Naáyarite
Bahasa Cora
Uto-Aztek
Cora (autonim Naáyarite) adalah bahasa Uto-Aztek dari subcabang Corachol, dituturkan oleh sekitar 17.000 orang di wilayah Sierra del Nayar, Nayarit, Meksiko. Secara linguistik, Cora paling dekat kekerabatannya dengan Wixarika/Huichol (hch) — bahasa saudara Corachol-nya — tetapi cukup berbeda sehingga keduanya tidak saling dimengerti. Orang Cora mempertahankan agama pribumi tradisional mereka yang berpusat pada dewi Tatei Náa'arí dan melanjutkan praktik ziarah kuno ke situs-situs gunung yang sakral, termasuk Tete Naayéri (Mesa del Nayar). Gugus dialek Cora meliputi Mariteco, Cora Pegunungan, dan ragam Timur/Tengah. Meskipun jumlah penuturnya kecil, Cora telah mempertahankan pewarisan antargenerasi di permukiman Sierra del Nayar yang lebih terpencil berkat keterisolasian geografis wilayah tersebut dan keutuhan budaya tradisionalnya.
Tempat dituturkan
31 kata inti dalam Bahasa Cora
Air
hapɨn
/hapɨn/
Api
ta'ai
/taʔai/
Matahari
tahaapuá
/tahaːpwa/
Bulan
mɨhka
/mɨhka/
Bintang
sɨɨrabe
/sɨːˈrabe/
Ibu
naana
/naːna/
Ayah
hahuá
/hahwa/
Saya
neʼu
/ˈneʔu/
Kamu
aʼu
/ˈaʔu/
Nama
yeuwa
/ˈjeuwa/
Mata
húi
/hwi/
Tangan
mam
/mam/
Hati
hɨurí
/hɨuri/
Cinta
ka'na
/kaʔna/
Pohon
kɨré
/kɨre/
Rumah
kíh
/kih/
Anjing
tsɨ'ɨ
/tsɨʔɨ/
Kucing
mistú
/mistu/
Makan
kuá
/kwa/
Minum
hi'i
/hiʔi/
Satu
cei
/tsei/
Dua
huapoa
/waˈpoa/
Halo
ke'kuanenki
/keʔkwanenki/
Terima kasih
atsipiraá
/atsipiraː/
Baik
huá'i
/hwaʔi/
Sumber
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa Uto-Aztecan terkait
| Arti | Bahasa Cora | Bahasa Wixárika | Bahasa Nawat | Nahuatl Huasteca Tengah | Nahuatl Huasteca Barat | Nahuatl Huasteca Timur | Nahuatl Tanah Genting |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | hapɨn /hapɨn/ | ha /ha/ | at /at/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | ahtli /aʔtli/ |
| Api | ta'ai /taʔai/ | tai /tai/ | tit /tit/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tit /tit/ |
| Matahari | tahaapuá /tahaːpwa/ | tau /tau/ | tunal /tunal/ | tonati /tonati/ | tonati /tonati/ | tonatih /tonatih/ | tonal /tonal/ |
| Bulan | mɨhka /mɨhka/ | metsa /metsa/ | metsti /metsti/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metz /mets/ |
| Bintang | sɨɨrabe /sɨːˈrabe/ | xurawe /ʃuˈrawe/ | sital /ˈsital/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalin /siˈtlalin/ |
| Ibu | naana /naːna/ | nana /nana/ | nan /nan/ | nana /nana/ | nana /nana/ | mama /mama/ | nan /nan/ |
| Ayah | hahuá /hahwa/ | yawe /jawe/ | tat /tat/ | tata /tata/ | tata /tata/ | tata /tata/ | tat /tat/ |
| Saya | neʼu /ˈneʔu/ | nee /neː/ | naja /ˈnaha/ | na /na/ | na /na/ | na /na/ | naja /ˈnaha/ |
| Kamu | aʼu /ˈaʔu/ | eekɨ /ˈeːkɨ/ | taja /ˈtaha/ | ta /ta/ | ta /ta/ | ta /ta/ | taja /ˈtaha/ |
| Nama | yeuwa /ˈjeuwa/ | tewa /ˈtewa/ | tukay /ˈtukaj/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocayotl /tokaˈjotɬ/ |
| Mata | húi /hwi/ | tukite /tukite/ | ish /iʃ/ | ixtli /iʃtli/ | ixtli /iʃtli/ | ixtli /iʃtli/ | ix /iʃ/ |
| Tangan | mam /mam/ | mama /mama/ | mey /mei/ | maitl /maitl/ | maitl /maitl/ | maitl /maitl/ | mahuit /mawit/ |
| Hati | hɨurí /hɨuri/ | iyari /ijari/ | yulu /julu/ | yollotl /jolːotɬ/ | yollotl /jolːotɬ/ | yollotl /jolːotɬ/ | yolio /jolio/ |
| Cinta | ka'na /kaʔna/ | kanenki /kanenki/ | tasujta /tasuhta/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | nequi /neki/ |
| Pohon | kɨré /kɨre/ | kiyé /kije/ | kwawit /kʷawit/ | cuahuitl /kʷawitl/ | cuahuitl /kʷawitl/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | cuahuit /kʷawit/ |
| Rumah | kíh /kih/ | ki /ki/ | kal /kal/ | calli /kalːi/ | calli /kalːi/ | calli /kalːi/ | cali /kali/ |
| Anjing | tsɨ'ɨ /tsɨʔɨ/ | tsïkï /tsɨkɨ/ | chichi /tʃitʃi/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ |
| Kucing | mistú /mistu/ | mitsu /mitsu/ | mishin /miʃin/ | mizton /miston/ | mizton /miston/ | mizton /miston/ | miston /miston/ |
| Makan | kuá /kwa/ | kuye /kuje/ | takwa /takwa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tacua /takʷa/ |
| Minum | hi'i /hiʔi/ | hi'eka /hiʔeka/ | ati /ati/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | ati /ati/ |
| Satu | cei /tsei/ | xevi /ʃevi/ | se /se/ | ce /se/ | ce /se/ | ce /se/ | ce /se/ |
| Dua | huapoa /waˈpoa/ | huta /huˈta/ | ume /ˈume/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ |
| Halo | ke'kuanenki /keʔkwanenki/ | kekuanenki /kekwanenki/ | ne pakua /ne pakwa/ | niltze /niltse/ | niltze /niltse/ | nimitzpaca /nimitspaka/ | niltze /niltse/ |
| Terima kasih | atsipiraá /atsipiraː/ | pa'iwakaitsie /paʔiwakaitsje/ | padiush /padjuʃ/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tlasoʔkamati/ |
| Baik | huá'i /hwaʔi/ | waxa /waʃa/ | kwahli /kʷahli/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ |
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.