莞寶粵語
Kiyue cha Dongguan
Kiyue cha Dongguan ni lahja ya Guangfu-Yue iliyoko mashariki mwa Guangzhou, karibu na eneo la lugha ya Hakka. Mfumo wake wa viishio vya silabi ni wa kiasili zaidi kuliko Kikaantoni cha Hong Kong, huku viishio vya toni za kuzuia -p/-t/-k vikihifadhiwa vizuri kiasi. Ukaribu wa kijiografia na eneo la Hakka umeleta baadhi ya maneno ya kukopa yenye ushawishi wa Hakka.
Inakozungumzwa
Usomaji wa herufi za Han katika Kiyue cha Dongguan
| Herufi | Maana | Usomaji | Umbo | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | jat1 | /jɐt̚˥/ | |
| 二 | two | ji6 | /jiː˨˨/ | |
| 三 | three | saam1 | /saːm˥˥/ | |
| 四 | four | sei3 | /sei˧˧/ | |
| 五 | five | ng5 | /ŋ̍˩˧/ | |
| 六 | six | luk6 | /lʊk̚˨/ | |
| 七 | seven | cat1 | /tsʰɐt̚˥/ | |
| 八 | eight | baat3 | /paːt̚˧/ | |
| 九 | nine | gau2 | /kɐu˧˥/ | |
| 十 | ten | sap6 | /sɐp̚˨/ | |
| 日 | sun | ngat6 | /ŋɐt̚˨/ | |
| 月 | moon | ngyut6 | /ŋyːt̚˨/ | |
| 山 | mountain | saan1 | /saːn˥˥/ | |
| 水 | water | seoi2 | /sɵy˧˥/ | |
| 火 | fire | fo2 | /fɔː˧˥/ | |
| 木 | tree | muk6 | /mʊk̚˨/ | |
| 土 | soil | tou2 | /tʰou˧˥/ | |
| 天 | sky | tin1 | /tʰiːn˥˥/ | |
| 地 | ground | dei6 | /tei˨˨/ | |
| 海 | sea | hoi2 | /hɔːi˧˥/ | |
| 龍 | dragon | lung4 | /lʊŋ˨˩/ | |
| 虎 | tiger | fu2 | /fuː˧˥/ | |
| 犬 | dog | hyun2 | /hyːn˧˥/ | |
| 馬 | horse | maa5 | /maː˩˧/ | |
| 鳥 | bird | niu5 | /niːu˩˧/ | |
| 魚 | fish | ngyu4 | /ŋyː˨˩/ | |
| 牛 | ox | ngau4 | /ŋɐu˨˩/ | |
| 羊 | sheep | joeng4 | /jœŋ˨˩/ | |
| 貓 | cat | maau1 | /maːu˥˥/ | |
| 人 | person | jan4 | /jɐn˨˩/ | |
| 手 | hand | sau2 | /sɐu˧˥/ | |
| 足 | foot | zuk1 | /tsʊk̚˥/ | |
| 目 | eye | muk6 | /mʊk̚˨/ | |
| 耳 | ear | ji5 | /jiː˩˧/ | |
| 口 | mouth | hau2 | /hɐu˧˥/ | |
| 頭 | head | tau4 | /tʰɐu˨˩/ | |
| 心 | heart | sam1 | /sɐm˥˥/ | |
| 血 | blood | hyut3 | /hyːt̚˧/ | |
| 肉 | meat | juk6 | /jʊk̚˨/ | |
| 上 | up | 上面(locative) | soeng6 | /sœŋ˨˨/ |
| 上去(directional verb) | soeng5 | /sœŋ˩˧/ | ||
| 下 | down | haa6 | /haː˨˨/ | |
| 中 | middle | zung1 | /tsʊŋ˥˥/ | |
| 中 | hit | zung3 | /tsʊŋ˧˧/ | |
| 央 | center | joeng1 | /jœŋ˥˥/ | |
| 左 | left | zo2 | /tsɔː˧˥/ | |
| 右 | right | jau6 | /jɐu˨˨/ | |
| 東 | east | dung1 | /tʊŋ˥˥/ | |
| 西 | west | sai1 | /sɐi˥˥/ | |
| 南 | south | naam4 | /naːm˨˩/ | |
| 北 | north | bak1 | /pɐk̚˥/ | |
| 行 | go | hang4 | /hɐŋ˨˩/ | |
| 行 | row | hong4 | /hɔːŋ˨˩/ | |
| 来 | come | 嚟lai4 | /lɐi˨˩/ | |
| 去 | leave | heoi3 | /hɵy˧˧/ | |
| 見 | see | gin3 | /kiːn˧˧/ | |
| 聞 | hear | man4 | /mɐn˨˩/ | |
| 食 | eat | sik6 | /sɪk̚˨/ | |
| 飲 | drink | jam2 | /jɐm˧˥/ | |
| 走 | run | zau2 | /tsɐu˧˥/ | |
| 坐 | sit | co5 | /tsʰɔː˩˧/ | |
| 立 | stand | lap6 | /lɐp̚˨/ |
Vyanzo
- Wiktionary (Dongguan Yue)
- 東莞方言研究
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Yue, Guan-Bao / Yuehai) zinazohusiana
