吉安贛語
Tiếng Cám (Jiʼan)
ngữ hệ Hán-Tạng (nhánh Hán, Cống — cụm Jicha)
Tiếng Cám Cát An (吉安赣语; nhãn nội bộ gan_ja) ở đây chỉ lời nói đô thị Cát An thuộc miền trung nam tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, chứ không phải tiếng Cám Châu lân cận. Nó thuộc nhánh Cát-Trà của tiếng Cám, một nhóm rộng gồm nhiều biến thể địa phương trong toàn địa cấp thị Cát An và kéo sang một phần miền tây Giang Tây cùng miền đông Hồ Nam; vì vậy lời nói đô thị Cát An không thể đại diện cho cả nhánh. Giống các biến thể Hán ngữ khác, đây là ngôn ngữ thanh điệu dùng nhiều loại từ và tiểu từ thể, nhưng âm hệ, từ vựng và ngữ pháp địa phương khác đáng kể với tiếng Phổ thông và tiếng Cám Nam Xương. Nghiên cứu về lời nói Cát An ghi nhận biến điệu liên tục và các cấu trúc nghi vấn riêng, trong khi toàn nhánh Cát-Trà có khác biệt địa phương về việc giữ thanh nhập, vần mũi hóa và sự nhập hay phân biệt /n/ với /l/. Khi viết người ta dùng chữ Hán nhưng không có chính tả chuẩn riêng; tiếng Phổ thông chi phối giáo dục và đời sống công cộng trang trọng, còn tiếng Cám địa phương đang suy giảm trong giới trẻ.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Cám (Jiʼan)
Nước
水
/sui˨˩˧/
Lửa
火
/fo˨˩˧/
Mặt trời
日头
/ɲit˥tʰɛu˨/
Mặt trăng
月光
/ŋyot˥kuɔŋ˦˨/
Sao
星
/ɕiaŋ˧˧/
Mẹ
妈妈
/ma˦˨ma˦˨/
Cha
爸爸
/pa˥pa˥/
Tôi
我
/ŋo˧˩/
Bạn
你
/ȵi˧˩/
Tên
名字
/miaŋ˩˧ sɿ/
Mắt
眼睛
/ŋan˨˩tsin˦˨/
Tay
手
/ɕeu˨˩˧/
Tim
心
/ɕin˦˨/
Yêu
爱
/ŋoi˨˩/
Cây
树
/ɕu˨˩/
Nhà
屋
/uk˥/
Chó
狗
/keu˨˩˧/
Mèo
猫
/mau˦˨/
Ăn
吃
/tɕʰiat˥/
Uống
喝
/hot˥/
Một
一
/it˥/
Hai
二
/ə˨˩/
Xin chào
你好
/n̩˨˩hau˨˩˧/
Cảm ơn
谢谢
/ɕia˨˩ɕia/
Tốt
好
/hau˨˩˧/
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Sino-Tibetan (Sinitic, Gan — 吉茶片) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Cám (Jiʼan) | Tiếng Cám | Tiếng Xiang (phương ngữ Yongzhou) | Tiếng Tương (Hằng Dương) | Tiếng Tương | Tiếng Trung (Tứ Xuyên) | Quan thoại Vũ Hán |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | 水 /sui˨˩˧/ | 水 /sui˨˩˧/ | 水 /tshui˨˩/ | 水 /ɕyei˥˩/ | 水 /ɕyei˦˩/ | 水 /suei˥˧/ | 水 /suei˦˨/ |
