Atala-mọ
Bahasa Degema
Niger-Kongo
Degema (autonim Atala-mọ, "tuturan Degema") adalah bahasa Edoid Niger-Kongo dari subcabang Delta-Edoid, yang dituturkan di Area Pemerintahan Lokal Bonny, Negara Bagian Rivers, Nigeria. Karena terisolasi secara linguistik dari bahasa-bahasa Edoid yang lebih dikenal (Edo bin, Urhobo urh, Isoko isn) oleh geografi pesungaian Delta Niger, Degema lebih dekat dengan Engenni dan Epie dalam simpul taksonomi Delta-Edoid. Masyarakat Degema adalah nelayan-pedagang penghuni sungai dengan ikatan budaya yang kuat dengan Kerajaan Bonny bersejarah dari era perdagangan budak Atlantik abad ke-17 hingga ke-19. Degema memiliki ciri-ciri Edoid klasik: sistem tonal leksikal, kesesuaian kelas nomina, dan tipe klausa berakhiran verba yang rumit. Tata bahasa rujukan Kari tahun 2004 merupakan dokumentasi modern yang utama.
Tempat dituturkan
31 kata inti dalam Bahasa Degema
Air
mọn
/mɔn/
Api
ọmạrị
/ɔmaɾi/
Matahari
ọvịnị
/ɔvini/
Bulan
ọsọ
/ɔsɔ/
Bintang
esi
/esi/
Ibu
inyeyẹ
/iɲɛjɛ/
Ayah
etete
/etete/
Saya
mẹ
/mɛ/
Kamu
wo
/wo/
Nama
eni
/eni/
Mata
enẹ
/enɛ/
Tangan
ọnẹ
/ɔnɛ/
Hati
ọkọmpọnị
/ɔkɔmpɔni/
Cinta
inyiẹna
/iɲjɛna/
Pohon
eyo
/ejo/
Rumah
ọsụnẹ
/ɔsunɛ/
Anjing
ifụnị
/ifuni/
Kucing
ọchẹ
/ɔtʃɛ/
Makan
re
/ɾe/
Minum
da
/da/
Satu
ọmọ
/ɔmɔ/
Dua
eva
/eva/
Halo
amọn
/amɔn/
Terima kasih
nani
/nani/
Baik
ekenẹ
/ekenɛ/
Sumber
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa Niger-Congo terkait
| Arti | Bahasa Degema | Isoko | Urhobo | Bahasa Yekhee | Bahasa Aja | Bahasa Serer | Bahasa Efik |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | mọn /mɔn/ | ame /ame/ | ame /ame/ | amen /amen/ | esi /esi/ | mbox /mbɔx/ | mmọñ /m̩mɔŋ/ |
| Api | ọmạrị /ɔmaɾi/ | erae /eɾae/ | erane /eɾane/ | eria /eɾia/ | ezo /ezo/ | ngir /ŋɡiɾ/ | ikañ /ikaŋ/ |
| Matahari | ọvịnị /ɔvini/ | ọvẹ /ɔvɛ/ | ọvẹ /ɔvɛ/ | ovan /ovan/ | ewe /ewe/ | naangu /naːŋɡu/ | utin /utin/ |
| Bulan | ọsọ /ɔsɔ/ | ọwa /ɔwa/ | emẹrẹ /emɛɾɛ/ | ukpoki /ukpoki/ | esun /esun/ | weer /weːɾ/ | ọfiọñ /ɔfiɔŋ/ |
| Bintang | esi /esi/ | esi /esi/ | isi /isi/ | isi /isi/ | ɣletivi /ɣletivi/ | xôr /xɔːr/ | ntantaọfiọn̄ /n̩tantaˈɔfiɔŋ/ |
