Leerdil
Tiếng Lardil
hệ Tangkic (nhóm Tangkic-Pama)
Tiếng Lardil thuộc ngữ hệ Tangkic, được nói tại đảo Mornington, bang Queensland, hiện gần như đã ngủ yên (chỉ còn 1-2 người nói trôi chảy). Trong ngôn ngữ học, ngôn ngữ này nổi tiếng là ngôn ngữ chủ của Damin — ngữ phụ nghi lễ bí mật của nam giới, chứa các phụ âm búng (click) duy nhất được ghi nhận trong toàn bộ các ngôn ngữ thổ dân Úc. Công trình điền dã của Ken Hale (1960-80) và Từ điển Lardil của Ngakulmungan Kangka Leman (1996) là tư liệu chính.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Lardil
Nước
kantha
/kanθa/
Lửa
jalul
/dʒalul/
Mặt trời
thurara
/θuɾaɾa/
Mặt trăng
kirdikir
/kiɖikir/
Sao
kambin
/kambin/
Mẹ
ngama
/ŋama/
Cha
—
/—/
Tôi
ngada
/ŋada/
Bạn
nyingki
/ɲiŋki/
Tên
wangalk
/waŋalk/
Mắt
mela
/mela/
Tay
marra
/maɾa/
Tim
—
/—/
Yêu
—
/—/
Cây
tungal
/tuŋal/
Nhà
—
/—/
Chó
ngawu
/ŋawu/
Mèo
—
/—/
Ăn
jitha
/dʒiθa/
Uống
—
/—/
Một
kunngirr
/kuŋŋir/
Hai
kiyarrng
/kijaraŋ/
Xin chào
—
/—/
Cảm ơn
—
/—/
Tốt
—
/—/
Nguồn
- Ngakulmungan Kangka Leman (1996) Lardil Dictionary
- Hale (1973) "Deep-surface canonical disparities in relation to analysis and change: an Australian example" — and later work on Damin
- Klokeid (1976) Topics in Lardil Grammar (MIT PhD thesis)
- Glottolog: Lardil (lard1248)
- Ethnologue: lbz
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Tangkic (Tangkic-Pama) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Lardil | Tiếng Yangkaal | Tiếng Neko | Hán-Tạng nguyên thủy | Tiếng Pyu | Tiền Kra-Dai ngữ | Nam Á nguyên thủy |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | kantha /kanθa/ | ngogo /ŋoɡo/ | wai /wai/ | — /—/ | ʔuy /uj/ | *naːm /naːm/ | *ɗaːk /ɗaːk/ |
| Lửa | jalul /dʒalul/ | ngida /ŋida/ | titɛ /titɛ/ | *mey /mey/ | vyaŋ /wjaŋ/ | *vɤj /vɤj/ | *ʔuːs /ʔuːs/ |
| Mặt trời | thurara /θuɾaɾa/ | wargu /waɾɡu/ | aatʌ /aːtʌ/ | *nəy /nəy/ | ño /ɲo/ | — /—/ | *tŋiːʔ /tŋiːʔ/ |
| Mặt trăng | kirdikir /kiɖikir/ | waldar /waldaɾ/ | — /—/ | *s-la /s-la/ | hla /hla/ | — /—/ | — /—/ |
| Sao | kambin /kambin/ | thurara /t̪uɾaɾa/ | kumba /kumba/ | *s-kar /s-kar/ | kar /karʔ/ | — /—/ | — /—/ |
| Mẹ | ngama /ŋama/ | ngama /ŋama/ | — /—/ | *ma /ma/ | na /na/ | — /—/ | *maʔ /maʔ/ |
| Cha | — /—/ | kanda /kanda/ | — /—/ | *pa /pa/ | paʔ /paʔ/ | — /—/ | — /—/ |
| Tôi | ngada /ŋada/ | ngada /ŋada/ | na /na/ | *ŋa /ŋa/ | ŋa /ŋa/ | *kuː /kuː/ | *ʔaɲ /ʔaɲ/ |
| Bạn | nyingki /ɲiŋki/ | nyingka /ɲiŋka/ | ga /ɡa/ | *naŋ /naŋ/ | naŋ /naŋ/ | — /—/ | — /—/ |
| Tên | wangalk /waŋalk/ | warra /wara/ | iwi /iwi/ | *r-miŋ /r-miŋ/ | miŋ /miŋ/ | *ɟɯː /ɟɯː/ | — /—/ |
| Mắt | mela /mela/ | miibul /miːbul/ | ta /ta/ | *s-mik /s-mik/ | mik /mik/ | *taː /taː/ | *mat /mat/ |
| Tay | marra /maɾa/ | — /—/ | — /—/ | *lak /lak/ | lak /lak/ | *mɯː /mɯː/ | *tiːʔ /tiːʔ/ |
| Tim | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Yêu | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Cây | tungal /tuŋal/ | — /—/ | tei /tei/ | *siŋ /siŋ/ | siŋ /siŋ/ | *maːj /maːj/ | — /—/ |
| Nhà | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | vaiŋ /waiŋ/ | — /—/ | — /—/ |
| Chó | ngawu /ŋawu/ | — /—/ | gonʌ /ɡonʌ/ | *d-kʷəy /d-kʷəy/ | kwiy /kwij/ | *hmaː /hmaː/ | *cɔː /cɔː/ |
| Mèo | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Ăn | jitha /dʒiθa/ | — /—/ | nei /nei/ | *dzya /dzya/ | cyaʔ /tɕaʔ/ | — /—/ | *ɟaː /ɟaː/ |
| Uống | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Một | kunngirr /kuŋŋir/ | — /—/ | — /—/ | *tik /tik/ | te /te/ | *nɯŋ /nɯŋ/ | *muːj /muːj/ |
| Hai | kiyarrng /kijaraŋ/ | kiyarrngka /kijaraŋka/ | iri /iri/ | *g-nis /g-nis/ | nit /nit/ | *soːŋ /soːŋ/ | *ɓaːr /ɓaːr/ |
| Xin chào | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Cảm ơn | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Tốt | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.