| Lửa | 火 /fo˨˩˧/ | 火 /fo˨˩˧/ | 火 /fu˨˩/ | 火 /xo˥˩/ | 火 /xo˦˩/ | 火 /xo˥˧/ | 火 /huo˦˨/ |
| Mặt trời | 日头 /ɲit˥tʰɛu˨/ | 日头 /ɲit˥tʰɛu/ | 日 /nit˥˦/ | 太陽 /tʰai˥˩ iaŋ˥˩/ | 太阳 /tʰai˥˩ian˩˧/ | 太阳 /tʰai˥˩iaŋ˧˥/ | 太阳 /tʰai˥˧iaŋ˨˩˧/ |
| Mặt trăng | 月光 /ŋyot˥kuɔŋ˦˨/ | 月光 /ŋyot˥kuɔŋ˦˨/ | 月 /ŋɔ̃˥˦/ | 月亮 /ye˨˩ liaŋ˥˩/ | 月亮 /ye˨˦liæn˨˩/ | 月亮 /ye˨˩liaŋ˨˩˧/ | 月亮 /yɛ˨˩˧liaŋ/ |
| Sao | 星 /ɕiaŋ˧˧/ | 星 /ɕiaŋ˦˨/ | 星 /ɕin˧˧/ | 星 /ɕin˧˧/ | 星 /ɕin˧˧/ | 星星 /ɕin˥ɕin/ | 星 /ɕin˥˥/ |
| Mẹ | 妈妈 /ma˦˨ma˦˨/ | 妈妈 /ma˦˨ma/ | 媽 /ma˧˥/ | 媽媽 /ma˥˩ ma˥˩/ | 妈妈 /ma˧ma/ | 妈妈 /ma˥ma/ | 妈妈 /ma˨˩˧ma/ |
| Cha | 爸爸 /pa˥pa˥/ | 爸爸 /pa˥pa/ | 爸 /pa˧˥/ | 爸爸 /pa˨˩ pa˥˩/ | 爸爸 /pa˥˧pa/ | 爸爸 /pa˨˩˧pa/ | 爸爸 /pa˨˩˧pa/ |
| Tôi | 我 /ŋo˧˩/ | 我 /ŋo˨˩˧/ | 我 /ŋo˦˩/ | 我 /ŋo˨˩/ | 我 /ŋo˦˩/ | 我 /ŋo˥˧/ | 我 /ŋo˦˨/ |
| Bạn | 你 /ȵi˧˩/ | 你 /ɲi˨˩˧/ | 你 /ni˦˩/ | 你 /n̩˨˩/ | 你 /ni˦˩/ | 你 /ni˥˧/ | 你 /ni˦˨/ |
| Tên | 名字 /miaŋ˩˧ sɿ/ | 名 /miaŋ˨˦/ | 名字 /min˩˧ tsɿ/ | 名字 /min˩˧ tsɿ/ | 名 /min˩˧/ | 名字 /min˨˩ tsɿ/ | 名 /min˨˩˧/ |
| Mắt | 眼睛 /ŋan˨˩tsin˦˨/ | 眼睛 /ŋan˨˩tsin˦˨/ | 眼 /ŋã˨˩/ | 眼睛 /ŋan˥˩ tɕin˥˩/ | 眼睛 /ŋan˦˩tɕin˧/ | 眼睛 /ŋan˨˩˧tɕin˥/ | 眼睛 /ɲɛn˨˩˧tɕin˥˥/ |
| Tay | 手 /ɕeu˨˩˧/ | 手 /ɕeu˨˩˧/ | 手 /tʂu˨˩˧/ | 手 /ɕəu˥˩/ | 手 /ɕəu˦˩/ | 手 /sou˨˩˧/ | 手 /ʂəu˦˨/ |
| Tim | 心 /ɕin˦˨/ | 心 /ɕin˦˨/ | 心 /sim˨˩˧/ | 心 /sin˥˩/ | 心 /sin˧/ | 心 /ɕin˥/ | 心 /ɕin˥˥/ |
| Yêu | 爱 /ŋoi˨˩/ | 爱 /ŋoi˨˩/ | 愛 /oi˧˥/ | 愛 /ŋai˥˩/ | 爱 /ŋai˦˥/ | 爱 /ai˥˩/ | 爱 /ai˥˧/ |
| Cây | 树 /ɕu˨˩/ | 树 /ɕu˨˩/ | 樹 /tshɯ˧˥˩/ | 樹 /ɕy˥˩/ | 树 /ɕy˩˧/ | 树 /su˥˩/ | 树 /ʂu˨˩˧/ |
| Nhà | 屋 /uk˥/ | 屋 /uk˥/ | 屋 /uʔ˥/ | 屋里 /u˨˩ li˥˩/ | 屋里 /u˨˦li/ | 房子 /faŋ˧˥tsɨ/ | 屋里 /u˥˥li/ |
| Chó | 狗 /keu˨˩˧/ | 狗 /keu˨˩˧/ | 狗 /kau˧˥/ | 狗 /kəu˥˩/ | 狗 /kəu˦˩/ | 狗 /kəu˨˩˧/ | 狗 /kəu˨˩˧/ |
| Mèo | 猫 /mau˦˨/ | 猫 /mau˦˨/ | 貓 /mau˨˩˧/ | 貓 /mau˥˩/ | 猫 /mau˩˧/ | 猫 /mau˥/ | 猫 /mau˥˥/ |
