高州话

Kiyue cha Gaozhou

Wasemaji約200〜300万人 (茂名市一帯) Uandishi wa KilatiniJyutping-style (Gaozhou Yue, adapted) UsomajiYue ya Gaozhou (Kigwangdungi cha Magharibi)

Yue ya Gaozhou ni aina ya Kigwangdungi inayozungumzwa magharibi mwa Guangdong (eneo la Maoming), ikiwa katika nafasi ya mpito kati ya Goulou-Yue na Guangfu-Yue. Ikilinganishwa na Kigwangdungi cha Hong Kong, lahja hii ina mfumo wa irabu wenye uhifadhi zaidi na vipengele vingi maalum vya msamiati; ni chanzo muhimu cha kuchunguza usambazaji wa kijiografia na tabaka za kihistoria za Kigwangdungi.

Inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Kiyue cha Gaozhou

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
one jat1 /jɐt̚˥/
two ji6 /jiː˨˨/
three saam1 /saːm˥˥/
four sei3 /sei˧˧/
five ng5 /ŋ̍˩˧/
six luk6 /lʊk̚˨/
seven cat1 /tsʰɐt̚˥/
eight baat3 /paːt̚˧/
nine gau2 /kɐu˧˥/
ten sap6 /sɐp̚˨/
sun jat6 /jɐt̚˨/
moon jyut6 /jyːt̚˨/
mountain saan1 /saːn˥˥/
water seoi2 /sɵy˧˥/
fire fo2 /fɔː˧˥/
tree muk6 /mʊk̚˨/
soil tou2 /tʰou˧˥/
sky tin1 /tʰiːn˥˥/
ground dei6 /tei˨˨/
sea hoi2 /hɔːi˧˥/
dragon lung4 /lʊŋ˨˩/
tiger fu2 /fuː˧˥/
dog hyun2 /hyːn˧˥/
horse maa5 /maː˩˧/
bird niu5 /niːu˩˧/
fish jyu4 /jyː˨˩/
ox ngau4 /ŋɐu˨˩/
sheep joeng4 /jœːŋ˨˩/
cat maau1 /maːu˥˥/
person jan4 /jɐn˨˩/
hand sau2 /sɐu˧˥/
foot zuk1 /tsʊk̚˥/
eye muk6 /mʊk̚˨/
ear ji5 /jiː˩˧/
mouth hau2 /hɐu˧˥/
head tau4 /tʰɐu˨˩/
heart sam1 /sɐm˥˥/
blood hyut3 /hyːt̚˧/
meat juk6 /jʊk̚˨/
up 上面(locative) soeng6 /sœːŋ˨˨/
上去(directional verb) soeng5 /sœːŋ˩˧/
down haa6 /haː˨˨/
middle zung1 /tsʊŋ˥˥/
hit zung3 /tsʊŋ˧˧/
center joeng1 /jœːŋ˥˥/
left zo2 /tsɔː˧˥/
right jau6 /jɐu˨˨/
east dung1 /tʊŋ˥˥/
西 west sai1 /sɐi˥˥/
south naam4 /naːm˨˩/
north bak1 /pɐk̚˥/
go 文讀 hang4 /hɐŋ˨˩/
白讀 haang4 /haːŋ˨˩/
row hong4 /hɔːŋ˨˩/
come lai4 /lɐi˨˩/
leave heoi3 /hɵy˧˧/
see gin3 /kiːn˧˧/
hear man4 /mɐn˨˩/
eat sik6 /sɪk̚˨/
drink jam2 /jɐm˧˥/
run zau2 /tsɐu˧˥/
sit co5 /tsʰɔː˩˧/
stand lap6 /lɐp̚˨/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Yue, Goulou-Wuhua) zinazohusiana

