澳門粵語
Kikanton cha Macau
Sinitic > Yue > Yuehai > Macau
Kikantoni kinachozungumzwa Macau. Kifonolojia karibu sawa kabisa na Kikantoni cha Hong Kong, lakini miaka 450 ya mawasiliano na Kireno ulizalisha mikopo ya kipekee ya msamiati na utaratibu wa kuandika kwa Kilatini ulioathiriwa na Kireno (mfano 梁 Leong/Leung). Athari ya msingi kutoka Yue ya Zhongshan jirani pia inaonekana katika mfumo wa toni.
Inakozungumzwa
Usomaji wa herufi za Han katika Kikanton cha Macau
| Herufi | Maana | Usomaji | Umbo | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | jat1 | /jɐt̚˥/ | |
| 二 | two | ji6 | /jiː˨/ | |
| 三 | three | saam1 | /saːm˥/ | |
| 四 | four | sei3 | /sei˧/ | |
| 五 | five | ng5 | /ŋ̍˩˧/ | |
| 六 | six | luk6 | /lʊk̚˨/ | |
| 七 | seven | cat1 | /tsʰɐt̚˥/ | |
| 八 | eight | baat3 | /paːt̚˧/ | |
| 九 | nine | gau2 | /kɐu˧˥/ | |
| 十 | ten | sap6 | /sɐp̚˨/ | |
| 日 | sun | jat6 | /jɐt̚˨/ | |
| 月 | moon | jyut6 | /jyːt̚˨/ | |
| 山 | mountain | saan1 | /saːn˥/ | |
| 水 | water | seoi2 | /sɵy˧˥/ | |
| 火 | fire | fo2 | /fɔː˧˥/ | |
| 木 | tree | muk6 | /mʊk̚˨/ | |
| 土 | soil | tou2 | /tʰou˧˥/ | |
| 天 | sky | tin1 | /tʰiːn˥/ | |
| 地 | ground | dei6 | /tei˨/ | |
| 海 | sea | hoi2 | /hɔːi˧˥/ | |
| 龍 | dragon | lung4 | /lʊŋ˨˩/ | |
| 虎 | tiger | fu2 | /fuː˧˥/ | |
| 犬 | dog | hyun2 | /hyːn˧˥/ | |
| 馬 | horse | maa5 | /maː˩˧/ | |
| 鳥 | bird | niu5 | /niːu˩˧/ | |
| 魚 | fish | jyu4 | /jyː˨˩/ | |
| 牛 | ox | ngau4 | /ŋɐu˨˩/ | |
| 羊 | sheep | joeng4 | /jœːŋ˨˩/ | |
| 貓 | cat | maau1 | /maːu˥/ | |
| 人 | person | jan4 | /jɐn˨˩/ | |
| 手 | hand | sau2 | /sɐu˧˥/ | |
| 足 | foot | zuk1 | /tsʊk̚˥/ | |
| 目 | eye | muk6 | /mʊk̚˨/ | |
| 耳 | ear | ji5 | /jiː˩˧/ | |
| 口 | mouth | hau2 | /hɐu˧˥/ | |
| 頭 | head | tau4 | /tʰɐu˨˩/ | |
| 心 | heart | sam1 | /sɐm˥/ | |
| 血 | blood | hyut3 | /hyːt̚˧/ | |
| 肉 | meat | juk6 | /jʊk̚˨/ | |
| 上 | up | soeng6 | /sœːŋ˨/ | |
| 下 | down | haa6 | /haː˨/ | |
| 中 | middle | zung1 | /tsʊŋ˥/ | |
| 中 | hit | zung3 | /tsʊŋ˧/ | |
| 央 | center | joeng1 | /jœːŋ˥/ | |
| 左 | left | zo2 | /tsɔː˧˥/ | |
| 右 | right | jau6 | /jɐu˨/ | |
| 東 | east | dung1 | /tʊŋ˥/ | |
| 西 | west | sai1 | /sɐi˥/ | |
| 南 | south | naam4 | /naːm˨˩/ | |
| 北 | north | bak1 | /pɐk̚˥/ | |
| 行 | go | 文讀 | hang4 | /hɐŋ˨˩/ |
| 白讀 | haang4 | /haːŋ˨˩/ | ||
| 行 | row | hong4 | /hɔːŋ˨˩/ | |
| 来 | come | loi4 | /lɔːi˨˩/ | |
| 去 | leave | heoi3 | /hɵy˧/ | |
| 見 | see | gin3 | /kiːn˧/ | |
| 聞 | hear | man4 | /mɐn˨˩/ | |
| 食 | eat | sik6 | /sɪk̚˨/ | |
| 飲 | drink | jam2 | /jɐm˧˥/ | |
| 走 | run | zau2 | /tsɐu˧˥/ | |
| 坐 | sit | co5 | /tsʰɔː˩˧/ | |
| 立 | stand | laap6 | /laːp̚˨/ |
Vyanzo
Ulinganishaji wa usomaji wa Han
Imelinganishwa na lugha za Sinitic > Yue > Yuehai > Macau zinazohusiana
| Herufi | Kikanton cha Macau | Kikanton cha Hong Kong | Kikantoni | Kiyue cha Gaozhou | Kiyue cha Dongguan | Kiyue cha Zhongshan | Kibaihua cha Nanning |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥/ | jat1 /jɐt̚˥˥/ | jat1 /jɐt̚˥˥/ |
| 二 | ji6 /jiː˨/ | ji6 /jiː˨/ | ji6 /jiː˨/ | ji6 /jiː˨˨/ | ji6 /jiː˨˨/ | ji6 /ji˨˨/ | ji6 /ji˨˨/ |
| 三 | saam1 /saːm˥/ | saam1 /saːm˥/ | saam1 /saːm˥/ | saam1 /saːm˥˥/ | saam1 /saːm˥˥/ | saam1 /saːm˥˥/ | thaam1 /θaːm˥˥/ |