| Ăn | 吃 /tɕʰiat˥/ | 吃 /tɕʰiat˥/ | 食 /tshɪ̚˧˥/ | 吃 /tɕʰi˨˩/ | 吃 /tɕʰi˨˦/ | 吃 /tsʰɨ˧˥/ | 吃 /tʂʰʅ˥˥/ |
| Uống | 喝 /hot˥/ | 喝 /hot˥/ | 飲 /ĩ˨˩/ | 喝 /xo˨˩/ | 喝 /xo˨˦/ | 喝 /xo˧˥/ | 喝 /xo˥˥/ |
| Một | 一 /it˥/ | 一 /it˥/ | 一 /it˥˦/ | 一 /i˨˩/ | 一 /i˨˦/ | 一 /i˧˥/ | 一 /i˥˥/ |
| Hai | 二 /ə˨˩/ | 二 /ɵ˨˩/ | 二 /ə˨˩/ | 二 /ə˧˧/ | 二 /ə˨˩/ | 二 /ɐɚ˨˩˧/ | 二 /ə˧˥/ |
| Xin chào | 你好 /n̩˨˩hau˨˩˧/ | 你好 /n̩˨˩hau˨˩˧/ | 你好 /ni˨˩ hau˨˩/ | 你好 /nɪ˥˩ xau˥˩/ | 你好 /n̩˦˩xau˦˩/ | 你好 /ni˨˩˧xau˨˩˧/ | 你好 /ni˨˩˧xau˨˩˧/ |
| Cảm ơn | 谢谢 /ɕia˨˩ɕia/ | 谢谢 /ɕia˨˩ɕia/ | 謝謝 /tshia˧˥ tshia˧˥/ | 謝謝 /ɕie˥˩ ɕie˥˩/ | 谢谢 /ɕie˩˧ɕie/ | 谢谢 /ɕie˥˩ɕie/ | 谢谢 /ɕiɛ˥˧ɕiɛ/ |
| Tốt | 好 /hau˨˩˧/ | 好 /hau˨˩˧/ | 好 /hau˨˩/ | 好 /xau˥˩/ | 好 /xau˦˩/ | 好 /xau˨˩˧/ | 好 /xau˨˩˧/ |
So sánh âm Hán tự
So sánh với các ngôn ngữ Sino-Tibetan (Sinitic, Gan — 吉茶片) liên quan
| Chữ Hán | Tiếng Cám (Jiʼan) | Tiếng Gan (Phúc Châu) | Tiếng Cám | Gan Chinese (Yingtan) | Tiếng Trung Quốc Gan (phương ngữ Duy Xuân) | Quan thoại Đông Bắc | Quan thoại Giang Hoài |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | it⁵ /it̚˥/ | it⁵ /it̚˥/ | it⁵ /it̚˥/ | it⁵ /it̚˥/ | it¹ /it̚˨˦/ | yi⁵⁵ /i˥˥/ | yiq⁵ /iəʔ˥/ |
| 二 | oe²¹ /ɵ˨˩/ | oe²¹ /ɵ˨˩/ | oe²¹ /ɵ˨˩/ | ɛ²¹ /ɛ˨˩/ | ŋ² /ŋ̩˦/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ |
| 三 | san⁴² /san˦˨/ | san⁴² /san˦˨/ | san⁴² /san˦˨/ | sã⁴² /sã˦˨/ | san³ /san˧˩/ | san⁵⁵ /san˥˥/ | san³³ /sã˧˧/ |
| 四 | si⁴⁵ /sɿ˦˥/ | si⁴⁵ /sɿ˦˥/ | si⁴⁵ /sɿ˦˥/ | sɿ⁴⁵ /sɿ˦˥/ | si⁵ /sɿ˥/ | si⁵³ /sɿ˥˧/ | si⁵¹ /sɿ˥˩/ |
| 五 | ng²¹³ /ŋ̩˨˩˧/ | ng²¹³ /ŋ̩˨˩˧/ | ng²¹³ /ŋ̩˨˩˧/ | ŋ̩²¹³ /ŋ̩˨˩˧/ | ŋ⁴ /ŋ̩˨˩˧/ | wu²¹³ /u˨˩˧/ | wu³⁵ /u˧˥/ |
| 六 | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liu⁵³ /liou˥˧/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ |
| 七 | qhit⁵ /tɕʰit̚˥/ | qhit⁵ /tɕʰit̚˥/ | qhit⁵ /tɕʰit̚˥/ | tɕʰit⁵ /tɕʰit̚˥/ | tɕʰit⁵ /tɕʰit̚˥/ | qi⁵⁵ /tɕʰi˥˥/ | ciq⁵ /tsʰiəʔ˥/ |
| 八 | pat⁵ /pat̚˥/ | pat⁵ /pat̚˥/ | pat⁵ /pat̚˥/ | pat⁵ /pat̚˥/ | pat¹ /pat̚˨˦/ | ba⁵⁵ /pa˥˥/ | paq⁵ /paʔ˥/ |
