Kinyamwezi
Tiếng Nyamwezi
ngữ hệ Đại Tây Dương–Congo (nhánh Bantu, nhóm Sukuma-Nyamwezi)
Tiếng Nyamwezi (Kinyamwezi, "người của mặt trăng") là ngôn ngữ Bantu của miền trung-tây Tanzania, chị em với tiếng Sukuma (suk) trong liên tục phương ngữ Sukuma-Nyamwezi. Người Nyamwezi là những thủ lĩnh nổi bật trong giao thương đoàn lữ hành thế kỷ 19, với Tabora là trung tâm thương mại. Giống tiếng Sukuma, có thanh điệu và sự hợp dạng theo lớp danh từ Bantu đầy đủ.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Nyamwezi
Nước
minzi
/minzi/
Lửa
moto
/moto/
Mặt trời
izuba
/izuβa/
Mặt trăng
ng'wezi
/ŋweːzi/
Sao
nyenyeezi
/ɲeˈɲeːzi/
Mẹ
mayu
/majʊ/
Cha
baba
/baba/
Tôi
nene
/ˈnene/
Bạn
gwegwe
/ˈɡweɡwe/
Tên
lina
/ˈlina/
Mắt
liso
/liso/
Tay
ikobo
/ikoβo/
Tim
mtima
/mtima/
Yêu
butogwa
/butoɡwa/
Cây
mti
/mti/
Nhà
kaya
/kaja/
Chó
mbwa
/mbwa/
Mèo
paka
/paka/
Ăn
kulya
/kuʎa/
Uống
kunywa
/kuɲwa/
Một
imo
/imo/
Hai
ibili
/iβili/
Xin chào
mwadita
/mwadita/
Cảm ơn
twabakaba
/twaβakaβa/
Tốt
lihi
/lihi/
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Atlantic-Congo (Bantu, Sukuma-Nyamwezi) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Nyamwezi | Tiếng Sukuma | Tiếng Shambala | Tiếng Nyaturu | Tiếng Sangu | Tiếng Sena | Tiếng Makonde |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | minzi /minzi/ | minzi /minzi/ | mazi /mazi/ | maazi /maːzi/ | ameenzi /ameːnzi/ | madzi /madzi/ | mashi /maʃi/ |
| Lửa | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | umoto /umoto/ | moto /moto/ | moto /moto/ |
| Mặt trời | izuba /izuβa/ | ilyuva /iʎuβa/ | zuwa /zuwa/ | nzua /nzua/ | liluga /liluɡa/ | dzuwa /dzuwa/ | lyuva /ʎuβa/ |
| Mặt trăng | ng'wezi /ŋweːzi/ | ng'wezi /ŋweːzi/ | mwezi /mwezi/ | umweri /umweɾi/ | umwesi /umwesi/ | mwedzi /mwedzi/ | mwedi /mwedi/ |
| Sao | nyenyeezi /ɲeˈɲeːzi/ | nyenyeezi /ɲeˈɲeːzi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyeenyeeri /ɲeːɲeːri/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | ntondwa /ntondwa/ |
| Mẹ | mayu /majʊ/ | mayu /maju/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mai /mai/ | mama /mama/ |
| Cha | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ |
| Tôi | nene /ˈnene/ | nene /ˈnene/ | niye /nije/ | une /une/ | une /une/ | ine /ine/ | une /une/ |
| Bạn | gwegwe /ˈɡweɡwe/ | gwegwe /ˈɡweɡwe/ | weye /weje/ | uwe /uwe/ | uwe /uwe/ | iwe /iwe/ | uve /uve/ |
| Tên | lina /ˈlina/ | lina /ˈlina/ | izina /izina/ | izina /izina/ | litawa /litawa/ | dzina /dzina/ | lina /lina/ |
| Mắt | liso /liso/ | liso /liso/ | izo /izo/ | iriiso /iɾiːso/ | iliho /iliho/ | diso /diso/ | liso /liso/ |
| Tay | ikobo /ikoβo/ | nkhono /ŋkono/ | ukono /ukono/ | ukuboko /ukuboko/ | ukuboko /ukuboko/ | nkono /nkono/ | nkono /nkono/ |
| Tim | mtima /mtima/ | ngholo /ŋɡoːlo/ | mwoyo /mwojo/ | umutima /umutima/ | umutima /umutima/ | mtima /mtima/ | mtima /mtima/ |
| Yêu | butogwa /butoɡwa/ | butogwa /butoɡwa/ | kwenda /kwenda/ | butogwa /butoɡwa/ | ulungu /uluŋɡu/ | kufuna /kufuna/ | kupenda /kupenda/ |
| Cây | mti /mti/ | mti /mti/ | mti /mti/ | umuti /umuti/ | umuti /umuti/ | mtengo /mteŋɡo/ | mti /mti/ |
| Nhà | kaya /kaja/ | kaya /kaja/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | inyumba /iɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ |
| Chó | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | nshenye /nʃeɲe/ |
| Mèo | paka /paka/ | kalulu /kalulu/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ |
| Ăn | kulya /kuʎa/ | kulya /kuʎa/ | kuya /kuja/ | kuria /kuɾia/ | kulya /kuʎa/ | kudya /kudja/ | kulya /kuʎa/ |
| Uống | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunwa /kunwa/ | kumwa /kumwa/ | kukumbila /kukumbila/ |
| Một | imo /imo/ | imo /imo/ | imo /imo/ | umwe /umwe/ | imo /imo/ | posi /posi/ | nimo /nimo/ |
| Hai | ibili /iβili/ | ibhili /iˈβili/ | mbili /mbili/ | aviri /aβiri/ | avili /aβili/ | piŵiri /piwiri/ | vavili /vaʋili/ |
| Xin chào | mwadita /mwadita/ | mwangaluka /mwaŋɡaluka/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | mbukire /mbukiɾe/ | mbasala /mbasala/ | mwadzukabwanji /mwadzukabwandʒi/ | nakushukuru /nakuʃukuɾu/ |
| Cảm ơn | twabakaba /twaβakaβa/ | nakulumba /nakulumba/ | asante /asante/ | asante /aˈsante/ | nashukulu /naʃukulu/ | ndatenda /ndatenda/ | nashukuru /naʃukuɾu/ |
| Tốt | lihi /lihi/ | shihi /ʃihi/ | hedi /hedi/ | kihi /kihi/ | kwifwa /kwifwa/ | nadidi /nadidi/ | shibwana /ʃibwana/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.