Maana Kiyue cha GaozhouKiyue cha DongguanKikantoniKiyue cha ZhongshanKibaihua cha NanningPinghuaKitaishan
Maji /sɵi˧˥/ /sui˧˥/ /sɵy˧˥/ /sɵy˧˥/ /ɬɵy˧˥/ /ɬui˦˨/ /ɬui˧˧/
Moto /fɔ˧˥/ /fɔ˧˥/ /fɔː˧˥/ /fɔ˧˥/ /fɔ˧˥/ /fu˦˨/ /fɔ˥˥/
Jua 日头 /jɐt˨tʰɐu˧˧/ 日头 /jɐt˨˨tʰɐu˨˩/ 日頭 /jɐt˨ tʰɐu˨˩/ 日頭 /jɐt˨ tʰɐu˨˩/ 日头 /jɐt˨tʰɐu˨˩/ 日头 /ŋit˨tʰɐu˦˦/ 日头 /ɲit˨˨hau˧˧/
Mwezi 月光 /jyt˨kwɔŋ˥˥/ 月光 /jyt˨kʷɔŋ˥˥/ 月光 /jyːt˨ kʷɔːŋ˥/ 月光 /jyt˨ kwɔŋ˥˧/ 月光 /ŋyt˨kʷɔŋ˥˥/ 月光 /ŋyt˨kwɔŋ˦˦/ 月光 /ɲut˧˧kwɔŋ˨˨/
Mama 妈妈 /maː˥˥maː˥˥/ 阿妈 /a˧˧ma˥˥/ 媽媽 /maː˥maː˥/ 老母 /lou˩˧ mou˩˧/ 老妈 /lau˧˩ma˥˥/ 阿妈 /a˦˦ma˦˦/ 阿妈 /a˧˧ma˥˥/
Baba 爸爸 /paː˨˩paː˨˩/ 阿爸 /a˧˧pa˥˥/ 爸爸 /paː˨˩paː˥/ 老豆 /lou˩˧ tɐu˨/ 老窦 /lau˧˩tɐu˨˨/ 阿爸 /a˦˦pa˦˦/ 阿爸 /a˧˧pa˥˥/
Kula /sɪk˨˨/ /sɪk˨/ /sɪk˨/ /sɪk˨/ /ɬɪk˨/ /sɐk˨/ /ɬik˧˧/
Kunywa /jɐm˧˥/ /jɐm˧˥/ /jɐm˧˥/ /jɐm˧˥/ /jɐm˧˥/ /ʔɐm˦˨/ /ɲim˧˧/
Ukurasa 1/3

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Herufi Kiyue cha GaozhouKiyue cha DongguanKiyue cha ZhongshanKikanton cha Hong KongKikanton cha MacauKikantoniKibaihua cha Nanning
jat1 /jɐt̚˥/ jat1 /jɐt̚˥/ jat1 /jɐt̚˥˥/ jat1 /jɐt̚˥/ jat1 /jɐt̚˥/ jat1 /jɐt̚˥/ jat1 /jɐt̚˥˥/
ji6 /jiː˨˨/ ji6 /jiː˨˨/ ji6 /ji˨˨/ ji6 /jiː˨/ ji6 /jiː˨/ ji6 /jiː˨/ ji6 /ji˨˨/
saam1 /saːm˥˥/ saam1 /saːm˥˥/ saam1 /saːm˥˥/ saam1 /saːm˥/ saam1 /saːm˥/ saam1 /saːm˥/ thaam1 /θaːm˥˥/
sei3 /sei˧˧/ sei3 /sei˧˧/ sei3 /sei˧˧/ sei3 /sei˧/ sei3 /sei˧/ sei3 /sei˧/ thei3 /θei˧˧/
ng5 /ŋ̍˩˧/ ng5 /ŋ̍˩˧/ ng5 /ŋ˩˧/ ng5 /ŋ̍˩˧/ ng5 /ŋ̍˩˧/ ng5 /ŋ̍˩˧/ ng5 /ŋ˩˧/
luk6 /lʊk̚˨/ luk6 /lʊk̚˨/ luk6 /lʊk̚˨˨/ luk6 /lʊk̚˨/ luk6 /lʊk̚˨/ luk6 /lʊk̚˨/ luk6 /lʊk̚˨˨/
cat1 /tsʰɐt̚˥/ cat1 /tsʰɐt̚˥/ cat1 /tsʰɐt̚˥/ cat1 /tsʰɐt̚˥/ cat1 /tsʰɐt̚˥/ cat1 /t͡sʰɐt̚˥/ cat1 /tsʰɐt̚˥/
baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/ baat3 /paːt̚˧/
gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/ gau2 /kɐu˧˥/
sap6 /sɐp̚˨/ sap6 /sɐp̚˨/ sap6 /sɐp̚˨/ sap6 /sɐp̚˨/ sap6 /sɐp̚˨/ sap6 /sɐp̚˨/ slap6 /ɬɐp̚˨/
Ukurasa 1/7

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.