| 四 | sei3 /sei˧/ | sei3 /sei˧/ | sei3 /sei˧/ | sei3 /sei˧˧/ | sei3 /sei˧˧/ | sei3 /sei˧˧/ | thei3 /θei˧˧/ |
| 五 | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ̍˩˧/ | ng5 /ŋ˩˧/ | ng5 /ŋ˩˧/ |
| 六 | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨/ | luk6 /lʊk̚˨˨/ | luk6 /lʊk̚˨˨/ |
| 七 | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /t͡sʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ | cat1 /tsʰɐt̚˥/ |
| 八 | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ | baat3 /paːt̚˧/ |
| 九 | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ | gau2 /kɐu˧˥/ |
| 十 | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | sap6 /sɐp̚˨/ | slap6 /ɬɐp̚˨/ |
| 日 | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨/ | ngat6 /ŋɐt̚˨/ | jat6 /jɐt̚˨˨/ | ngat6 /ŋɐt̚˨˨/ |
| 月 | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | jyut6 /jyːt̚˨/ | ngyut6 /ŋyːt̚˨/ | jyut6 /jyt̚˨˨/ | ngyut6 /ŋyt̚˨˨/ |
| 山 | saan1 /saːn˥/ | saan1 /saːn˥/ | saan1 /saːn˥/ | saan1 /saːn˥˥/ | saan1 /saːn˥˥/ | saan1 /saːn˥˥/ | slaan1 /ɬaːn˥˥/ |
| 水 | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | seoi2 /sɵy˧˥/ | sleoi2 /ɬɵy˧˥/ |
| 火 | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔː˧˥/ | fo2 /fɔ˧˥/ | fo2 /fɔ˧˥/ |
| 木 | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ |
| 土 | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ | tou2 /tʰou˧˥/ |
| 天 | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ | tin1 /tʰiːn˥˥/ |
| 地 | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ | dei6 /tei˨˨/ |
| 海 | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ | hoi2 /hɔːi˧˥/ |
| 龍 | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ | lung4 /lʊŋ˨˩/ |
| 虎 | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fuː˧˥/ | fu2 /fu˧˥/ | fu2 /fu˧˥/ |
| 犬 | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hyun2 /hyːn˧˥/ | hin2 /hiːn˧˥/ |
| 馬 | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /maː˩˧/ | maa5 /ma˩˧/ | maa4 /ma˨˦/ |
| 鳥 | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niːu˩˧/ | niu5 /niu˩˧/ | niu4 /niu˨˦/ |
| 魚 | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | ngyu4 /ŋyː˨˩/ | jyu4 /jyː˨˩/ | ngyu4 /ŋyː˨˩/ |
| 牛 | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ | ngau4 /ŋɐu˨˩/ |
| 羊 | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœːŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ | joeng4 /jœŋ˨˩/ |
| 貓 | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ | maau1 /maːu˥˥/ |
| 人 | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ | jan4 /jɐn˨˩/ |
| 手 | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | sau2 /sɐu˧˥/ | slau2 /ɬɐu˧˥/ |
| 足 | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /t͡sʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ | zuk1 /tsʊk̚˥/ |
| 目 | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ | muk6 /mʊk̚˨˨/ |
| 耳 | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /jiː˩˧/ | ji5 /ji˩˧/ | ji4 /ji˨˦/ |
| 口 | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hɐu˧˥/ | hau2 /hau˧˥/ |
| 頭 | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰɐu˨˩/ | tau4 /tʰau˨˩/ |
