Yekhee
Bahasa Yekhee
Niger-Kongo
Yekhee (Etsako, dahulu kadang disebut "Etsako sejati" untuk membedakannya dari kawasan bahasa Etsako yang lebih luas) adalah bahasa Edoid rumpun Niger-Kongo di Nigeria selatan, saudara dari bahasa Edo (bin) dan bahasa-bahasa Edoid lainnya. Klaster dialek Yekhee mencakup ragam Auchi, Avianwu, dan Uzairue yang dituturkan di seluruh Wilayah Pemerintahan Lokal Etsako di Negara Bagian Edo, dengan ragam Auchi sebagai yang paling luas dituturkan. Secara linguistik, Yekhee berbagi ciri-ciri Edoid (sistem kelas nomina, sistem nada leksikal, klausa berverba-akhir) dengan Edo dan bahasa-bahasa Edoid lainnya. Auchi Polytechnic dan tradisi budaya Auchi telah membantu melestarikan Yekhee sebagai bahasa komunitas meskipun bahasa Inggris mendominasi dalam pendidikan.
Tempat dituturkan
31 kata inti dalam Bahasa Yekhee
Air
amen
/amen/
Api
eria
/eɾia/
Matahari
ovan
/ovan/
Bulan
ukpoki
/ukpoki/
Bintang
isi
/isi/
Ibu
iye
/ije/
Ayah
ada
/ada/
Saya
mẹ
/mɛ/
Kamu
wẹ
/wɛ/
Nama
ena
/ena/
Mata
evua
/evua/
Tangan
oba
/oba/
Hati
itsu
/itsu/
Cinta
gbele
/ɡbele/
Pohon
orhan
/oɾhan/
Rumah
ukekpe
/ukekpe/
Anjing
agbon
/aɡbon/
Kucing
otsuvua
/otsuvua/
Makan
gba
/ɡba/
Minum
gbo
/ɡbo/
Satu
ovo
/ovo/
Dua
eva
/eva/
Halo
udze
/udze/
Terima kasih
oyabuwere
/ojabuweɾe/
Baik
edue
/edue/
Sumber
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa Niger-Congo terkait
| Arti | Bahasa Yekhee | Urhobo | Isoko | Bahasa Edo | Bahasa Degema | Bahasa Maasai | Bahasa Samburu |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | amen /amen/ | ame /ame/ | ame /ame/ | amẹ /ame/ | mọn /mɔn/ | ɛŋare /ɛŋare/ | nkare /ŋkaɾe/ |
| Api | eria /eɾia/ | erane /eɾane/ | erae /eɾae/ | erhẹn /eɾɛ̃/ | ọmạrị /ɔmaɾi/ | ɛnkima /ɛŋkima/ | nkima /ŋkima/ |
| Matahari | ovan /ovan/ | ọvẹ /ɔvɛ/ | ọvẹ /ɔvɛ/ | ava /ava/ | ọvịnị /ɔvini/ | enkolong /eŋkoloŋ/ | lakwa /lakʷa/ |
| Bulan | ukpoki /ukpoki/ | emẹrẹ /emɛɾɛ/ | ọwa /ɔwa/ | uki /uki/ | ọsọ /ɔsɔ/ | olapa /olapa/ | lapa /lapa/ |
| Bintang | isi /isi/ | isi /isi/ | esi /esi/ | orivbi /oˈɾiβi/ | esi /esi/ | olakira /olakira/ | lakira /lakira/ |
| Ibu | iye /ije/ | onie /onie/ | oni /oni/ | — /—/ | inyeyẹ /iɲɛjɛ/ | yieyio /jiejio/ | yieyo /jiejo/ |
