Eshisango
Kisangu
Atlantic-Congo (Bantu, Western Tanzania)
Sangu (Eshisango, also Kisangu) is a Bantu F13 language of the Usangu plains in southwestern Tanzania, near the Ruaha National Park. The Sangu people were historically rivals of the Hehe (Hehe-Sangu wars of the 19th century under chiefs Mkwawa and Mwinyikupinga), and developed a distinctive cattle-herding identity that contrasts with neighboring Bantu agricultural societies. Despite the small modern speaker base, retains active intergenerational transmission in rural communities.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kisangu
Maji
ameenzi
/ameːnzi/
Moto
umoto
/umoto/
Jua
liluga
/liluɡa/
Mwezi
umwesi
/umwesi/
Mama
mama
/mama/
Baba
baba
/baba/
Kula
kulya
/kuʎa/
Kunywa
kunwa
/kunwa/
Upendo
ulungu
/uluŋɡu/
Moyo
umutima
/umutima/
Mti
umuti
/umuti/
Nyumba
inyumba
/iɲumba/
Mbwa
imbwa
/imbwa/
Paka
paka
/paka/
Mkono
ukuboko
/ukuboko/
Jicho
iliho
/iliho/
Habari
mbasala
/mbasala/
Asante
nashukulu
/naʃukulu/
Moja
imo
/imo/
Nzuri
kwifwa
/kwifwa/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Atlantic-Congo (Bantu, Western Tanzania) zinazohusiana
| Maana | Kisangu | Kinyaturu | Kimakonde | Kinyamwezi | Kishambaa | Kibemba | Kisukuma |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | ameenzi /ameːnzi/ | maazi /maːzi/ | mashi /maʃi/ | minzi /minzi/ | mazi /mazi/ | amenshi /amenʃi/ | minzi /minzi/ |
| Moto | umoto /umoto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | umulilo /umulilo/ | moto /moto/ |
| Jua | liluga /liluɡa/ | nzua /nzua/ | lyuva /ʎuβa/ | izuba /izuβa/ | zuwa /zuwa/ | akasuba /akasuba/ | ilyuva /iʎuβa/ |
| Mwezi | umwesi /umwesi/ | umweri /umweɾi/ | mwedi /mwedi/ | ng'wezi /ŋweːzi/ | mwezi /mwezi/ | umweshi /umweʃi/ | ng'wezi /ŋweːzi/ |
| Mama | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mayu /majʊ/ | mama /mama/ | bamayo /bamajo/ | mayu /maju/ |
| Baba | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | bataata /bataːta/ | baba /baba/ |
| Kula | kulya /kuʎa/ | kuria /kuɾia/ | kulya /kuʎa/ | kulya /kuʎa/ | kuya /kuja/ | ukulya /ukulja/ | kulya /kuʎa/ |
| Kunywa | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | ukunwa /ukunwa/ | kuhwa /kuhwa/ |
| Upendo | ulungu /uluŋɡu/ | butogwa /butoɡwa/ | kupenda /kupenda/ | butogwa /butoɡwa/ | kwenda /kwenda/ | ukutemwa /ukutemwa/ | butogwa /butoɡwa/ |
| Moyo | umutima /umutima/ | umutima /umutima/ | mtima /mtima/ | mtima /mtima/ | mwoyo /mwojo/ | umutima /umutima/ | ngholo /ŋɡoːlo/ |
| Mti | umuti /umuti/ | umuti /umuti/ | mti /mti/ | mti /mti/ | mti /mti/ | icimuti /itʃimuti/ | mti /mti/ |
| Nyumba | inyumba /iɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | kaya /kaja/ | nyumba /ɲumba/ | ing'anda /iŋːanda/ | kaya /kaja/ |
| Mbwa | imbwa /imbwa/ | imbwa /imbwa/ | nshenye /nʃeɲe/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ |
| Paka | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | pushi /puʃi/ | kalulu /kalulu/ |
| Mkono | ukuboko /ukuboko/ | ukuboko /ukuboko/ | nkono /nkono/ | ikobo /ikoβo/ | ukono /ukono/ | ukuboko /ukuboko/ | nkhono /ŋkono/ |
| Jicho | iliho /iliho/ | iriiso /iɾiːso/ | liso /liso/ | liso /liso/ | izo /izo/ | ilinso /ilinso/ | liso /liso/ |
| Habari | mbasala /mbasala/ | mbukire /mbukiɾe/ | nakushukuru /nakuʃukuɾu/ | mwadita /mwadita/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | muli shani /muli ʃani/ | mwangaluka /mwaŋɡaluka/ |
| Asante | nashukulu /naʃukulu/ | ahsante /ahsante/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | twabakaba /twaβakaβa/ | asante /asante/ | natotela /natotela/ | nakulumba /nakulumba/ |
| Moja | imo /imo/ | umwe /umwe/ | nimo /nimo/ | imo /imo/ | imo /imo/ | cimo /tʃimo/ | imo /imo/ |
| Nzuri | kwifwa /kwifwa/ | kihi /kihi/ | shibwana /ʃibwana/ | lihi /lihi/ | hedi /hedi/ | chisuma /tʃisuma/ | shihi /ʃihi/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.