| 心 | sam1 /sɐm˥/ | sam1 /sɐm˥/ | sam1 /sɐm˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ | sam1 /sɐm˥˥/ | slam1 /ɬam˥˥/ |
| 血 | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyːt̚˧/ | hyut3 /hyt̚˧/ |
| 肉 | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | juk6 /jʊk̚˨/ | nok6 /nok̚˨/ |
| 上 | soeng6 /sœːŋ˨/ | soeng6 /sœːŋ˨/ | 上面・在上(locative: on/above)soeng⁶ /sœːŋ˨/上去・上來(directional verb: go up)soeng⁵ /sœːŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœːŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœːŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœŋ˩˧/ | 上面(locative)soeng6 /sœŋ˨˨/上去(directional verb)soeng5 /sœŋ˩˧/ | 上面(locative)sloeng6 /ɬœŋ˨˨/上去(directional verb)sloeng5 /ɬœŋ˩˧/ |
| 下 | haa6 /haː˨/ | haa6 /haː˨/ | haa6 /haː˨/ | haa6 /haː˨˨/ | haa6 /haː˨˨/ | haa6 /ha˨˨/ | haa6 /ha˨˨/ |
| 中 | zung1 /tsʊŋ˥/ | zung1 /tsʊŋ˥/ | zung1 /t͡sʊŋ˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ | zung1 /tsʊŋ˥˥/ |
| 中 | zung3 /tsʊŋ˧/ | zung3 /tsʊŋ˧/ | zung3 /t͡sʊŋ˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ | zung3 /tsʊŋ˧˧/ |
| 央 | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœːŋ˥/ | joeng1 /jœːŋ˥˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ | joeng1 /jœŋ˥˥/ |
| 左 | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /t͡sɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ | zo2 /tsɔː˧˥/ |
| 右 | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ | jau6 /jɐu˨˨/ |
| 東 | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ | dung1 /tʊŋ˥˥/ |
| 西 | sai1 /sɐi˥/ | sai1 /sɐi˥/ | sai1 /sɐi˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ | sai1 /sɐi˥˥/ | thai1 /θɐi˥˥/ |
| 南 | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ | naam4 /naːm˨˩/ |
| 北 | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ | bak1 /pɐk̚˥/ |
| 行 | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | 文讀hang4 /hɐŋ˨˩/白讀haang4 /haːŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ | hang4 /hɐŋ˨˩/ |
| 行 | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ | hong4 /hɔːŋ˨˩/ |
| 来 | loi4 /lɔːi˨˩/ | loi4 /lɔːi˨˩/ | 嚟(colloquial Cantonese: come)lai⁴ /lɐi˨˩/來(literary/formal reading)loi⁴ /lɔːi˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ | lai4 /lɐi˨˩/ | lai4 /lai˨˩/ |
| 去 | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ | heoi3 /hɵy˧˧/ |
| 見 | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ | gin3 /kin˧˧/ | gin3 /kiːn˧˧/ |
| 聞 | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ | man4 /mɐn˨˩/ |
| 食 | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ | sik6 /sɪk̚˨/ |
| 飲 | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ | jam2 /jɐm˧˥/ |
| 走 | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /t͡sɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ | zau2 /tsɐu˧˥/ |
| 坐 | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /t͡sʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔː˩˧/ | co5 /tsʰɔ˩˧/ | co5 /tsʰɔ˩˧/ |
| 立 | laap6 /laːp̚˨/ | laap6 /laːp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨/ | lap6 /lɐp̚˨˨/ | lap6 /lɐp̚˨˨/ |
Ukurasa 1/7
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.