| Maana | Kiyue cha Dongguan | Kiyue cha Gaozhou | Kiyue cha Zhongshan | Kikantoni | Kibaihua cha Nanning | Pinghua | Kitaishan |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | 水 /sui˧˥/ | 水 /sɵi˧˥/ | 水 /sɵy˧˥/ | 水 /sɵy˧˥/ | 水 /ɬɵy˧˥/ | 水 /ɬui˦˨/ | 水 /ɬui˧˧/ |
| Moto | 火 /fɔ˧˥/ | 火 /fɔ˧˥/ | 火 /fɔ˧˥/ | 火 /fɔː˧˥/ | 火 /fɔ˧˥/ | 火 /fu˦˨/ | 火 /fɔ˥˥/ |
| Jua | 日头 /jɐt˨˨tʰɐu˨˩/ | 日头 /jɐt˨tʰɐu˧˧/ | 日頭 /jɐt˨ tʰɐu˨˩/ | 日頭 /jɐt˨ tʰɐu˨˩/ | 日头 /jɐt˨tʰɐu˨˩/ | 日头 /ŋit˨tʰɐu˦˦/ | 日头 /ɲit˨˨hau˧˧/ |
| Mwezi | 月光 /jyt˨kʷɔŋ˥˥/ | 月光 /jyt˨kwɔŋ˥˥/ | 月光 /jyt˨ kwɔŋ˥˧/ | 月光 /jyːt˨ kʷɔːŋ˥/ | 月光 /ŋyt˨kʷɔŋ˥˥/ | 月光 /ŋyt˨kwɔŋ˦˦/ | 月光 /ɲut˧˧kwɔŋ˨˨/ |
| Mama | 阿妈 /a˧˧ma˥˥/ | 妈妈 /maː˥˥maː˥˥/ | 老母 /lou˩˧ mou˩˧/ | 媽媽 /maː˥maː˥/ | 老妈 /lau˧˩ma˥˥/ | 阿妈 /a˦˦ma˦˦/ | 阿妈 /a˧˧ma˥˥/ |
| Baba | 阿爸 /a˧˧pa˥˥/ | 爸爸 /paː˨˩paː˨˩/ | 老豆 /lou˩˧ tɐu˨/ | 爸爸 /paː˨˩paː˥/ | 老窦 /lau˧˩tɐu˨˨/ | 阿爸 /a˦˦pa˦˦/ | 阿爸 /a˧˧pa˥˥/ |
| Kula | 食 /sɪk˨/ | 食 /sɪk˨˨/ | 食 /sɪk˨/ | 食 /sɪk˨/ | 食 /ɬɪk˨/ | 食 /sɐk˨/ | 食 /ɬik˧˧/ |
| Kunywa | 饮 /jɐm˧˥/ | 饮 /jɐm˧˥/ | 飲 /jɐm˧˥/ | 飲 /jɐm˧˥/ | 饮 /jɐm˧˥/ | 饮 /ʔɐm˦˨/ | 饮 /ɲim˧˧/ |
| Upendo | 爱 /ɔi˧˧/ | 爱 /ɔi˧˧/ | 愛 /ɔi˧/ | 愛 /ɔːi˧/ | 爱 /ŋɔi˧˧/ | 爱 /ɔi˦˦/ | 爱 /ɔi˧˧/ |
| Moyo | 心 /sɐm˥˥/ | 心 /sɐm˥˥/ | 心 /sɐm˥˧/ | 心 /sɐm˥/ | 心 /ɬɐm˥˥/ | 心 /sɐm˦˦/ | 心 /ɬim˨˨/ |
| Mti | 树 /syː˨/ | 树 /sy˨˨/ | 樹 /syː˨/ | 樹 /syː˨/ | 树 /ɬɵy˨/ | 树 /sy˦˦/ | 树 /ɬi˧˨/ |
| Nyumba | 屋 /ʊk˥/ | 屋 /ʊk˥˥/ | 屋 /ʊk˥/ | 屋 /ʊk˥/ | 屋 /ʊk˥/ | 屋 /ɔk˨/ | 屋 /uk˥˥/ |
| Mbwa | 狗 /kɐu˧˥/ | 狗 /kɐu˧˥/ | 狗 /kɐu˧˥/ | 狗 /kɐu˧˥/ | 狗 /kɐu˧˥/ | 狗 /kɐu˦˨/ | 狗 /kau˧˧/ |
| Paka | 猫 /maːu˥˥/ | 猫 /maːu˥˥/ | 貓 /maːu˥˧/ | 貓 /maːu˥/ | 猫 /meu˥˥/ | 猫 /mau˦˦/ | 猫 /miau˨˨/ |
| Mkono | 手 /sɐu˧˥/ | 手 /sɐu˧˥/ | 手 /sɐu˧˥/ | 手 /sɐu˧˥/ | 手 /ɬɐu˧˥/ | 手 /sɐu˦˨/ | 手 /ɬau˧˧/ |
| Jicho | 眼 /ŋaːn˩˧/ | 眼 /ŋaːn˩˧/ | 眼 /ŋaːn˩˧/ | 眼 /ŋaːn˩˧/ | 眼 /ŋaːn˩˧/ | 眼 /ŋɐn˦˨/ | 眼 /ŋaːn˧˧/ |
| Habari | 你好 /nei˩˧hou˧˥/ | 你好 /nei˩˧hou˧˥/ | 你好 /nei˩˧ hou˧˥/ | 你好 /neːi˩˧hou˧˥/ | 你好 /nei˩˧hou˧˥/ | 你好 /nei˦˨hou˦˨/ | 你好 /nei˧˧hau˧˧/ |
| Asante | 多谢 /tɔː˥˥tsɛː˨/ | 多谢 /tɔ˥˥tsɛ˨˨/ | 多謝 /tɔ˥˧ tsɛː˨/ | 多謝 /tɔː˥t͡sɛː˨/ | 多谢 /tɔ˥˥tse˨/ | 多谢 /tɔ˦˦tsɛ˦˦/ | 多谢 /tɔ˨˨ɬɛ˧˨/ |
| Moja | 一 /jɐt˥/ | 一 /jɐt˥˥/ | 一 /jɐt˥/ | 一 /jɐt˥/ | 一 /jɐt˥/ | 一 /jɐt˨/ | 一 /it˥˥/ |
| Nzuri | 好 /hou˧˥/ | 好 /hou˧˥/ | 好 /hou˧˥/ | 好 /hou˧˥/ | 好 /hou˧˥/ | 好 /hou˦˨/ | 好 /hau˧˧/ |
Ukurasa 1/3
Ulinganishaji wa usomaji wa Han
| Herufi | Kiyue cha Dongguan | Kiyue cha Gaozhou | Kiyue cha Zhongshan | Kikanton cha Hong Kong | Kikanton cha Macau | Kikantoni | Kibaihua cha Nanning |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥˥/ |
| 二 | ji6 /jiː˨˨/ | ji6 /jiː˨˨/ | ji6 /ji˨˨/ | ji6 /jiː˨/ | ji6 /jiː˨/ | ji6 /jiː˨/ | ji6 /ji˨˨/ |
| 三 | saam1 /saːm˥˥/ | saam1 /saːm˥˥/ | saam1 /saːm˥˥/ | saam1 /saːm˥/ | saam1 /saːm˥/ | saam1 /saːm˥/ | thaam1 /θaːm˥˥/ |
| 四 | sei3 /sei˧˧/ | sei3 /sei˧˧/ | sei3 /sei˧˧/ | sei3 /sei˧/ | sei3 /sei˧/ | sei3 /sei˧/ | thei3 /θei˧˧/ |