| 九 | jiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | jiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | jiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | tɕiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | tɕiu⁴ /tɕiu˨˩˧/ | jiu²¹³ /tɕiou˨˩˧/ | jiu²¹² /tɕiɤu˨˩˨/ |
| 十 | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sɨt⁵ /sɨt̚˥/ | sit¹ /sɨt̚˨˦/ | shi³⁵ /ʂʐ̩˧˥/ | sheq⁵ /ʂəʔ˥/ |
| 日 | nyit⁵ /ɲit̚˥/ | nyit⁵ /ɲit̚˥/ | 白讀nyit⁵ /ɲit̚˥/文讀lit⁵ /lit̚˥/ | ɲit⁵ /ɲit̚˥/ | nyit¹ /ɲit̚˨˦/ | ri⁵³ /ʐ̩˥˧/ | niq⁵ /niʔ˥/ |
| 月 | ngyet⁵ /ŋyɛt̚˥/ | ngyet⁵ /ŋyɛt̚˥/ | ngyet⁵ /ŋyɛt̚˥/ | ŋyɛt⁵ /ŋyɛt̚˥/ | ŋyɛt¹ /ŋyɛt̚˨˦/ | yue⁵³ /ye˥˧/ | yoq⁵ /ŋyəʔ˥/ |
| 山 | san⁴² /san˦˨/ | san⁴² /san˦˨/ | san⁴² /san˦˨/ | sã⁴² /sã˦˨/ | san³ /san˧˩/ | shan⁵⁵ /ʂan˥˥/ | shan³³⁴ /ʂã˧˧˦/ |
| 水 | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | sui⁴ /sui˨˩˧/ | shui²¹³ /ʂueɪ˨˩˧/ | shui²¹³ /ʂuei˨˩˧/ |
| 火 | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | fo⁴ /fo˨˩˧/ | huo²¹³ /xuo˨˩˧/ | huo²¹³ /xuo˨˩˧/ |
| 木 | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | muq⁵ /muʔ˥/ |
| 土 | thu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | thu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | thu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | tʰu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | thu⁴ /tʰu˨˩˧/ | tu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | tu⁵³ /tʰu˥˧/ |
| 天 | thien⁴² /tʰiɛn˦˨/ | thien⁴² /tʰiɛn˦˨/ | thien⁴² /tʰiɛn˦˨/ | tʰiɛn⁴² /tʰiɛn˦˨/ | thien³ /tʰiɛn˧˩/ | tian⁵⁵ /tʰiɛn˥˥/ | tian³¹ /tʰiɛn˧˩/ |
| 地 | thi²¹ /tʰi˨˩/ | thi²¹ /tʰi˨˩/ | thi²¹ /tʰi˨˩/ | tʰi²¹ /tʰi˨˩/ | thi² /tʰi˦/ | di⁵³ /ti˥˧/ | di²¹³ /ti˨˩˧/ |
| 海 | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hai⁴ /hai˨˩˧/ | hai²¹³ /xai˨˩˧/ | hai⁵³ /xai˥˧/ |
| 龍 | lung⁴⁵ /luŋ˦˥/ | lung⁴⁵ /luŋ˦˥/ | lung⁴⁵ /luŋ˦˥/ | luŋ⁴⁵ /luŋ˦˥/ | luŋ⁵ /luŋ˥/ | long³⁵ /luŋ˧˥/ | long²⁴ /loŋ˨˦/ |
