| 肉 | nü̆k /nyʔ˨˦/ | ny /nyʔ˦˨/ | ni̍k /nyʔ˨˦/ | nṳ̆k /nyʔ˥/ | nyuk²² /ɲuk̚˨˨/ | ngiuk /ŋiuk˥/ | ngiu̍k /ŋiuk̚˥/ |
| 上 | siōng /siɔŋ˩˧/ | sioŋ /siɔŋ˨˨/ | lhióng /ɬiɔŋ˩˧/ | siông /ɕioŋ˥˧/ | song⁵³ /sɔŋ˥˧/ | siong /ɕioŋ˧˥/ | sòng /soŋ˥˧/ |
| 下 | 白讀a̿ /a˩˧/文讀ha̿ /xa˩˧/ | 白讀a /a˨˨/文讀ha /xa˨˨/ | 白讀á /a˩˧/文讀há /xa˩˧/ | 白讀â /a˩˧/文讀hâ /xa˩˧/ | xia⁵³ /ɕia˥˧/ | ha /ha˧˥/ | hà /ha˥˧/ |
| 中 | tóng /toŋ˥˦/ | tøŋ /tœyŋ˥˦/ | tìng /tiŋ˥˧/ | dṳ̆ng /tyŋ˦˦/ | zung⁴⁴ /tsuŋ˦˦/ | tung /tuŋ˦/ | chûng /tsuŋ˦˦/ |
| 中 | dóng /toŋ˦˦/ | tøŋ /tœyŋ˧˥/ | tìng /tiŋ˥˧/ | dé̤ṳng /tœyŋ˨˩˧/ | zung²² /tsuŋ˨˨/ | tung /tuŋ˧˥/ | chùng /tsuŋ˥˧/ |
| 央 | ióng /iɔŋ˥˦/ | ioŋ /iɔŋ˥˦/ | iong⁵³ /iɔŋ˥˧/ | iŏng /ioŋ˦˦/ | iang⁵⁵ /iaŋ˥˥/ | iong /ioŋ˦/ | yông /joŋ˦˦/ |
| 左 | tsǒ /tso˧˩/ | tso /tso˧˩/ | tsô /tsɔ˧˩/ | cō̤ /tsɔ˧˩/ | zo³⁵ /tso˧˥/ | tso /tso˧˩/ | chó /tso˧˩/ |
| 右 | iû /iu˧˧/ | iu /iu˨˨/ | iú /iu˩˧/ | iêu /iu˧˩˧/ | iou²⁴ /iou˨˦/ | iu /iu˧˥/ | yù /ju˥˧/ |
| 東 | dóng /tɔŋ˥˦/ | 白讀tøŋ /tøyŋ˥˦/文讀tuŋ /tuŋ˥˦/ | tong⁵³ /tɔŋ˥˧/ | 白讀dĕ̤ng /tøyŋ˥˧/文讀dŭng /tuŋ˥˧/ | tong³³ /toŋ˧˧/ | tung /tuŋ˦/ | tûng /tuŋ˦˦/ |
| 西 | sí /si˥˦/ | si /si˥˦/ | lhai⁵³ /ɬai˥˧/ | să̤ /sæ˦˦/ | sai³³ /sai˧˧/ | sai /sai˦/ | sî /si˦˦/ |
| 南 | nāng /naŋ˧˧/ | naŋ /naŋ˨˨/ | náng /naŋ˩˧/ | nàng /naŋ˩˧/ | nam²¹ /naːm˨˩/ | nam /nam˧˥/ | nam /nam˩˩/ |
| 北 | bă̤ /pɛ˨˦/ | pa /pɛʔ˥/ | pak⁵ /pɛʔ˥/ | báe̤k /pɛʔ˥/ | pak⁵ /pak̚˥/ | pet /pet˨/ | 白讀pet /pet̚˩/文讀pak /pak̚˩/ |
| 行 | hâing /haiŋ˧˧/ | kiaŋ /kiaŋ˨˨/ | giá /kia˩˧/ | giàng /kiaŋ˩˧/ | haing³³ /haiŋ˧˧/ | hang /haŋ˧˥/ | hang /haŋ˩˩/ |
| 行 | hông /hɔŋ˧˧/ | heŋ /xeŋ˨˨/ | héng /xeŋ˩˧/ | hèng /xeŋ˩˧/ | hang³³ /haŋ˧˧/ | hang /haŋ˧˥/ | hòng /hoŋ˥˧/ |
| 来 | lâi /lai˧˧/ | 白讀li /li˨˨/文讀lai /lai˨˨/ | lái /lai˩˧/ | 白讀lì /li˩˧/文讀lài /lai˩˧/ | le³³ /lɛ˧˧/ | loi /loi˧˥/ | loi /loi˩˩/ |
| 去 | khö́i /kʰœi˦˥/ | 白讀ko /kø˧˥/文讀kʰy /kʰy˧˥/ | khỳ /kʰy˦˨/ | 白讀kó̤ /kø˧˩˧/文讀khṳ́ /kʰy˩˧/ | khoe⁵⁴ /kʰœ˥˦/ | hi /hi˥/ | hì /hi˥˧/ |
| 見 | kǐng /kiŋ˧˩/ | kiŋ /kiŋ˧˥/ | kìng /kiŋ˦˨/ | giéng /kieŋ˨˩˧/ | jien⁵³ /tɕiɛn˥˧/ | kien /kien˥/ | kièn /kien˥˧/ |
| 聞 | āng /aŋ˧˧/ | uŋ /uŋ˨˨/ | púng /puŋ˩˧/ | ùng /uŋ˩˧/ | uen²¹ /uən˨˩/ | vun /vun˧˥/ | vun /vun˩˩/ |
| 食 | sĭk /siʔ˨˦/ | 白讀sioʔ /siɔʔ˦˨/文讀sieʔ /siɛʔ˦˨/ | 白讀si̍h /siʔ˨˦/文讀si̍k /siʔ˨˦/ | 白讀siŏk /siɔʔ˥/文讀siĕk /siɛʔ˥/ | sik²² /sɪk̚˨˨/ | sit /sit˥/ | sṳ̍t /sɨt̚˥/ |
| 飲 | ěing /eiŋ˧˩/ | iŋ /eŋ˧˩/ | îng /iŋ˧˩/ | īng /eŋ˧˩˧/ | am⁵³ /ɐm˥˧/ | im /im˧˩/ | yím /jim˧˩/ |
| 走 | tsǎu /tsɛ˧˩/ | tsau /tsau˧˩/ | tsâu /tsau˧˩/ | cāu /tsau˧˩/ | zeu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | tseu /tseu˧˩/ | chéu /tseu˧˩/ |
| 坐 | tshô /tsʰo˧˧/ | so /sø˨˨/ | tsó /tsɔ˩˧/ | sô̤i /sø˩˧/ | chho³³ /tsʰo˧˧/ | tsho /tsʰo˧˥/ | chhó /tsʰo˧˩/ |
| 立 | lìk /liʔ˦˨/ | li /liʔ˦˨/ | lik⁵ /liʔ˥/ | lĭk /liʔ˥/ | lit⁵ /lit̚˥/ | lip /lip˥/ | li̍p /lip̚˥/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.