Kikaonde

卡翁德語

尼日爾-剛果語系

語系尼日爾-剛果語系 使用者~400K 文字拉丁文 國家贊比亞 官方語言否(英語係贊比亞嘅官方語言;卡翁德語係七種獲承認嘅地區語言之一) 活力安全 ISO 639-3kqn

卡翁德語(Kikaonde)係一種班圖語(Glottolog L41),約有40萬人使用,主要分佈喺贊比亞西北省,喺剛果民主共和國邊境另一邊嘅加丹加亦有少量人口。卡翁德語係贊比亞七種官方認可嘅地區語言之一,連同本巴語、尼揚賈語、東加語、洛齊語、隆達語同盧瓦萊語一齊用喺小學教育同贊比亞國家廣播公司(ZNBC)嘅廣播。喺 L40 隆達-卡翁德次語群之內,卡翁德語同姊妹語言隆達語(lun)同盧瓦萊語(lue)共用好多詞彙,反映咗 18 世紀隆達-盧巴族由剛果中部草原向外遷徙嘅姆費卡尼(mfecane)歷史。語言學上,卡翁德語具備典型嘅班圖語特徵(16 個或以上嘅名詞類別、帶多種時態同體貌-語氣標記嘅複雜動詞形態、兩聲調嘅音域系統)。賴特(Wright, 1985)所編嘅《Kaonde-English Dictionary》係標準參考書。

使用地區

卡翁德語嘅31個核心詞

mema

/mema/

mujilo

/mudʒilo/

日頭

juba

/dʒuba/

月光

ñondo

/ɲondo/

lutanda

/lutanda/

母親

bama

/bama/

父親

batata

/batata/

amiwa

/amiwa/

obewa

/obewa/

jizhina

/dʒiʒina/

jiso

/dʒiso/

kuboko

/kuboko/

muchima

/mutʃima/

butemwe

/butemwe/

kichi

/kitʃi/

nzubo

/nzubo/

mbwa

/mbwa/

kapuso

/kapuso/

kuja

/kudʒa/

kutoma

/kutoma/

umo

/umo/

bibili

/bibili/

你好

mwapoñai

/mwapoɲai/

多謝

nasakwilila

/nasakwilila/

kyawama

/kjawama/

來源

單詞比較

同Niger-Congo相關語言比較

意思 卡翁德語盧瓦萊語本巴語盧巴-卡賽語隆達語通加語 (贊比亞)金本杜語
mema /mema/ meya /meja/ amenshi /amenʃi/ mâyi /maːji/ meji /medʒi/ meenda /meːnda/ menha /meɲa/
mujilo /mudʒilo/ kakahya /kakahja/ umulilo /umulilo/ kapia /kapia/ kesi /kesi/ mulilo /mulilo/ tubia /tubja/
日頭 juba /dʒuba/ likumbi /likumbi/ akasuba /akasuba/ dîba /diːba/ itaŋwa /itaŋwa/ zuba /zuba/ muanya /mwaɲa/
月光 ñondo /ɲondo/ kakweji /kakwedʒi/ umweshi /umweʃi/ ngondo /ŋɡondo/ kakweji /kakwedʒi/ mwezi /mwezi/ ngonde /ŋɡonde/
lutanda /lutanda/ tanganyeka /taŋɡaˈɲeka/ intanda /intanda/ mutoto /mutoto/ katumbwa /katumbwa/ nyenyezi /ɲeˈɲezi/ tetembwa /teˈtembwa/
母親 bama /bama/ mama /mama/ bamayo /bamajo/ mâmu /maːmu/ mama /mama/ bama /bama/ mama /mama/
父親 batata /batata/ tata /tata/ bataata /bataːta/ tâtu /taːtu/ tata /tata/ bataata /bataːta/ tata /tata/
amiwa /amiwa/ ami /ami/ ine /ine/ meme /meme/ ami /ami/ ime /ime/ eme /eme/
1/4

LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。