| 五 | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ˩˧/ |
| 六 | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨˨/ |
| 七 | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /t͡sʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ |
| 八 | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ |
| 九 | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ |
| 十 | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | slap6 /ɬɐp̚˨/ |
| 日 | ngat6 /ŋɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | ngat6 /ŋɐt̚˨˨/ |
| 月 | ngyut6 /ŋyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyt̚˨˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | ngyut6 /ŋyt̚˨˨/ |
| 山 | saan1 /saːn˥˥/ | saan1 /saːn˥˥/ | saan1 /saːn˥˥/ | saan1 /saːn˥/ | saan1 /saːn˥/ | saan1 /saːn˥/ | slaan1 /ɬaːn˥˥/ |
| 水 | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | sleoi2 /ɬɵy˧˥/ |
| 火 | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔ˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔ˧˥/ |
| 木 | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ |
| 土 | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ |
| 天 | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ |
| 地 | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨˨/ |
| 海 | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ |
| 龍 | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ |
| 虎 | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fu˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fu˧˥/ |
| 犬 | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hin2 /hiːn˧˥/ |
| 馬 | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /ma˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa4 /ma˨˦/ |
| 鳥 | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu4 /niu˨˦/ |
| 魚 | ngyu4 /ŋyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | ngyu4 /ŋyː˨˩/ |
| 牛 | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ |
| 羊 | joeng4 /jœŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ |
| 貓 | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥˥/ |
| 人 | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ |
| 手 | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | slau2 /ɬɐu˧˥/ |
| 足 | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /t͡sʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ |
| 目 | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ |
| 耳 | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /ji˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji4 /ji˨˦/ |
| 口 | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hau˧˥/ |
| 頭 | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰau˨˩/ |
| 心 | sam1 /sɐm˥˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ | sam1 /sɐm˥/ | sam1 /sɐm˥/ | sam1 /sɐm˥/ | slam1 /ɬam˥˥/ |
