Gayogo̱hó:nǫʼ
Tiếng Cayuga
Iroquoian (Northern, Five Nations)
Cayuga (Gayogo̱hó:nǫʼ, "people of the marsh") is a Northern Iroquoian language of the historic Cayuga Nation, originally Lake Cayuga (Finger Lakes) NY. The Iroquois Confederacy (Haudenosaunee) Six Nations dispersal after the American Revolution moved most Cayuga to Ontario. Today ~30 fluent elderly speakers remain at Six Nations of the Grand River; immersion preschool (Onǫkwaʼshónaʼ Gayogo̱hó:nǫʼ) and Six Nations Polytechnic adult programs sustain heritage learners.
Nơi được sử dụng
20 từ cốt lõi trong Tiếng Cayuga
Nước
ohnekanos
/ohnekanos/
Lửa
ojistaʼ
/odʒistaʔ/
Mặt trời
gaehkwa
/ɡaehkwa/
Mặt trăng
sǫi:ya
/sõːja/
Mẹ
agniha
/aɡniha/
Cha
hagʼniha
/haɡʔniha/
Ăn
gekho
/ɡekʰo/
Uống
gehnegira
/ɡehneɡira/
Yêu
gaihwiyu
/ɡaihwiju/
Tim
awéri
/aweri/
Cây
gaentaʼ
/ɡaentaʔ/
Nhà
ganǫhsoot
/ɡanõhsoːt/
Chó
shǫkáos
/ʃõkaos/
Mèo
ditshokwáʔ
/ditʃokwaʔ/
Tay
onénǫhsa
/onenõhsa/
Mắt
oga:t
/oɡaːt/
Xin chào
sgë:nǫʼ
/skẽːnõʔ/
Cảm ơn
niáwę
/niawɛ̃/
Một
skat
/skat/
Tốt
oyanre
/ojanre/
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Iroquoian (Northern, Five Nations) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Cayuga | Tiếng Onondaga | tiếng Mohawk | Tiếng Tuscarora | Tiếng Cherokee | Tiếng Wolaytta | tiếng Iban |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ohnekanos /ohnekanos/ | ohnekano:s /ohnekanoːs/ | ohnekanos /ohnekanos/ | awę: /awɛ̃ː/ | ᎠᎹ /ama/ | haatta /haːtːa/ | ai /ai/ |
| Lửa | ojistaʼ /odʒistaʔ/ | oji:staʼ /odʒiːstaʔ/ | o'kara /oʔkara/ | ujihst /udʒihst/ | ᎠᏥᎳ /atʃila/ | tama /tama/ | api /api/ |
| Mặt trời | gaehkwa /ɡaehkwa/ | gaeh'kwa /ɡaehʔkwa/ | karahkwa /karahkwa/ | hęhts /hɛ̃hts/ | ᏅᏓ /nə̃daː/ | awa /awa/ | mata-ari /mataari/ |
| Mặt trăng | sǫi:ya /sõːja/ | gaeh'kwa enitha /ɡaehʔkwa enitha/ | ahsonthenhne /ahsontʰenhne/ | hęhts uri:węh /hɛ̃hts uɾiːwɛ̃h/ | ᏅᏓ ᏒᏃᏱ /nə̃daː sə̃noji/ | ageena /aɡeːna/ | bulan /bulan/ |
| Mẹ | agniha /aɡniha/ | ekno:ha' /eknoːhaʔ/ | iste /iste/ | raknų:hak /ɾaknũːhak/ | ᎡᏥ /edʒi/ | aaya /aːja/ | indai /indai/ |
