Mampruli

曼普魯利語

尼日爾-剛果語系

語系尼日爾-剛果語系 使用者~330K 文字拉丁文 國家加納 官方語言否(英語係加納嘅官方語言;曼普魯利語用於當地教育) 活力安全 ISO 639-3maw

曼普魯里語(Mampruli)係尼日爾-剛果語系嘅一種古爾語(Gur),喺加納北部地區大約有33萬人講,主要係曼普魯西人(Mamprusi)。曼普魯西人將佢哋嘅祖源追溯到中世紀嘅曼普魯西王國(由傳奇人物 Tohazie/Naa Gbewaa 喺13世紀建立),呢個王國被視為母王國,達岡巴(Dagomba)同納努姆巴(Nanumba)王國喺14世紀由佢分裂出嚟——令曼普魯里語成為歷史上最資深嘅莫雷-古爾馬(Mole-Gurma)語言。曼普魯西嘅最高酋長 Naa Yamoogu 喺納萊里古(Nalerigu)統治,佢嘅宮廷係加納北部最具威望嘅傳統王權之一。喺語言學上,曼普魯里語同布基納法索嘅莫西語(mos)同加納嘅達班尼語(Dagbani)關係密切,有共同嘅音系特徵(元音和諧、複雜聲調系統),但詞彙同形態各有不同。

使用地區

曼普魯利語嘅31個核心詞

kuom

/kuom/

booma

/boːma/

日頭

wuntiri

/wuntiri/

月光

gɔoŋ

/ɡɔːŋ/

ŋmariga

/ŋmariɡa/

母親

ma

/ma/

父親

ba

/ba/

mani

/mani/

fu

/fʊ/

yuli

/juli/

nini

/nini/

nuusi

/nuːsi/

suuri

/suːri/

paaba

/paːba/

tia

/tia/

yiri

/jiri/

baaga

/baːɡa/

nyusi

/ɲusi/

di

/di/

nyu

/ɲu/

yini

/jini/

ayi

/ajɪ/

你好

n na ti bʋɔ

/n na ti bʊɔ/

多謝

barika

/barika/

vɛla

/vɛla/

來源

單詞比較

同Niger-Congo相關語言比較

意思 曼普魯利語達班尼語莫雷語恩貢納沃語艾馬拉語多諾索語芳語
kuom /kuom/ kom /kɔm/ koom /koːm/ kungal /kuŋal/ uma /uma/ di /di/ mendim /mendim/
booma /boːma/ buɣim /buɣim/ bʋgʋm /bʊɡʊm/ warba /waɻba/ nina /nina/ /jɔ/ ndoa /ndoa/
日頭 wuntiri /wuntiri/ wuntaŋa /wuntaŋa/ wəntinga /wəntiŋɡa/ guma /ɡuma/ inti /inti/ naa /naː/ zòp /zop/
月光 gɔoŋ /ɡɔːŋ/ goli /ɡoli/ kiuugu /kiuːɡu/ birrang /biɻaŋ/ phaxsi /pʰaχsi/ ele /ele/ ngɔn /ŋɡɔn/
ŋmariga /ŋmariɡa/ saŋmariga /saŋmariɡa/ ãdga /ãdɡa/ dyurra /ɟura/ warawara /waɾawaɾa/ tolo /tolo/ ótéteŋ /ótéteŋ/
母親 ma /ma/ ma /ma/ ma /ma/ guni /ɡuni/ mama /mama/ na /na/ nyia /ɲia/
父親 ba /ba/ ba /ba/ ba /ba/ pumba /pumba/ tata /tata/ ba /ba/ tara /tara/
mani /mani/ mani /máni/ mam /mãm/ ngaya /ŋaja/ naya /naja/ mi /mi/ me /me/
1/4

LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。