Akan

Kiakan (Twi)

Niger-Congo (Kwa)

FamiliaNiger-Congo (Kwa) Wasemaji~9M (Akan ~22M) HatiLatin (with ɛ ɔ) NchiGhana, Côte d'Ivoire Lugha rasmiGhana (national) Uhai wa lughasafe ISO 639-3aka

Pia hujulikana kama: Akan, Twi

Kiakan (Kiwi/Kifante) ni lugha asilia kubwa zaidi ya Ghana, inajumuisha lahaja kadhaa zinazoeleweka kati ya watumiaji kama Kiasante-Kitwi, Kiakuapem-Kitwi na Kifante. Ina mfumo wa toni mgumu na maungano ya vokali yatokanayo na ATR.

Inakozungumzwa

Maneno 20 ya msingi katika Kiakan (Twi)

Maji

nsuo

/nsuo/

Moto

ogya

/odʑa/

Jua

owia

/owia/

Mwezi

ɔsrane

/ɔsrane/

Mama

ɛna

/ɛna/

Baba

agya

/adʑa/

Kula

didi

/didi/

Kunywa

nom

/nom/

Upendo

ɔdɔ

/ɔdɔ/

Moyo

akoma

/akoma/

Mti

dua

/dua/

Nyumba

efie

/efie/

Mbwa

kraman

/kraman/

Paka

agyinamoa

/adʑinamoa/

Mkono

nsa

/nsa/

Jicho

aniwa

/aniwa/

Habari

akwaaba

/akʷaːba/

Asante

medaase

/medaase/

Moja

baako

/baːko/

Nzuri

pa

/pa/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Niger-Congo (Kwa) zinazohusiana

Maana Kiakan (Twi)KinzimaKibaouléMongghulKiamisKimaori cha Visiwa vya CookKikonso
Maji nsuo /nsuo/ nzule /nzule/ nzue /nzue/ usu /usu/ nanom /nanom/ vai /vai/ inanta /inanta/
Moto ogya /odʑa/ sinya /sinja/ sin /sĩ/ ghal /ʁal/ namal /namal/ ahi /ahi/ iya /ija/
Jua owia /owia/ ewia /ewia/ wia /wia/ nara /nara/ cidal /tsiðal/ /raː/ kawa /kawa/
Mwezi ɔsrane /ɔsrane/ siane /sjane/ anglo /aŋlo/ sara /sara/ folad /folað/ marama /marama/ ayeena /ajeːna/
Mama ɛna /ɛna/ enwo /enwo/ nin /nĩ/ ana /ana/ ina /ina/ māmā /maːmaː/ eedda /eːdːa/
Baba agya /adʑa/ ekyele /ecele/ baba /baba/ ada /ada/ ama /ama/ pāpā /paːpaː/ abba /abːa/
Kula didi /didi/ di /di/ di /di/ idi- /idi/ komaen /komaen/ kai /kai/ ihaa /ihaː/
Kunywa nom /nom/ nu /nu/ /nɔ/ uu- /uː/ minom /minom/ inu /inu/ inakkaa /inakːaː/
Ukurasa 1/3

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.