Daasanach
Afro-asiatique
Le daasanach (aussi dassanech, dasenech, reshiat) est une langue couchitique orientale de la région culturelle de l'Omo-Turkana, où convergent l'Éthiopie, le Kenya et le Soudan du Sud. Les Daasanach sont des pasteurs de bovins dont le territoire est centré sur le delta du fleuve Omo et la rive nord du lac Turkana. Sur le plan linguistique, le daasanach présente des traits couchitiques orientaux classiques : accord fondé sur le genre, marqueurs de focus et conjugaison verbale complexe. La langue a acquis une notoriété académique grâce à la grammaire de référence de Mauro Tosco (2001), et la communauté daasanach elle-même a été l'objet de travaux anthropologiques sur la culture pastorale bovine et le genre.
Où elle est parlée
31 mots essentiels en Daasanach
Eau
no
/no/
Feu
mes
/mes/
Soleil
sicho
/sitʃo/
Lune
mar
/mar/
Étoile
izinti
/izinti/
Mère
waana
/waːna/
Père
kaaba
/kaːba/
Je
yi
/jɪ/
Tu
ku
/ku/
Nom
ete
/ete/
Œil
ill
/ilː/
Main
hark
/haɾk/
Cœur
lubeen
/lubeːn/
Amour
kashed
/kaʃed/
Arbre
hecho
/hetʃo/
Maison
mar
/maɾ/
Chien
kashe
/kaʃe/
Chat
paka
/paka/
Manger
icho
/itʃo/
Boire
ʔurro
/ʔuro/
Un
takka
/takːa/
Deux
nam
/nam/
Bonjour
nagaya
/naɡaja/
Merci
galche
/ɡaltʃe/
Bon
ash
/aʃ/
Sources
Mots comparés
Comparé aux langues Afro-Asiatic apparentées
| Sens | Daasanach | Sidamo | Oromo | Machame | Haoussa | Guambien | Tarifit |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eau | no /no/ | waayyo /waːjːo/ | bishaan /biʃaːn/ | mringa /mɾiŋɡa/ | ruwa /ɾuwaː/ | unø /unø/ | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ |
| Feu | mes /mes/ | giiraa /ɡiːraː/ | ibidda /ibidːa/ | mòò /moːʔ/ | wuta /wuta/ | nipi /nipi/ | ⵜⵎⵙⵙⵉ /θmesːi/ |
| Soleil | sicho /sitʃo/ | arrishshe /arːiʃːe/ | aduu /aduː/ | ìsùwà /isuwa/ | rana /ɾaːnaː/ | shi /ʃi/ | ⵜⴼⵓⵢⵜ /θfujθ/ |
| Lune | mar /mar/ | agana /aɡana/ | jiʼa /dʒiʔa/ | mwezi /mwezi/ | wata /wata/ | atru /atɾu/ | ⴰⵢⵢⵓⵔ /ajːuɾ/ |
| Étoile | izinti /izinti/ | beeddakko /beːdːakko/ | urjii /urdʒiː/ | nyenyeri /ɲeɲeri/ | tauraro /tauraːro/ | kualøm /kwalʌm/ | ⵉⵜⵔⵉ /iθri/ |
| Mère | waana /waːna/ | ama /ama/ | haadha /haːɗa/ | mama /mama/ | uwa /uwaː/ | mama /mama/ | ⵢⵎⵎⴰ /jemːa/ |
| Père | kaaba /kaːba/ | anna /anːa/ | abbaa /abːaː/ | baba /baba/ | uba /ubaː/ | tata /tata/ | ⴱⴰⴱⴰ /baba/ |
| Je | yi /jɪ/ | ani /ani/ | ani /ani/ | inyi /iɲi/ | ni /niː/ | na /na/ | ⵏⵜⵛ /nətʃ/ |