| 虎 | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | fu⁴ /fu˨˩˧/ | hu²¹³ /xu˨˩˧/ | hu²¹² /xu˨˩˨/ |
| 犬 | qhyen²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | qhyen²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | qhyen²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | tɕʰyɛn²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | tɕʰyɛn⁴ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | quan²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | quan²¹² /tɕʰyẽ˨˩˨/ |
| 馬 | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma⁴ /ma˨˩˧/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma⁵³ /ma˥˧/ |
| 鳥 | tieu²¹³ /tiɛu˨˩˧/ | tieu²¹³ /tiɛu˨˩˧/ | tieu²¹³ /tiɛu˨˩˧/ | tiɛu²¹³ /tiɛu˨˩˧/ | tiɛu⁴ /tiɛu˨˩˧/ | niao²¹³ /niɔ˨˩˧/ | niao⁵³ /niau˥˧/ |
| 魚 | y⁴⁵ /y˦˥/ | y⁴⁵ /y˦˥/ | y⁴⁵ /y˦˥/ | y⁴⁵ /y˦˥/ | y⁵ /y˥/ | yu³⁵ /y˧˥/ | yu³⁵ /y˧˥/ |
| 牛 | nyiu⁴⁵ /ɲiu˦˥/ | nyiu⁴⁵ /ɲiu˦˥/ | nyiu⁴⁵ /ɲiu˦˥/ | ɲiu⁴⁵ /ɲiu˦˥/ | ɲiu⁵ /ɲiu˥/ | niu³⁵ /niou˧˥/ | niu²² /ŋiu˨˨/ |
| 羊 | iong⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | iong⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | iong⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | iɔŋ⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | iɔŋ⁵ /iɔŋ˥/ | yang³⁵ /iaŋ˧˥/ | yang²² /iaŋ˨˨/ |
| 貓 | mau⁴² /mau˦˨/ | mau⁴² /mau˦˨/ | mau⁴² /mau˦˨/ | mau⁴² /mau˦˨/ | mau³ /mau˧˩/ | mao⁵⁵ /mau˥˥/ | mao³³ /mau˧˧/ |
| 人 | nyin⁴⁵ /ɲin˦˥/ | nyin⁴⁵ /ɲin˦˥/ | 白讀nyin⁴⁵ /ɲin˦˥/文讀lin⁴⁵ /lin˦˥/ | ɲin⁴⁵ /ɲin˦˥/ | ɲin⁵ /ɲin˥/ | ren³⁵ /ʐən˧˥/ | ren³⁵ /ʐən˧˥/ |
| 手 | seu²¹³ /sɛu˨˩˧/ | seu²¹³ /sɛu˨˩˧/ | seu²¹³ /sɛu˨˩˧/ | sɛu²¹³ /sɛu˨˩˧/ | sɛu⁴ /sɛu˨˩˧/ | shou²¹³ /ʂou˨˩˧/ | shou²¹³ /ʂou˨˩˧/ |
| 足 | jyuq⁵ /tɕyʔ˥/ | jyuq⁵ /tɕyʔ˥/ | jyuq⁵ /tɕyʔ˥/ | tɕyʔ⁵ /tɕyʔ˥/ | tɕyʔ¹ /tɕyʔ˨˦/ | zu³⁵ /tsu˧˥/ | zuq⁵ /tsuʔ˥/ |
| 目 | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | muq⁵ /muʔ˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | muq⁵ /muʔ˥/ |
