Noongar wangkiny
נונגר
Pama-Nyungan
Noongar (also Nyungar, Whadjuk, Wadjak) is the language of the Noongar people, the traditional owners of the south-west corner of Western Australia (from Geraldton south to Esperance and Albany). The Noongar nation comprises 14 sub-groups (Whadjuk, Yued, Ballardong, Wilman, Kaneang, Wardandi, Nyaki Nyaki, Bibbulmun, Pibelmen, Pinjareb, Wudjari, Mineng, Goreng, Njungar) speaking mutually-intelligible Noongar varieties. Heavily impacted by colonization (Noongar communities in Perth had European contact from 1829), the language nearly went extinct, but the Noongar Boodjar Language Centre and the South West Aboriginal Land and Sea Council have led an active revitalization since the 1990s. Today ~370 fluent speakers + ~3,000 partial learners; Noongar is taught in some Perth schools.
היכן מדוברת
20 מילים בסיסיות בנונגר
מים
kep
/kep/
אש
kaarl
/kaːɻl/
שמש
ngangk
/ŋaŋk/
ירח
miyak
/mijak/
אמא
ngangk
/ŋaŋk/
אבא
maam
/maːm/
לאכול
ngarn
/ŋaɻn/
לשתות
ngarn
/ŋaɻn/
אהבה
djaadjam
/dʒaːdʒam/
לב
kortang
/koɻtaŋ/
עץ
boorn
/boːɻn/
בית
mia
/maja/
כלב
dwert
/dweɻt/
חתול
nguni
/ŋuni/
יד
mar
/maɻ/
עין
mel
/mel/
שלום
kaya
/kaja/
תודה
boordawan
/boːɻdawan/
אחד
keny
/keɲ/
טוב
kwobidak
/kwobidak/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Pama-Nyungan קשורות
| משמעות | נונגר | אולקול | נהאנדה | וורנמן | פיטג'נטג'טג'רה | פינטופי-לוריטג'ה | אדנימתנהה |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | kep /kep/ | kupa /kupa/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | awi /awi/ |
| אש | kaarl /kaːɻl/ | paral /paɻal/ | warla /waɻla/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | warlu /waɻlu/ |
| שמש | ngangk /ŋaŋk/ | naŋkari /naŋkaɻi/ | ngama /ŋama/ | tjirntu /cinʈu/ | tjintu /cintu/ | tjintu /cintu/ | yidnu /jidnu/ |
| ירח | miyak /mijak/ | kakal /kakal/ | kanyala /kaɲala/ | kintirriny /kinʈiriɲ/ | pira /piɻa/ | pira /piɻa/ | vuyu /vuju/ |
| אמא | ngangk /ŋaŋk/ | ngangi /ŋaŋi/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | nyangka /ɲaŋka/ |
| אבא | maam /maːm/ | kaba /kaba/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | kirrki /kiɻki/ | mama /mama/ | mama /mama/ | arndu /aɳɖu/ |
| לאכול | ngarn /ŋaɻn/ | ngarinya /ŋaɻiɲa/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngarra /ŋaɻa/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkanha /ŋalkan̪a/ |
| לשתות | ngarn /ŋaɻn/ | kupa nyaa /kupa ɲaː/ | nyuna /ɲuna/ | nyaa /ɲaː/ | tjikini /cikini/ | tjikini /cikini/ | ulpanha /ulpan̪a/ |
| אהבה | djaadjam /dʒaːdʒam/ | kanyji /kaɲɟi/ | kanyji /kaɲdʒi/ | kanyji /kaɲɟi/ | mukulya /mukuʎa/ | mukulya /mukuʎa/ | mukunha /mukun̪a/ |
| לב | kortang /koɻtaŋ/ | piku /piku/ | pulpara /pulpaɻa/ | kurda /kuɖa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurda /kuɖa/ |
| עץ | boorn /boːɻn/ | warray /waɾaj/ | parntany /paɳʈaɲ/ | watiya /watija/ | punu /punu/ | punu /punu/ | urtu /uʈu/ |
| בית | mia /maja/ | mariŋ /maɻiŋ/ | nhurra /ɳuɻa/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | vakali /vakali/ |
| כלב | dwert /dweɻt/ | kunpa /kunpa/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | walyamarra /waʎamaɻa/ | papa /papa/ | papa /papa/ | vurlpu /vuɻlpu/ |
| חתול | nguni /ŋuni/ | paka /paka/ | paka /paka/ | ngarda /ŋaɖa/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | vunmara /vunmaɻa/ |
| יד | mar /maɻ/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ |
| עין | mel /mel/ | mil /mil/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | mina /mina/ |
| שלום | kaya /kaja/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ |
| תודה | boordawan /boːɻdawan/ | marlu /maɻlu/ | marlu /maɻlu/ | walytjarra /waʎcaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | mukunha /mukun̪a/ |
| אחד | keny /keɲ/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ | kutju /kucu/ | kutju /kucu/ | mukuna /mukuna/ |
| טוב | kwobidak /kwobidak/ | palya /paʎa/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | ngarrkanha /ŋaɻkan̪a/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.