| Tu | ku /ku/ | ati /ati/ | ati /ati/ | uwe /uwe/ | kai /kai/ | ñui /ɲui/ | ⵛⴽ /ʃək/ |
| Nom | ete /ete/ | suʼma /suʔma/ | maqaa /makʼaː/ | irina /irina/ | suna /suːnaː/ | wetø /wetʌ/ | ⵉⵙⵎ /isəm/ |
| Œil | ill /ilː/ | ille /ilːe/ | ija /idʒa/ | rítiò /ɾitio/ | ido /idoː/ | kab /kab/ | ⵜⵉⵟ /θitˤ/ |
| Main | hark /haɾk/ | anga /anɡa/ | harka /haɾka/ | kùoòko /kuoːko/ | hannu /hanːu/ | mar /maɾ/ | ⴼⵓⵙ /fus/ |
| Cœur | lubeen /lubeːn/ | wodanaa /wodanaː/ | onnee /onːeː/ | mòyò /mojo/ | zuciya /zutʃija/ | mun /mun/ | ⵓⵍ /ul/ |
| Amour | kashed /kaʃed/ | baxa /batʼa/ | jaalala /dʒaːlala/ | ìkwenda /ikwenda/ | ƙauna /kʼauna/ | kausrap /kawsɾap/ | ⵜⴰⵢⵔⵉ /tajɾi/ |
| Arbre | hecho /hetʃo/ | haqqe /haqːe/ | muka /muka/ | mtí /mti/ | bishiya /biʃija/ | yu /ju/ | ⴰⵙⵖⴰⵔ /asʁaɾ/ |
| Maison | mar /maɾ/ | mine /mine/ | mana /mana/ | nyumba /ɲumba/ | gida /ɡida/ | ya /ja/ | ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ /θadːaɾt/ |
| Chien | kashe /kaʃe/ | minceeti /mintʃeːti/ | saree /saɾeː/ | mbwa /mbwa/ | kare /kaɾe/ | kuchi /kutʃi/ | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ |
| Chat | paka /paka/ | adurree /adurːeː/ | adurree /aduɾːeː/ | paka /paka/ | kyanwa /kʲanwa/ | mishi /miʃi/ | ⵎⵓⵛⵛ /mutʃː/ |
| Manger | icho /itʃo/ | itaa /itaː/ | nyaachuu /ɲaːtʃuː/ | ìlya /iʎa/ | ci /tʃiː/ | mɵ /mɵ/ | ⵜⵛ /etʃ/ |
| Boire | ʔurro /ʔuro/ | aguraa /aɡuraː/ | dhuguu /ɗuɡuː/ | ìnyo /iɲo/ | sha /ʃaː/ | ushi /uʃi/ | ⵙⵓ /su/ |
| Un | takka /takːa/ | mitto /mitːo/ | tokko /tokːo/ | ìmwí /imwi/ | ɗaya /ɗaja/ | kan /kan/ | ⵉⵊⵊ /ijː/ |
| Deux | nam /nam/ | lame /lame/ | lama /lama/ | iwi /iwi/ | biyu /biju/ | pa /pa/ | ⵜⵏⴰⵢⵏ /θnajən/ |
| Bonjour | nagaya /naɡaja/ | nagaa yi'ne /naɡaː jiʔne/ | akkam /akːam/ | máshàlòmà /maʃaloma/ | sannu /sanːu/ | ma'rik /maʔɾik/ | ⴰⵣⵓⵍ /azul/ |
| Merci | galche /ɡaltʃe/ | gali'ne /ɡaliʔne/ | galatoomi /ɡalatoːmi/ | ahsànte /ahsante/ | na gode /na ɡode/ | payn /pajn/ | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanəmːiɾt/ |
| Bon | ash /aʃ/ | danchu /dantʃu/ | gaarii /ɡaːriː/ | ìchá /itʃa/ | nagari /naɡaɾi/ | kausrik /kawsɾik/ | ⵛⵏⵎⵓ /ʃenmu/ |
Fait partie de LangMap — un projet de visualisation linguistique. Ceci est un résumé statique et explorable ; les cartes interactives offrent l’audio de prononciation, des filtres et une vue globe.