| 耳 | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | ɚ²¹³ /ɚ˨˩˧/ | ɚ⁴ /ɚ˨˩˧/ | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ |
| 口 | kheu²¹³ /kʰɛu˨˩˧/ | kheu²¹³ /kʰɛu˨˩˧/ | kheu²¹³ /kʰɛu˨˩˧/ | kʰɛu²¹³ /kʰɛu˨˩˧/ | kʰɛu⁴ /kʰɛu˨˩˧/ | kou²¹³ /kʰou˨˩˧/ | kou⁵³ /kʰəu˥˧/ |
| 頭 | theu⁴⁵ /tʰɛu˦˥/ | theu⁴⁵ /tʰɛu˦˥/ | theu⁴⁵ /tʰɛu˦˥/ | tʰɛu⁴⁵ /tʰɛu˦˥/ | tʰɛu⁵ /tʰɛu˥/ | tou³⁵ /tʰou˧˥/ | tou²²⁴ /tʰɤu˨˨˦/ |
| 心 | xin⁴² /ɕin˦˨/ | xin⁴² /ɕin˦˨/ | xin⁴² /ɕin˦˨/ | ɕin⁴² /ɕin˦˨/ | ɕin³ /ɕin˧˩/ | xin⁵⁵ /ɕin˥˥/ | xin³³⁴ /ɕin˧˧˦/ |
| 血 | xyet⁵ /ɕyɛt̚˥/ | xyet⁵ /ɕyɛt̚˥/ | xyet⁵ /ɕyɛt̚˥/ | ɕyɛt⁵ /ɕyɛt̚˥/ | ɕyɛt¹ /ɕyɛt̚˨˦/ | xue⁵³ /ɕye˥˧/ | xyeq⁵ /ɕyɛʔ˥/ |
| 肉 | nyiuq⁵ /ɲiuʔ˥/ | nyiuq⁵ /ɲiuʔ˥/ | nyiuq⁵ /ɲiuʔ˥/ | ɲiuʔ⁵ /ɲiuʔ˥/ | ɲiuʔ¹ /ɲiuʔ˨˦/ | rou⁵³ /ʐou˥˧/ | nyuq⁵ /nyuʔ˥/ |
| 上 | song²¹ /soŋ˨˩/ | song²¹ /soŋ˨˩/ | song²¹ /soŋ˨˩/ | soŋ²¹ /soŋ˨˩/ | soŋ² /soŋ˦/ | shang⁵³ /ʂaŋ˥˧/ | shang⁵¹ /ʂɑŋ˥˩/ |
| 下 | ha²¹ /ha˨˩/ | ha²¹ /ha˨˩/ | ha²¹ /ha˨˩/ | ha²¹ /ha˨˩/ | ha² /ha˦/ | xia⁵³ /ɕja˥˧/ | xia⁵¹ /ɕia˥˩/ |
| 中 | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | — | tuŋ³ /tuŋ˧˩/ | zhong⁵⁵ /tʂuŋ˥˥/ | zhong³¹ /tʂuŋ˧˩/ |
| 中 | tung⁴⁵ /tuŋ˦˥/ | tung⁴⁵ /tuŋ˦˥/ | tung⁴⁵ /tuŋ˦˥/ | — | tuŋ⁵ /tuŋ˥/ | zhong⁵³ /tʂuŋ˥˧/ | zhong⁵⁵ /tʂuŋ˥˥/ |
| 央 | iong⁴² /iɔŋ˦˨/ | iong⁴² /iɔŋ˦˨/ | iong⁴² /iɔŋ˦˨/ | iɔŋ⁴² /iɔŋ˦˨/ | iɔŋ³ /iɔŋ˧˩/ | yang⁵⁵ /iaŋ˥˥/ | yang³³ /iɑŋ˧˧/ |
| 左 | zo²¹³ /tso˨˩˧/ | zo²¹³ /tso˨˩˧/ | zo²¹³ /tso˨˩˧/ | tso²¹³ /tso˨˩˧/ | tso⁴ /tso˨˩˧/ | zuo²¹³ /tsuo˨˩˧/ | zuo⁵³ /tsuo˥˧/ |
| 右 | iu²¹ /iu˨˩/ | iu²¹ /iu˨˩/ | iu²¹ /iu˨˩/ | iu²¹ /iu˨˩/ | iu² /iu˦/ | you⁵³ /iou˥˧/ | you³¹ /iou˧˩/ |
| 東 | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | tuŋ⁴² /tuŋ˦˨/ | tuŋ³ /tuŋ˧˩/ | dong⁵⁵ /tuŋ˥˥/ | dong³¹ /tuŋ˧˩/ |
| 西 | xi⁴² /ɕi˦˨/ | xi⁴² /ɕi˦˨/ | xi⁴² /ɕi˦˨/ | ɕi⁴² /ɕi˦˨/ | ɕi³ /ɕi˧˩/ | xi⁵⁵ /ɕi˥˥/ | xi³¹ /ɕi˧˩/ |
