jušen gisun

女真語

通古斯語系(女真-滿語支) · 歷史/隱藏變體

語系通古斯語系(女真-滿語支) 使用者已消亡(~12th-16th c. CE; 已併入滿語) 文字女真文 國家金朝 官方語言金朝(1115–1234) 活力已滅絕 ISO 639-3juc

女真語係女真人嘅通古斯語,女真人乃滿洲人嘅祖先,佢哋建立咗統治華北嘅金朝(1115-1234),並且推翻咗遼國嘅契丹人。創製咗兩種女真文字——大字喺1119年由完顏希尹所創(將契丹風格嘅元素同漢字結合),小字喺1138年——兩者皆源自契丹文同漢字。金朝亡於蒙古之後,呢種語言喺東北亞嘅女真部落之間流傳落嚟,最終衍生出滿語(mnc),努爾哈赤嘅後人就係用滿語征服咗明朝中國並建立清朝(1644-1912)。最為人所知嘅文獻係《金實錄》同1413年嘅永寧寺三語碑文。

使用地區

女真語嘅31個核心詞

muke

/muke/

tuwa

/tuwa/

日頭

šun

/ʃun/

月光

biya

/bija/

usiha

/usixa/

母親

eme

/eme/

父親

ama

/ama/

bi

/bi/

si

/ʃi/

gebu

/gəbu/

yasa

/jasa/

gala

/ɡala/

niyaman

/nijaman/

gosi

/ɡosi/

mo

/mo/

boo

/boː/

indahǔn

/indahuːn/

kesike

/kesike/

jefu

/dʒefu/

omi

/omi/

emu

/emu/

juwe

/dʑuwə/

你好

/—/

多謝

/—/

sain

/sain/

來源

單詞比較

同Tungusic (Jurchen-Manchu)相關語言比較

意思 女真語滿洲語錫伯語那乃語契丹語烏德蓋語埃文語
muke /muke/ ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ муэ /mue/ muri /muri/ уй /uj/ мӯ /muː/
tuwa /tuwa/ ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ това /tova/ niár /niar/ тогбо /toɡbo/ тоог /toːɡ/
日頭 šun /ʃun/ ᡧᡠᠨ /ʃun/ ᠰᡠᠨ /sun/ сиун /siun/ 𘲺 /nair/ даигаси /daiɡasi/ нөлтэн /nølten/
月光 biya /bija/ ᠪᡳᠶᠠ /bija/ ᠪᡳᠶᠠ /bija/ биа /bia/ 𘭧 /sair/ биа /bia/ бяг /bjaɡ/
usiha /usixa/ ᡠᠰᡳᡥᠠ /usiˈχa/ ᡠᠰᡳᡥᠠ /usˈχa/ хосякта /xoˈsʲakta/ od /od/ ваикта /ˈwaikta/ осикат /oˈsikat/
母親 eme /eme/ ᡝᠨᡳᠶᡝ /ənijə/ ᡝᠨᡞᠶᡝ /ənije/ энин /enin/ eme /eme/ энэ /ene/ эньэн /eɲen/
父親 ama /ama/ ᠠᠮᠠ /ama/ ᠠᠮᠠ /ama/ ама /ama/ ai /ai/ амэ /amə/ аман /aman/
bi /bi/ ᠪᡳ /bi/ ᠪᡳ /bi/ ми /mi/ bi /bi/ би /bi/ би /bi/
1/4

漢字讀音比較

同Tungusic > Southern Tungusic (ancestor of Manchu)相關語言比較

漢字 女真語滿洲語錫伯語原始通古斯語原始蒙古語契丹語上代日本漢字音
emu /emu/ emu /emu/ emu /əmu/ *əmun /*əmun/ *nigen /*niɡen/ om /əm/ iti /iti/
juwe /dʑuwe/ juwe /dʒuwə/ juwe /dʑuwə/ *dʒuər /*dʒuər/ *qoyar /*qojar/ jur /dʒur/ ni /ɲi/
ilan /ilan/ ilan /ilan/ ilan /ilan/ *ilan /*ilan/ *gurba(n) /*gurban/ gur /ɡur/ sam /sam/
duin /duin/ duin /duin/ duin /duin/ *dügin /*dyɡin/ *dörbe(n) /*dœrben/ dur /dur/ si /ɕi/
sunja /sundʑa/ sunja /sundʒa/ sunja /sundʑa/ *tuɲga /*tuɲɡa/ *tabu(n) /*tabun/ tau /tau/ go /ŋo/
ninggun /niŋɡun/ ninggun /niŋɡun/ ninggun /niŋɢun/ *ɲuŋun /*ɲuŋun/ *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ nil /nil/ roku /roku/
nadan /nadan/ nadan /nadan/ nadan /nadan/ *nadan /*nadan/ *doluɣa(n) /*doluɣan/ dalu /dalu/ siti /ɕiti/
jakūn /dʑakɯn/ jakūn /dʒakʰuːn/ jakūn /dʑakɯn/ *dʒapkun /*dʒapkun/ *nayima(n) /*najiman/ naim /naim/ pati /pati/
uyun /ujun/ uyun /ujun/ uyun /ujun/ *xəgün /*xəɡyn/ *yersü(n) /*jersyn/ isen /isen/ kiu /kiu/
juwan /dʑuwan/ juwan /dʒuwan/ juwan /dʑuwan/ *dʒuwan /*dʒuwan/ *harba(n) /*harban/ par /par/ zipu /ʑipu/
1/6

LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。