Lwoo
Ачолі
Nilo-Saharan (Western Nilotic, Luo)
Ачолі — західнонілотська (луо) мова північної Уганди та Південного Судану, близькоспоріднена з лангго й алур (три з них утворюють ачолі-алурський кластер). Це мова, пов’язана з конфліктом «Армії опору Господа», однак вона має й багату усну літературну традицію.
Де нею розмовляють
20 основних слів мовою Ачолі
Вода
pii
/piː/
Вогонь
mac
/matʃ/
Сонце
ceng
/tʃeŋ/
Місяць
dwe
/dwe/
Мати
mego
/meɡo/
Батько
baba
/baba/
Їсти
cam
/tʃam/
Пити
mat
/mat/
Любов
mar
/mar/
Серце
cwiny
/tʃwiɲ/
Дерево
yat
/jat/
Дім
ot
/ot/
Собака
gwok
/ɡʷok/
Кішка
ngabu
/ŋabu/
Рука
cing
/tʃiŋ/
Око
wang
/waŋ/
Привіт
itye nining
/itje niniŋ/
Дякую
apwoyo
/apwojo/
Один
acel
/atʃel/
Добрий
ber
/ber/
Джерела
Порівняння слів
Порівняння зі спорідненими мовами Nilo-Saharan (Western Nilotic, Luo)
| Значення | Ачолі | Ланго | Ануак | Луо | Нуер | Дінка | Меру |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | pii /piː/ | pii /piː/ | pii /piː/ | pi /pi/ | pi /pi/ | piu /piu/ | rũũjĩ /ɾuːdʒi/ |
| Вогонь | mac /matʃ/ | mac /matʃ/ | mac /matʃ/ | mach /matʃ/ | mäc /mɛtʃ/ | mac /matʃ/ | mwaki /mwaki/ |
| Сонце | ceng /tʃeŋ/ | ceŋ /tʃeŋ/ | ceeŋ /tʃeːŋ/ | chieng' /tʃieŋ/ | caŋ /tʃaŋ/ | akɔ̈l /akɔl/ | rĩũa /ɾiua/ |
| Місяць | dwe /dwe/ | dwe /dwe/ | dwee /dweː/ | dwe /dwe/ | pay /paj/ | pɛɛi /pɛːi/ | mweri /mweɾi/ |
| Мати | mego /meɡo/ | mego /meɡo/ | min /min/ | mama /mama/ | maar /maːr/ | man /man/ | mami /mami/ |
| Батько | baba /baba/ | papo /papo/ | waad /waːd/ | baba /baba/ | gwaar /ɡwaːr/ | wun /wun/ | baba /baba/ |
| Їсти | cam /tʃam/ | camo /tʃamo/ | cam /tʃam/ | chiemo /tʃiemo/ | cam /tʃam/ | cam /tʃam/ | kũrĩa /kuɾia/ |
| Пити | mat /mat/ | matho /matʰo/ | maath /maːt̪/ | madho /maðo/ | math /mat̪/ | dek /dek/ | kũnyũa /kuɲua/ |
| Любов | mar /mar/ | amara /amara/ | mar /mar/ | hera /hera/ | nhok /nok/ | nhiär /n̪iar/ | wendo /wendo/ |
| Серце | cwiny /tʃwiɲ/ | cwiny /tʃwiɲ/ | cuny /tʃuɲ/ | chuny /tʃuɲ/ | lëŋ /lɛŋ/ | piöu /piɔu/ | ngoro /ŋɡoɾo/ |
| Дерево | yat /jat/ | yat /jat/ | yat /jat/ | yath /jaθ/ | jïath /dʒiat̪/ | tim /tim/ | mũtĩ /muti/ |
| Дім | ot /ot/ | ot /ot/ | ot /ot/ | ot /ot/ | dööl /dɔːl/ | ɣöt /ɣɔt/ | nyomba /ɲomba/ |
| Собака | gwok /ɡʷok/ | gwok /ɡwok/ | guok /ɡuok/ | guok /ɡuok/ | jiek /dʒiek/ | jɔ̈ŋ /dʒɔŋ/ | ngiti /ŋɡiti/ |
| Кішка | ngabu /ŋabu/ | mbweko /mbweko/ | nyamur /ɲamur/ | paka /paka/ | gec /ɡetʃ/ | gec /ɡetʃ/ | nyau /ɲau/ |
| Рука | cing /tʃiŋ/ | cing /tʃiŋ/ | cing /tʃiŋ/ | lwedo /lwedo/ | tet /tet/ | cin /tʃin/ | njara /ndʒaɾa/ |
| Око | wang /waŋ/ | waŋ /waŋ/ | waang /waːŋ/ | wang' /waŋ/ | wäk /wɛk/ | nyin /ɲin/ | rĩĩthwa /ɾiːθwa/ |
| Привіт | itye nining /itje niniŋ/ | itye nining /itje niniŋ/ | mali /mali/ | misawa /misawa/ | malɛ /malɛ/ | ke yïn /ke jin/ | mwega /mweɡa/ |
| Дякую | apwoyo /apwojo/ | apwoyo /apwojo/ | apwoyo /apwojo/ | erokamano /erokamano/ | lɛrnyä /lɛɾɲa/ | alanyiek /alaɲiek/ | nĩ baba /ni baba/ |
| Один | acel /atʃel/ | acel /atʃel/ | acel /atʃel/ | achiel /atʃiel/ | kɛl /kɛl/ | tök /tɔk/ | ĩmwe /imwe/ |
| Добрий | ber /ber/ | ber /ber/ | ber /ber/ | maber /maber/ | gɔaa /ɡɔaː/ | piath /piat̪/ | mwega /mweɡa/ |
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.