| Cha | hagʼniha /haɡʔniha/ | hak'no:ha' /hakʔnoːhaʔ/ | ranihá /raniha/ | rakhnih /ɾakhnih/ | ᎡᏙᏓ /edoda/ | aawa /aːwa/ | apai /apai/ |
| Ăn | gekho /ɡekʰo/ | ekho:ne' /ekʰoːneʔ/ | kekhwa /kekʰwa/ | kré:nuʼ /kɾeːnuʔ/ | ᎠᎩᏍᏔ /aɡista/ | miya /miːja/ | makai /makai/ |
| Uống | gehnegira /ɡehneɡira/ | ehnega:i'ron /ehneɡaːiʔron/ | kahnek /kahnek/ | kré:hwiʼ /kɾeːhwiʔ/ | ᎠᏗᏔ /adita/ | ushiya /uʃija/ | ngirup /ŋirup/ |
| Yêu | gaihwiyu /ɡaihwiju/ | gaonihsdá:wę /ɡaonihsdaːwɛ̃/ | aknoronhkwa /aknoronhkʷa/ | krunyę:tas /kɾuɲɛ̃ːtas/ | ᎠᏓᎨᏳᎯ /adaɡejuhi/ | siiqaa /siːqaː/ | rinduai /rinduai/ |
| Tim | awéri /aweri/ | awé:ri /aweːri/ | awèrià /awɛriã/ | kęhsa' /kɛ̃hsaʔ/ | ᎤᏬᏱ /uwoji/ | wozanaa /wozanaː/ | ati /ati/ |
| Cây | gaentaʼ /ɡaentaʔ/ | ga:enda' /ɡaːendaʔ/ | okwire /okʷire/ | nyęt /ɲɛ̃t/ | ᏡᎬ /tluɡə̃/ | mittaa /mitːaː/ | kayu /kaju/ |
| Nhà | ganǫhsoot /ɡanõhsoːt/ | ganǫhsoht /ɡanõhsoht/ | kanonhsa /kanonhsa/ | kanéhse'ę /kanehseʔɛ̃/ | ᎦᎵᏦᏕ /ɡalitsode/ | keettaa /keːtːaː/ | rumah /rumah/ |
| Chó | shǫkáos /ʃõkaos/ | só:wa:s /soːwaːs/ | érhar /erhar/ | čerʼ /tʃeɾʔ/ | ᎩᏟ /ɡitli/ | kanaa /kanaː/ | ukui /ukui/ |
| Mèo | ditshokwáʔ /ditʃokwaʔ/ | takó:s /takoːs/ | takós /takos/ | takʼo:s /takʔoːs/ | ᏪᏌ /wesa/ | gaaduwaa /ɡaːduwaː/ | mayau /majau/ |
| Tay | onénǫhsa /onenõhsa/ | onénǫhsa' /onenõhsaʔ/ | o'nentsha /oʔnentsha/ | kéhskweh /kehskweh/ | ᎤᏬᏰᏂ /uwojeːni/ | kushiyaa /kuʃijaː/ | jari /dʒari/ |
| Mắt | oga:t /oɡaːt/ | oga:tha' /oɡaːtʰaʔ/ | kakahre /kakahre/ | ka:tæk /kaːtæk/ | ᎠᎦᏘ /aɡati/ | ayfee /ajfeː/ | mata /mata/ |
| Xin chào | sgë:nǫʼ /skẽːnõʔ/ | sgë:nǫʼ /skẽːnõʔ/ | she:kon /ʃeːkon/ | skę:nu /skɛ̃ːnu/ | ᎣᏏᏲ /osijo/ | saro /saro/ | salam /salam/ |
| Cảm ơn | niáwę /niawɛ̃/ | nya:wę' /njaːwɛ̃ʔ/ | niáwen /niawen/ | nyaʼwę: /ɲaʔwɛ̃ː/ | ᎢᎴᎯᏍᏗ /ilehisdi/ | galatay /ɡalataj/ | terima kasih /terima kasih/ |
| Một | skat /skat/ | ska:t /skaːt/ | enska /enska/ | ę:cæ /ɛ̃ːtsæ/ | ᏌᏊ /sakʷuː/ | issino /isːino/ | satu /satu/ |
| Tốt | oyanre /ojanre/ | oyá:nre /ojaːnre/ | ió /jo/ | unę:tsweht /unɛ̃ːtsweht/ | ᎣᏍᏓ /osda/ | lo'o /loʔo/ | manah /manah/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.