| 南 | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | lan⁵ /lan˥/ | nan³⁵ /nan˧˥/ | nan³⁵ /nan˧˥/ |
| 北 | pet⁵ /pɛt̚˥/ | pet⁵ /pɛt̚˥/ | pet⁵ /pɛt̚˥/ | pɛt⁵ /pɛt̚˥/ | pɛt¹ /pɛt̚˨˦/ | bei²¹³ /pei˨˩˧/ | beiq⁵ /peiʔ˥/ |
| 行 | hen⁴⁵ /hɛn˦˥/ | hen⁴⁵ /hɛn˦˥/ | xin⁴⁵ /ɕin˦˥/ | — | hɛn⁵ /hɛn˥/ | xing³⁵ /ɕiŋ˧˥/ | xing⁵⁵ /ɕin˥˥/ |
| 行 | hong⁴⁵ /hɔŋ˦˥/ | hong⁴⁵ /hɔŋ˦˥/ | hong⁴⁵ /hɔŋ˦˥/ | — | hɔŋ⁵ /hɔŋ˥/ | hang³⁵ /xaŋ˧˥/ | hang⁵⁵ /xã˥˥/ |
| 来 | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lai⁵ /lai˥/ | lai³⁵ /lai˧˥/ | lai⁵⁵ /lɛ˥˥/ |
| 去 | qhie²¹ /tɕʰie˨˩/ | qhie²¹ /tɕʰie˨˩/ | qhie²¹ /tɕʰie˨˩/ | tɕʰie²¹ /tɕʰie˨˩/ | tɕʰie² /tɕʰie˦/ | qu⁵³ /tɕʰy˥˧/ | qu⁵³ /tɕʰy˥˧/ |
| 見 | jien⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | jien⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | jien⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | tɕiɛn⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | tɕiɛn⁵ /tɕiɛn˥/ | jian⁵³ /tɕiɛn˥˧/ | jian⁵¹ /tɕiɛn˥˩/ |
| 聞 | un⁴⁵ /un˦˥/ | un⁴⁵ /un˦˥/ | un⁴⁵ /un˦˥/ | un⁴⁵ /un˦˥/ | un⁵ /un˥/ | wen³⁵ /uən˧˥/ | wen³⁵ /uən˧˥/ |
| 食 | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sit⁵ /sɨt̚˥/ | sɨt⁵ /sɨt̚˥/ | sit¹ /sɨt̚˨˦/ | shi³⁵ /ʂʐ̩˧˥/ | sheq⁵ /ʂəʔ˥/ |
| 飲 | in²¹³ /in˨˩˧/ | in²¹³ /in˨˩˧/ | in²¹³ /in˨˩˧/ | in²¹³ /in˨˩˧/ | in⁴ /in˨˩˧/ | yin²¹³ /in˨˩˧/ | yin²¹⁴ /in˨˩˦/ |
| 走 | zeu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | zeu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | zeu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | tsɛu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | tsɛu⁴ /tsɛu˨˩˧/ | zou²¹³ /tsou˨˩˧/ | zou²¹³ /tsou˨˩˧/ |
| 坐 | chho²¹ /tsʰo˨˩/ | chho²¹ /tsʰo˨˩/ | chho²¹ /tsʰo˨˩/ | tsʰo²¹ /tsʰo˨˩/ | tsʰo² /tsʰo˦/ | zuo⁵³ /tsuo˥˧/ | zuo⁵¹ /tsuo˥˩/ |
| 立 | lit⁵ /lit̚˥/ | lit⁵ /lit̚˥/ | lit⁵ /lit̚˥/ | lit⁵ /lit̚˥/ | lit¹ /lit̚˨˦/ | li⁵³ /li˥˧/ | liq⁵ /liʔ˥/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.