| Ibu | inyeyẹ /iɲɛjɛ/ | oni /oni/ | onie /onie/ | iye /ije/ | nɔ /nɔ/ | yaay /jaːj/ | eka /eka/ |
| Ayah | etete /etete/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | ọsẹ /ɔsɛ/ | ada /ada/ | to /to/ | baay /baːj/ | ete /ete/ |
| Saya | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | mẹ /mɛ/ | nyɛ /ɲɛ/ | mi /mi/ | ami /aˈmi/ |
| Kamu | wo /wo/ | whẹ /ʍɛ/ | wẹ /wɛ/ | wẹ /wɛ/ | wo /wo/ | wo /wo/ | afo /aˈfo/ |
| Nama | eni /eni/ | odẹ /odɛ/ | odẹ /odɛ/ | ena /ena/ | nyikɔ /ɲikɔ/ | sant /sant/ | enyịn̄ /ɛˈɲɪŋ/ |
| Mata | enẹ /enɛ/ | ẹro /ɛɾo/ | aro /aɾo/ | evua /evua/ | ŋku /ŋku/ | kën /kən/ | enyin /eɲin/ |
| Tangan | ọnẹ /ɔnɛ/ | obọ /obɔ/ | obọ /obɔ/ | oba /oba/ | alɔ /alɔ/ | ɓod /ɓɔd/ | ubọk /ubɔk/ |
| Hati | ọkọmpọnị /ɔkɔmpɔni/ | udu /udu/ | udu /udu/ | itsu /itsu/ | dzi /dzi/ | xol /xɔl/ | esit /esit/ |
| Cinta | inyiẹna /iɲjɛna/ | ọsuọ /ɔswɔ/ | ẹguọnọ /ɛɡwɔnɔ/ | gbele /ɡbele/ | lɔ̃ /lɔ̃/ | mbutu /mbutu/ | ima /ima/ |
| Pohon | eyo /ejo/ | orhan /oɾan/ | orhan /oɾan/ | orhan /oɾhan/ | ati /ati/ | garab /ɡaɾab/ | eto /eto/ |
| Rumah | ọsụnẹ /ɔsunɛ/ | uwowhe /uwowhe/ | uwevwi /uweβwi/ | ukekpe /ukekpe/ | avia /avia/ | kër /kəɾ/ | ufọk /ufɔk/ |
| Anjing | ifụnị /ifuni/ | ebọ /ebɔ/ | ebọ /ebɔ/ | agbon /aɡbon/ | avu /avu/ | xaj /xaj/ | ebua /ebua/ |
| Kucing | ọchẹ /ɔtʃɛ/ | ọtọmha /ɔtɔmha/ | ọtọma /ɔtɔma/ | otsuvua /otsuvua/ | ami /ami/ | mboor /mboːɾ/ | nyabudaha /ɲabudaha/ |
| Makan | re /ɾe/ | re /ɾe/ | re /ɾe/ | gba /ɡba/ | ɖu /ɖu/ | niam /ɲam/ | dia /dia/ |
| Minum | da /da/ | da /da/ | da /da/ | gbo /ɡbo/ | nu /nu/ | ñam /ɲam/ | ñwọñ /ŋwɔɲ/ |
| Satu | ọmọ /ɔmɔ/ | ọvo /ɔvo/ | ọvo /ɔvo/ | ovo /ovo/ | ɖeka /ɖeka/ | leeng /leːŋɡ/ | kiet /kiet/ |
| Dua | eva /eva/ | ivẹ /ivɛ/ | ivẹ /ivɛ/ | eva /eva/ | eve /eve/ | ɗak /ɗak/ | iba /iˈba/ |
| Halo | amọn /amɔn/ | mavọ /mavɔ/ | migwo /miɡwo/ | udze /udze/ | nɛnɛ /nɛnɛ/ | nam fiyo /nam fijo/ | mọñọ /mɔɲɔ/ |
| Terima kasih | nani /nani/ | migwo /miɡwo/ | miguo /miɡuo/ | oyabuwere /ojabuweɾe/ | amɛ akpe /amɛ akpe/ | jaaraama /dʒaːɾaːma/ | sọsọñọ /sɔsɔɲɔ/ |
| Baik | ekenẹ /ekenɛ/ | ọwhọ /ɔwhɔ/ | ọmaẹjẹ /ɔmaɛdʒɛ/ | edue /edue/ | nyo /ɲo/ | xaal /xaːl/ | eti /eti/ |
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.