ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠬᠡᠯᠡ
Tiếng Mông Cổ cổ điển
Mông Cổ · biến thể lịch sử / ẩn
Tiếng Mông Cổ cổ điển là ngữ vực văn học được viết bằng chữ Mông Cổ dọc, sử dụng từ thế kỷ 17 đến thế kỷ 20. Nó khác biệt với tiếng Mông Cổ trung đại (xng, thế kỷ 13-15, chữ Phags-pa và chữ Uyghur) và tiếng Mông Cổ Khalkha hiện đại (mn, bằng chữ Kirin). Truyền thống chữ viết Mông Cổ vẫn tồn tại ở Nội Mông sau khi Mông Cổ chính quốc chuyển sang chữ Kirin vào năm 1946. Cuốn "Mongolian-English Dictionary" của Lessing (1960) là tài liệu tham khảo chính.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Mông Cổ cổ điển
Nước
ᠤᠰᠤᠨ
/usun/
Lửa
ᠭᠠᠯ
/ɡal/
Mặt trời
ᠨᠠᠷᠠᠨ
/naran/
Mặt trăng
ᠰᠠᠷᠠ
/sara/
Sao
ᠣᠳᠣᠨ
/odun/
Mẹ
ᠡᠬᠡ
/eke/
Cha
ᠡᠴᠢᠭᠡ
/etʃiɡe/
Tôi
ᠪᠢ
/bi/
Bạn
ᠴᠢ
/tʃi/
Tên
ᠨᠡᠷᠡ
/nere/
Mắt
ᠨᠢᠳᠦ
/nidü/
Tay
ᠭᠠᠷ
/ɡar/
Tim
ᠵᠢᠷᠦᠬᠡ
/dʒirüke/
Yêu
ᠬᠠᠶᠢᠷᠠ
/xajira/
Cây
ᠮᠣᠳᠤ
/modu/
Nhà
ᠭᠡᠷ
/ɡer/
Chó
ᠨᠣᠬᠠᠢ
/noxai/
Mèo
ᠮᠢᠭᠤᠢ
/miɣui/
Ăn
ᠢᠳᠡ-
/ide-/
Uống
ᠤᠭᠤ-
/uɣu-/
Một
ᠨᠢᠭᠡᠨ
/niɡen/
Hai
ᠬᠣᠶᠠᠷ
/qojar/
Xin chào
ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠤᠤ
/sajin uu/
Cảm ơn
ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠯᠠ
/bajarlala/
Tốt
ᠰᠠᠶᠢᠨ
/sajin/
Chim cu cu
ᠬᠦᠬᠦᠭᠡ
/kɵkɵˈɡe/
Nguồn
- Lessing (1960) — Mongolian-English Dictionary
- Poppe (1965) — Introduction to Altaic Linguistics
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Mongolic liên quan
| Nghĩa | Tiếng Mông Cổ cổ điển | Tiếng Mông Cổ trung đại | Tiền Mông Cổ ngữ | Tiếng Buryat | Tiếng Yugur Đông | Tiếng Mông Cổ | Tiếng Kalmyk |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ᠤᠰᠤᠨ /usun/ | ᠤᠰᠤᠨ /usun/ | *usun /usun/ | уһан /uhan/ | ус /us/ | ус /us/ | усн /usn/ |
| Lửa | ᠭᠠᠯ /ɡal/ | ᠭᠠᠯ /ɣal/ | *gal /gal/ | гал /ɡal/ | гал /ɡal/ | гал /ɡal/ | гал /ɡal/ |
| Mặt trời | ᠨᠠᠷᠠᠨ /naran/ | ᠨᠠᠷᠠᠨ /naran/ | *naran /naran/ | наран /naran/ | нар /nar/ | нар /nar/ | нарн /narn/ |
| Mặt trăng | ᠰᠠᠷᠠ /sara/ | ᠰᠠᠷᠠ /sara/ | *sara /sara/ | һара /hara/ | сар /sar/ | сар /sar/ | сар /sar/ |
| Sao | ᠣᠳᠣᠨ /odun/ | ᠬᠣᠳᠤᠨ /hodun/ | *hodun /hodun/ | одон /oˈdõ/ | ходэн /χoden/ | од /ɔt/ | одн /odn/ |
| Mẹ | ᠡᠬᠡ /eke/ | ᠡᠭᠡ /eke/ | *eke /eke/ | эхэ /exe/ | ээж /eːʒ/ | ээж /eːdʒ/ | ээҗ /eːdʒ/ |
| Cha | ᠡᠴᠢᠭᠡ /etʃiɡe/ | ᠡᠴᠢᠭᠡ /etʃiɡe/ | *ečige /ečige/ | эсэгэ /eseɡe/ | аава /ɑːva/ | аав /aːw/ | аав /aːv/ |
