Hiri Motu
希里莫圖語
南島語系
希里摩圖語(警察摩圖語)係巴布亞新畿內亞摩圖語嘅一種簡化接觸變體,最初係作為貿易通用語而發展,用嚟畀莫爾茲比港嘅摩圖人同海灣省各族之間嘅希里貿易遠征。呢種變體喺19世紀至20世紀初畀皇家巴布亞警察隊(警察摩圖語)同澳洲殖民政府進一步簡化同標準化,以充當區域通用語。根據1975年《獨立憲法》,希里摩圖語成為咗巴布亞新畿內亞三種官方語言之一,與英語同托克皮欽語並列。不過,自獨立以嚟,希里摩圖語持續喺托克皮欽語(tpi)面前失去陣地,後者已成為佔主導地位嘅泛巴新通用語,尤其係喺年輕世代當中。喺語言學上,希里摩圖語使用簡化嘅摩圖語音系同語法,並用源自澳洲英語嘅借詞嚟表達現代科技。
使用地區
希里莫圖語嘅31個核心詞
水
ranu
/ɾanu/
火
lahi
/lahi/
日頭
dina
/dina/
月光
hua
/hua/
星
hisiu
/hisiu/
母親
sina
/sina/
父親
tama
/tama/
我
lau
/lau/
你
oi
/oi/
名
ladana
/laˈdana/
眼
matana
/matana/
手
ima
/ima/
心
kudouna
/kudouna/
愛
lalokau
/lalokau/
樹
au
/au/
屋
ruma
/ɾuma/
狗
sisia
/sisia/
貓
pusi
/pusi/
食
ania
/ania/
飲
inua
/inua/
一
ta
/ta/
二
rua
/rua/
你好
namona
/namona/
多謝
tanikiu
/tanikiu/
好
namo
/namo/
來源
單詞比較
同Austronesian相關語言比較
| 意思 | 希里莫圖語 | 莫圖語 | 斐濟語 | 托克勞語 | 紐埃語 | 圖瓦盧語 | 卑南語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | ranu /ɾanu/ | ranu /ɾanu/ | wai /wai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | vai /vai/ | enay /enai/ |
| 火 | lahi /lahi/ | lahi /lahi/ | buka /mbuka/ | afi /afi/ | afi /afi/ | afi /afi/ | apuy /apui/ |
| 日頭 | dina /dina/ | dina /dina/ | matanisiga /matanisiŋa/ | la /la/ | lā /laː/ | laa /laː/ | kadaw /kadaw/ |
| 月光 | hua /hua/ | hua /hua/ | vula /βula/ | malama /malama/ | mahina /mahina/ | masina /masina/ | bulan /buɭan/ |
| 星 | hisiu /hisiu/ | hisiu /hisiu/ | kalokalo /kalokalo/ | fetu /fetu/ | fetū /feˈtuː/ | fetū /feˈtuː/ | vituwan /vituwan/ |
| 母親 | sina /sina/ | sinana /sinana/ | tina /tina/ | mātua /maːtua/ | matua fifine /matua fifine/ | maatua /maːtua/ | ina /ina/ |
| 父親 | tama /tama/ | tamana /tamana/ | tama /tama/ | tamana /tamana/ | matua taane /matua taːne/ | tamana /tamana/ | ama /ama/ |
| 我 | lau /lau/ | lau /lau/ | au /au/ | au /au/ | au /au/ | au /au/ | kuiku /kuiku/ |
| 你 | oi /oi/ | oi /oi/ | iko /iko/ | koe /koe/ | koe /koe/ | koe /koe/ | yu /ju/ |
| 名 | ladana /laˈdana/ | ladana /ladana/ | yaca /jaða/ | igoa /iŋoa/ | higoa /hiˈŋoa/ | igoa /iˈŋoa/ | ngadan /ŋadan/ |
| 眼 | matana /matana/ | matana /matana/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| 手 | ima /ima/ | ima /ima/ | liga /liŋa/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ | lima /lima/ |
| 心 | kudouna /kudouna/ | kudouna /kudouna/ | uto /uto/ | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | fatu /fatu/ | kalumetan /kalumetan/ |
| 愛 | lalokau /lalokau/ | lalokau /lalokau/ | loloma /loloma/ | alofa /alofa/ | fakaalofa /fakaalofa/ | alofa /alofa/ | ulaw /ulaw/ |
| 樹 | au /au/ | au /au/ | kau /kau/ | lakau /lakau/ | akau /akau/ | laakau /laːkau/ | kawi /kawi/ |
| 屋 | ruma /ɾuma/ | ruma /ɾuma/ | vale /βale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | fale /fale/ | ruma /ɾuma/ |
| 狗 | sisia /sisia/ | sisia /sisia/ | koli /koli/ | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | kuli /kuli/ | suwan /suwan/ |
| 貓 | pusi /pusi/ | gosi /ɡosi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | kating /katiŋ/ |
| 食 | ania /ania/ | aniani /aniani/ | kana /kana/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kai /kai/ | kuman /kuman/ |
| 飲 | inua /inua/ | inuinu /inuinu/ | gunu /ŋunu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | inu /inu/ | enpa /enpa/ |
| 一 | ta /ta/ | ta /ta/ | dua /ndua/ | tahi /tahi/ | taha /taha/ | tasi /tasi/ | sa /sa/ |
| 二 | rua /rua/ | rua /rua/ | rua /rua/ | lua /lua/ | ua /ua/ | lua /ˈlua/ | zua /ʐua/ |
| 你好 | namona /namona/ | namo gida /namo ɡida/ | bula /mbula/ | malo ni /malo ni/ | fakaalofa atu /fakaalofa atu/ | taalofa /taːlofa/ | marayas /maɾajas/ |
| 多謝 | tanikiu /tanikiu/ | oi namo /oi namo/ | vinaka /βinaka/ | fakafetai /fakafetai/ | fakaaue /fakaaue/ | fakafetai /fakafetai/ | kasapakan /kasapakan/ |
| 好 | namo /namo/ | namo /namo/ | vinaka /βinaka/ | lelei /lelei/ | mitaki /mitaki/ | lei /lei/ | mauruway /mauɾuwai/ |
頁 1/4
LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。