Ngunnawal
النغوناوال
باما-نيونغان
النغوناوال (وتُسمى أيضًا نغوناوال، يوين) هي لغة بama-نيونغانية من المجموعة الفرعية يوين-كوريك، اللغة التقليدية لشعب النغوناوال في إقليم العاصمة الأسترالية وجنوب شرق نيو ساوث ويلز المحيط به. تشمل أرض النغوناوال حوض كانبرا بأكمله وهضبة وادي ياس (Yass Valley). توفّي آخر المتحدثين الأصليين بطلاقة في أوائل القرن العشرين بعد اضطراب استعماري شديد، لكن مجلس United Ngunnawal Elders Council ومركز ACT Aboriginal Language Centre قادا إحياءً مجتمعيًا نشطًا منذ التسعينيات، بنحو 5000 متعلم للتراث عبر برامج مدرسية في جامعة Australian National University والمدارس العامة في الإقليم (ACT). تبقى مفردات النغوناوال التقليدية في أسماء أماكن منطقة كانبرا (Tidbinbilla، Tuggeranong، Murrumbidgee)، وتُستخدم بشكل متزايد في مراسم الترحيب واللافتات العامة في الإقليم.
أين تُستخدم
31 كلمة أساسية في النغوناوال
ماء
kungal
/kuŋal/
نار
warba
/waɻba/
شمس
guma
/ɡuma/
قمر
birrang
/biɻaŋ/
نجم
dyurra
/ɟura/
أم
guni
/ɡuni/
أب
pumba
/pumba/
أنا
ngaya
/ŋaja/
أنت
ngindu
/ŋindu/
اسم
yini
/jini/
عين
mil
/mil/
يد
mara
/maɻa/
قلب
gauar
/ɡauar/
حب
marmit
/maɻmit/
شجرة
warabi
/waɻabi/
بيت
kuni
/kuni/
كلب
mirri
/miɻi/
قطة
poosi
/puːsi/
أكل
daring
/daɻiŋ/
شرب
nyu
/ɲu/
واحد
guma
/ɡuma/
اثنان
bula
/bula/
مرحبا
yumalundi
/jumalundi/
شكرا
miyamala
/mijamala/
جيد
walunga
/waluŋa/
المصادر
مقارنة الكلمات
بالمقارنة مع لغات Pama-Nyungan ذات الصلة
| المعنى | النغوناوال | النهاندا | البنتوبي-لوريتجا | الوارنمان | البيتجانتجاتجارية | الأولكول | الويرادجورية |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ماء | kungal /kuŋal/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kupa /kupa/ | galing /ˈɡaliŋ/ |
| نار | warba /waɻba/ | warla /waɻla/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | paral /paɻal/ | wiiny /wiːɲ/ |
| شمس | guma /ɡuma/ | wurʼa /wuɾʔa/ | tjintu /cintu/ | tjirntu /cinʈu/ | tjintu /cintu/ | naŋkari /naŋkaɻi/ | yiray /ˈjiɻaj/ |
| قمر | birrang /biɻaŋ/ | kanyala /kaɲala/ | pira /piɻa/ | kintirriny /kinʈiriɲ/ | pira /piɻa/ | kakal /kakal/ | giwang /ˈɡiwaŋ/ |
| نجم | dyurra /ɟura/ | indiya /indija/ | kililpi /kiˈlilpi/ | biyi /biji/ | kililpil /kiˈlilpil/ | el idnban /el ˈidnban/ | giralang /ˈɡiɻalaŋ/ |
| أم | guni /ɡuni/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngama /ŋama/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngangi /ŋaŋi/ | gunhi /ˈɡun̪i/ |
| أب | pumba /pumba/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | mama /mama/ | kirrki /kiɻki/ | mama /mama/ | kaba /kaba/ | babiin /ˈbabiːn/ |
| أنا | ngaya /ŋaja/ | ngayi /ŋaji/ | ngayulu /ŋajulu/ | ngayu /ŋaju/ | ngayulu /ŋajulu/ | ay /aj/ | ngadhu /ˈŋad̪u/ |
| أنت | ngindu /ŋindu/ | nyini /ɲini/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | inag /inaɡ/ | ngindhu /ˈŋind̪u/ |
| اسم | yini /jini/ | yini /jini/ | yini /jini/ | yini /jini/ | ini /ini/ | ukal /ukal/ | yuwin /ˈjuwin/ |
| عين | mil /mil/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | mil /mil/ | miil /miːl/ |
| يد | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | marra /ˈmara/ |
| قلب | gauar /ɡauar/ | pulpara /pulpaɻa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurda /kuɖa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | piku /piku/ | giiny /ɡiːɲ/ |
| حب | marmit /maɻmit/ | kanyji /kaɲdʒi/ | mukulya /mukuʎa/ | kanyji /kaɲɟi/ | mukulya /mukuʎa/ | kanyji /kaɲɟi/ | — /—/ |
| شجرة | warabi /waɻabi/ | parntany /paɳʈaɲ/ | punu /punu/ | watiya /watija/ | punu /punu/ | warray /waɾaj/ | madhan /ˈmad̪an/ |
| بيت | kuni /kuni/ | nhurra /ɳuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | mariŋ /maɻiŋ/ | ngurang /ˈŋuɻaŋ/ |
| كلب | mirri /miɻi/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | papa /papa/ | walyamarra /waʎamaɻa/ | papa /papa/ | kunpa /kunpa/ | mirri /ˈmiri/ |
| قطة | poosi /puːsi/ | paka /paka/ | pusi /pusi/ | ngarda /ŋaɖa/ | pusi /pusi/ | paka /paka/ | — /—/ |
| أكل | daring /daɻiŋ/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngarra /ŋaɻa/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngarinya /ŋaɻiɲa/ | dharra /ˈd̪ara/ |
| شرب | nyu /ɲu/ | nyuna /ɲuna/ | tjikini /cikini/ | nyaa /ɲaː/ | tjikini /cikini/ | kupa nyaa /kupa ɲaː/ | widyarra /ˈwiɟara/ |
| واحد | guma /ɡuma/ | kuyu /kuju/ | kutju /kucu/ | kuyu /kuju/ | kutju /kucu/ | kuyu /kuju/ | ngumbaay /ˈŋumbaːj/ |
| اثنان | bula /bula/ | wuthada /wut̪aɖa/ | kutjarra /kucaɾa/ | kujarra /kuɟara/ | kutjara /kucaɻa/ | uchir /utʃir/ | bula /ˈbula/ |
| مرحبا | yumalundi /jumalundi/ | — /—/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | — /—/ | yaama /ˈjaːma/ |
| شكرا | miyamala /mijamala/ | — /—/ | palya /paʎa/ | walytjarra /waʎcaɻa/ | palya /paʎa/ | — /—/ | mandaang guwu /ˈmandaːŋ ˈɡuwu/ |
| جيد | walunga /waluŋa/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | marang /ˈmaɻaŋ/ |
جزء من LangMap — مشروع لتصور اللغات. هذا ملخص ثابت قابل للفهرسة؛ توفر الخرائط التفاعلية صوت النطق والمرشحات وعرض الكرة الأرضية.