Tiếng Oneida

Tiếng Oneida (Onʌyota’a:ka, “Người của Tảng đá Đứng”; ISO 639-3: one) là một ngôn ngữ Iroquois phương Bắc của người Haudenosaunee, trong lịch sử gắn với miền trung bang New York và hiện được dùng trong các cộng đồng Oneida ở New York, Wisconsin và Six Nations of the Grand River tại Ontario. Chỉ còn khoảng 100–200 người nói tiếng mẹ đẻ lưu loát, phần lớn là người cao tuổi, dù có một nhóm đông hơn đang học như ngôn ngữ thứ hai. Tiếng Oneida có tính đa tổng hợp và lấy động từ làm trung tâm: một động từ thường gồm tiền tố đại từ, gốc từ và hậu tố thể, đồng thời có thể sáp nhập thân danh từ cùng các hình vị khác. Các chính tả Latinh của cộng đồng ghi âm tắc thanh hầu bằng dấu nháy đơn, nguyên âm dài bằng dấu hai chấm, trọng âm bằng dấu sắc và dùng ʌ cho một nguyên âm giữa. Quốc gia Oneida ở Wisconsin tuyên bố đây là ngôn ngữ quốc gia chính thức vào năm 1994; các chương trình nhập vai và cố vấn, lớp học, từ điển, bản ghi âm cùng công cụ số đang hỗ trợ phục hồi ngôn ngữ.