| Tôi | ᠪᠢ /bi/ | ᠪᠢ /bi/ | *bi /bi/ | би /bi/ | би /bi/ | би /bi/ | би /bi/ |
| Bạn | ᠴᠢ /tʃi/ | ᠴᠢ /tʃi/ | *či /či/ | ши /ʃi/ | чи /tʃi/ | чи /tʃʰi/ | чи /tʃi/ |
| Tên | ᠨᠡᠷᠡ /nere/ | ᠨᠡᠷᠡ /nere/ | *nere /nere/ | нэрэ /nere/ | нэрэ /nere/ | нэр /ner/ | нерн /nern/ |
| Mắt | ᠨᠢᠳᠦ /nidü/ | ᠨᠢᠳᠦᠨ /nidyn/ | *nidün /nidün/ | нюдэн /nʲuden/ | нүдэ /nʏde/ | нүд /nyd/ | нүдн /nyˈdn̩/ |
| Tay | ᠭᠠᠷ /ɡar/ | ᠭᠠᠷ /ɣar/ | *gar /gar/ | гар /ɡar/ | гар /ɡar/ | гар /ɡar/ | һар /ɣar/ |
| Tim | ᠵᠢᠷᠦᠬᠡ /dʒirüke/ | ᠵᠢᠷᠦᠭᠡ /dʒiryke/ | *ǰirüken /ǰirüken/ | зүрхэн /zyrxen/ | зүрх /zʏrχ/ | зүрх /dzyrx/ | зүркн /zyrˈkən/ |
| Yêu | ᠬᠠᠶᠢᠷᠠ /xajira/ | ᠳᠤᠷᠠ /dura/ | — /—/ | дуран /duran/ | хайрлаха /χajrlaχa/ | хайр /xajr/ | дурлх /durlx/ |
| Cây | ᠮᠣᠳᠤ /modu/ | ᠮᠣᠳᠤᠨ /modun/ | *modun /modun/ | модон /modon/ | мод /mod/ | мод /mod/ | модн /moˈdn̩/ |
| Nhà | ᠭᠡᠷ /ɡer/ | ᠭᠡᠷ /ɡer/ | *ger /ger/ | гэр /ɡer/ | гэр /ɡer/ | гэр /ɡer/ | гер /ɡer/ |
| Chó | ᠨᠣᠬᠠᠢ /noxai/ | ᠨᠣᠬᠠᠢ /noqai/ | *nokai /nokai/ | нохой /noxoj/ | нохай /noχaj/ | нохой /nɔxɔj/ | ноха /noxa/ |
| Mèo | ᠮᠢᠭᠤᠢ /miɣui/ | ᠮᠢᠭᠤᠢ /miɣui/ | — /—/ | миисгэй /miːsɡej/ | мэшэ /meʃe/ | муур /muːr/ | миис /miːs/ |
| Ăn | ᠢᠳᠡ- /ide-/ | ᠢᠳᠡ /ide/ | *ide- /ide-/ | эдеэлхэ /edeːlxe/ | идэхэ /ɪdeχe/ | идэх /idex/ | иде /ide/ |
| Uống | ᠤᠭᠤ- /uɣu-/ | ᠤᠭᠤ /uɣu/ | *uu- /uu-/ | ууха /uːxa/ | ухаха /uχaχa/ | уух /uːx/ | уу /uː/ |
| Một | ᠨᠢᠭᠡᠨ /niɡen/ | ᠨᠢᠭᠡᠨ /niɡen/ | *nigen /nigen/ | нэгэн /neɡen/ | нэг /neɡ/ | нэг /neɡ/ | негн /neɡn/ |
| Hai | ᠬᠣᠶᠠᠷ /qojar/ | ᠬᠣᠶᠠᠷ /qojar/ | *koyar /koyar/ | хоёр /xɔˈjɔr/ | гоор /ɣoːr/ | хоёр /xɔˈjɔr/ | хойр /xojr/ |
| Xin chào | ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠤᠤ /sajin uu/ | ᠠᠮᠤᠷ /amur/ | — /—/ | сайн байна /sajn bajna/ | сайнар уу /sajnar uː/ | сайн уу /sajn uː/ | менд /mend/ |
| Cảm ơn | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠯᠠ /bajarlala/ | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠪᠠ /bajarlaba/ | — /—/ | баярлаа /bajarlaː/ | баярлалаа /bajarlalaː/ | баярлалаа /bajarlalaː/ | ханҗанав /xandʒanav/ |
| Tốt | ᠰᠠᠶᠢᠨ /sajin/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ /sain/ | *sajin /sajin/ | һайн /hajn/ | сайн /sajn/ | сайн /sajn/ | сән /sæn/ |
| Chim cu cu | ᠬᠦᠬᠦᠭᠡ /kɵkɵˈɡe/ | ᠬᠦᠬᠦᠭᠡ /kɵkɵˈɡe/ | — | хүхы /xyˈxɘ/ | — | хөхөө /xɵˈxɵː/ | көкә /køˈkæ/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.