Wawle
Kibaoulé
Niger-Congo (Kwa, Tano)
Kibaoulé (Wawle) ni lugha kubwa zaidi ya tawi la Kiakan katika sehemu ya kati ya Côte d'Ivoire. Watu wa Baoulé walihama kutoka Ghana katika karne ya 18 chini ya Malkia Pokou na ni mojawapo ya makabila makubwa zaidi nchini Côte d'Ivoire.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kibaoulé
Maji
nzue
/nzue/
Moto
sin
/sĩ/
Jua
wia
/wia/
Mwezi
anglo
/aŋlo/
Mama
nin
/nĩ/
Baba
baba
/baba/
Kula
di
/di/
Kunywa
nɔ
/nɔ/
Upendo
klo
/klo/
Moyo
awlɛn
/awlɛ̃/
Mti
waka
/waka/
Nyumba
sua
/sua/
Mbwa
alua
/alua/
Paka
bisua
/bisua/
Mkono
sa
/sa/
Jicho
nyrun
/ɲɾũ/
Habari
akwaba
/akwaba/
Asante
moh
/mo/
Moja
kun
/kũ/
Nzuri
kpa
/kpa/
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Niger-Congo (Kwa, Tano) zinazohusiana
| Maana | Kibaoulé | Kinzima | Kiakan (Twi) | Kirwa | Kisakizaya | Kithao | Kiyagaria |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | nzue /nzue/ | nzule /nzule/ | nsuo /nsuo/ | mende /mende/ | nanum /nanum/ | nanum /nanum/ | nofa /nofa/ |
| Moto | sin /sĩ/ | sinya /sinja/ | ogya /odʑa/ | msika /msika/ | lamal /lamal/ | azpu /azpu/ | yo /jo/ |
| Jua | wia /wia/ | ewia /ewia/ | owia /owia/ | mlao /mlao/ | cidal /tʃidal/ | fitulha /fituʎa/ | kena /kena/ |
| Mwezi | anglo /aŋlo/ | siane /sjane/ | ɔsrane /ɔsrane/ | mwere /mwere/ | ʔulalalalal /ʔulalal/ | lhmiat /ʎmiat/ | ulu /ulu/ |
| Mama | nin /nĩ/ | enwo /enwo/ | ɛna /ɛna/ | mama /mama/ | ina /ina/ | ina /ina/ | nene /nene/ |
| Baba | baba /baba/ | ekyele /ecele/ | agya /adʑa/ | baba /baba/ | ama /ama/ | ama /ama/ | papa /papa/ |
| Kula | di /di/ | di /di/ | didi /didi/ | kuria /kuria/ | hekal /hekal/ | kuman /kuman/ | na /na/ |
| Kunywa | nɔ /nɔ/ | nu /nu/ | nom /nom/ | kunyua /kuɲua/ | mihecak /mihetʃak/ | naqayan /naqajan/ | nava /nava/ |
| Upendo | klo /klo/ | ɛlɔlɛ /ɛlɔlɛ/ | ɔdɔ /ɔdɔ/ | lumbo /lumbo/ | kapah /kapah/ | suka /suka/ | amige /amiɡe/ |
| Moyo | awlɛn /awlɛ̃/ | ahonle /ahonle/ | akoma /akoma/ | ngiti /ŋɡiti/ | gawang /ɡawaŋ/ | putul /putul/ | nemo /nemo/ |
| Mti | waka /waka/ | baka /baka/ | dua /dua/ | mte /mte/ | kilang /kilaŋ/ | lhalum /ʎalum/ | yake /jake/ |
| Nyumba | sua /sua/ | suakɛ /suakɛ/ | efie /efie/ | nyumba /ɲumba/ | luma /luma/ | kayan /kajan/ | nono /nono/ |
| Mbwa | alua /alua/ | kraman /kraman/ | kraman /kraman/ | mboha /mboha/ | waco /watʃo/ | atu /atu/ | yapa /japa/ |
| Paka | bisua /bisua/ | agyinamoa /adʑinamoa/ | agyinamoa /adʑinamoa/ | paka /paka/ | posi /posi/ | posi /posi/ | pusi /pusi/ |
| Mkono | sa /sa/ | ɛsa /ɛsa/ | nsa /nsa/ | mkono /mkono/ | kamay /kamai/ | lima /lima/ | bayo /bajo/ |
| Jicho | nyrun /ɲɾũ/ | anye /anje/ | aniwa /aniwa/ | liso /liso/ | mata /mata/ | mata /mata/ | gago /ɡaɡo/ |
| Habari | akwaba /akwaba/ | akwaaba /akʷaːba/ | akwaaba /akʷaːba/ | kira /kiɾa/ | marayas /maɾajas/ | ya /ja/ | amige /amiɡe/ |
| Asante | moh /mo/ | medaase /medaase/ | medaase /medaase/ | asante /asante/ | lalumahan /lalumahan/ | mihu /mihu/ | tega /teɡa/ |
| Moja | kun /kũ/ | kʊ /kʊ/ | baako /baːko/ | mongo /moŋɡo/ | cacay /tʃatʃai/ | tata /tata/ | kahene /kahene/ |
| Nzuri | kpa /kpa/ | kpa /kpa/ | pa /pa/ | kya /kja/ | kapah /kapah/ | kapah /kapah/ | kavi /kavi/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.