| Ayah | ada /ada/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | érhá /eɾa/ | etete /etete/ | papa /papa/ | papa /papa/ |
| Saya | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ̃/ | mẹ /mɛ/ | nanʉ /nanʊ/ | nanu /nanʊ/ |
| Kamu | wẹ /wɛ/ | wẹ /wɛ/ | whẹ /ʍɛ/ | wẹ /wɛ/ | wo /wo/ | iyie /ijie/ | iye /ije/ |
| Nama | ena /ena/ | odẹ /odɛ/ | odẹ /odɛ/ | eni /ẽ̀nĩ̀/ | eni /eni/ | enkarna /eŋkarna/ | nkarna /ŋkarna/ |
| Mata | evua /evua/ | aro /aɾo/ | ẹro /ɛɾo/ | aro /aro/ | enẹ /enɛ/ | ɛŋɔŋu /ɛŋɔŋu/ | nkoŋu /ŋkoŋu/ |
| Tangan | oba /oba/ | obọ /obɔ/ | obọ /obɔ/ | obo /obo/ | ọnẹ /ɔnɛ/ | ɛŋaina /ɛŋaina/ | nkaina /ŋkaina/ |
| Hati | itsu /itsu/ | udu /udu/ | udu /udu/ | orhio /oɾio/ | ọkọmpọnị /ɔkɔmpɔni/ | oltau /oltau/ | ltau /ltau/ |
| Cinta | gbele /ɡbele/ | ẹguọnọ /ɛɡwɔnɔ/ | ọsuọ /ɔswɔ/ | arhuẹmwonmwan /arhuemwonmwan/ | inyiẹna /iɲjɛna/ | eitalu /eitalu/ | eitalu /eitalu/ |
| Pohon | orhan /oɾhan/ | orhan /oɾan/ | orhan /oɾan/ | orẹ /ore/ | eyo /ejo/ | olchani /oltʃani/ | lchani /ltʃani/ |
| Rumah | ukekpe /ukekpe/ | uwevwi /uweβwi/ | uwowhe /uwowhe/ | owa /owa/ | ọsụnẹ /ɔsunɛ/ | eng'aji /ɛŋadʒi/ | nkang /ŋkaŋ/ |
| Anjing | agbon /aɡbon/ | ebọ /ebɔ/ | ebọ /ebɔ/ | awa-oshi /awa.oʃi/ | ifụnị /ifuni/ | oldia /oldia/ | ldia /ldia/ |
| Kucing | otsuvua /otsuvua/ | ọtọma /ɔtɔma/ | ọtọmha /ɔtɔmha/ | apusi /apusi/ | ọchẹ /ɔtʃɛ/ | paka /paka/ | paka /paka/ |
| Makan | gba /ɡba/ | re /ɾe/ | re /ɾe/ | re /re/ | re /ɾe/ | anya /aɲa/ | anya /aɲa/ |
| Minum | gbo /ɡbo/ | da /da/ | da /da/ | da /da/ | da /da/ | oŋg /oŋɡ/ | oŋg /oŋɡ/ |
| Satu | ovo /ovo/ | ọvo /ɔvo/ | ọvo /ɔvo/ | okpa /okpa/ | ọmọ /ɔmɔ/ | obo /obo/ | obo /obo/ |
| Dua | eva /eva/ | ivẹ /ivɛ/ | ivẹ /ivɛ/ | eva /èʋà/ | eva /eva/ | aare /aːre/ | aare /aːre/ |
| Halo | udze /udze/ | migwo /miɡwo/ | mavọ /mavɔ/ | kóyo /kojo/ | amọn /amɔn/ | sopa /sopa/ | sopa /sopa/ |
| Terima kasih | oyabuwere /ojabuweɾe/ | miguo /miɡuo/ | migwo /miɡwo/ | ù rú èsé /u ru ese/ | nani /nani/ | ashe /aʃe/ | ashe /aʃe/ |
| Baik | edue /edue/ | ọmaẹjẹ /ɔmaɛdʒɛ/ | ọwhọ /ɔwhɔ/ | ma /ma/ | ekenẹ /ekenɛ/ | sidai /sidai/ | supat /supat/ |
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.