| 血 | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyt̚˧/ |
| 肉 | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | nok6 /nok̚˨/ |
| 上 | 上面(locative)soeng6 /sœŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœːŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœːŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœŋ˩˧/ | soeng6 /sœːŋ˨/ | soeng6 /sœːŋ˨/ | 上面・在上(locative: on/above)soeng⁶ /sœːŋ˨/上去・上來(directional verb: go up)soeng⁵ /sœːŋ˩˧/ | 上面(locative)sloeng6 /ɬœŋ˨˨/上去(directional verb)sloeng5 /ɬœŋ˩˧/ |
| 下 | haa6 /haː˨˨/ | haa6 /haː˨˨/ | haa6 /ha˨˨/ | haa6 /haː˨/ | haa6 /haː˨/ | haa6 /haː˨/ | haa6 /ha˨˨/ |
| 中 | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥/ | zung1 /tsʊŋ˥/ | zung1 /t͡sʊŋ˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ |
| 中 | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧/ | zung3 /tsʊŋ˧/ | zung3 /t͡sʊŋ˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ |
| 央 | joeng1 /jœŋ˥˥/ | joeng1 /jœːŋ˥˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ |
| 左 | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /t͡sɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ |
| 右 | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ |
| 東 | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ |
| 西 | sai1 /sɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥/ | sai1 /sɐi˥/ | sai1 /sɐi˥/ | thai1 /θɐi˥˥/ |
| 南 | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ |
| 北 | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ |
| 行 | hang4 /hɐŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ |
| 行 | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ |
| 来 | lai4 /lɐi˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ | loi4 /lɔːi˨˩/ | loi4 /lɔːi˨˩/ | 嚟(colloquial Cantonese: come)lai⁴ /lɐi˨˩/來(literary/formal reading)loi⁴ /lɔːi˨˩/ | lai4 /lai˨˩/ |
| 去 | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ |
| 見 | gin3 /kiːn˧˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ | gin3 /kin˧˧/ | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ |
| 聞 | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ |
| 食 | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ |
| 飲 | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ |
| 走 | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /t͡sɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ |
| 坐 | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔ˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /t͡sʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔ˩˧/ |
| 立 | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨˨/ | laap6 /laːp̚˨/ | laap6 /laːp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨˨/ |
Ukurasa 1/7
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.