Itzaj T'an
Maya itzá
Mayan
Itzá Maya (autonymously Itzaj T'an, also spelled Itza or Itzá) is a Yucatecan Mayan language of Petén, Guatemala — the last surviving language of the historic Itzá Maya, the people who founded the kingdom of Tayasal at Lake Petén Itzá. The Tayasal kingdom was famously the last independent Maya state, conquered by the Spanish only in 1697 — more than 200 years after the rest of the Maya world had fallen. The Itzá kingdom maintained pre-Columbian political continuity from the Postclassic Maya era through the colonial period via geographic isolation in the Petén jungle. Today, only around 1,000 elderly speakers remain, primarily in San José village on the northern shore of Lake Petén Itzá; younger Itzá Maya generations have shifted to Spanish. Linguistically, Itzá is closely related to Yucatec Maya (yua) but with distinct vocabulary preserving Postclassic Yucatecan features lost in the modern Yucatec dialect.
Où elle est parlée
20 mots essentiels en Maya itzá
Eau
jaʼ
/haʔ/
Feu
kʼakʼ
/kʼakʼ/
Soleil
kʼin
/kʼin/
Lune
uj
/uh/
Mère
naʼ
/naʔ/
Père
tat
/tat/
Manger
jant
/hant/
Boire
ukʼ
/ukʼ/
Amour
yakunti
/jakunti/
Cœur
pukʼsikʼal
/pukʼsikʼal/
Arbre
cheʼ
/tʃeʔ/
Maison
nah
/nah/
Chien
pekʼ
/pekʼ/
Chat
mis
/mis/
Main
kʼab
/kʼab/
Œil
ich
/itʃ/
Bonjour
bʼix a tʼan
/biʃ a tʼan/
Merci
dios bʼotik
/dios botik/
Un
jun
/hun/
Bon
malobʼ
/malob/
Sources
Mots comparés
Comparé aux langues Mayan apparentées
| Sens | Maya itzá | maya yucatèque | Maya classique | Chontal de Tabasco | Uspantèque | Tojolabal | Chol |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eau | jaʼ /haʔ/ | jaʼ /haʔ/ | haʼ /haʔ/ | jaʼ /haʔ/ | jaʼ /haʔ/ | jaʼ /haʔ/ | jaʼ /haʔ/ |
| Feu | kʼakʼ /kʼakʼ/ | kʼáakʼ /kʼaːkʼ/ | kʼahkʼ /kʼahkʼ/ | kʼakʼ /kʼakʼ/ | qʼaqʼ /qʼaqʼ/ | kʼakʼ /kʼakʼ/ | kʼajk /kʼahk/ |
| Soleil | kʼin /kʼin/ | kʼiin /kʼiːn/ | kʼin /kʼin/ | kʼin /kʼin/ | qʼiij /qʼiːh/ | kʼakʼu /kʼakʼu/ | kʼajn /kʼahn/ |
| Lune | uj /uh/ | uj /uh/ | uh /uh/ | ä /æ/ | ikʼ /ikʼ/ | ixaw /iʃaw/ | uw /uw/ |
| Mère | naʼ /naʔ/ | naʼ /naʔ/ | naʼ /naʔ/ | naʼ /naʔ/ | nan /nan/ | nan /nan/ | ñaʼ /ɲaʔ/ |
| Père | tat /tat/ | taata /taːta/ | yuum /juːm/ | tat /tat/ | tat /tat/ | tat /tat/ | tat /tat/ |
| Manger | jant /hant/ | jaant /haːnt/ | wiʼij /wiʔiχ/ | weʼ /weʔ/ | waʼ /waʔ/ | waʼel /waʔel/ | kʼux /kʼuʃ/ |
| Boire | ukʼ /ukʼ/ | ukʼul /ukʼul/ | ukʼ /ukʼ/ | ukʼe /ukʼe/ | ukʼ /ukʼ/ | ukʼ /ukʼ/ | ucʼ /utsʼ/ |
| Amour | yakunti /jakunti/ | yaakuntej /jaːkunteh/ | yaah /jaːh/ | kʼuxbe /kʼuʃbe/ | lóqʼ /lóqʼ/ | skʼana /skʼana/ | kʼuxbiñ /kʼuʃbiɲ/ |
| Cœur | pukʼsikʼal /pukʼsikʼal/ | puksiʼikʼal /puksiʔikʼal/ | pixan /piʃan/ | pixan /piʃan/ | kʼuʼx /kʼuʔʃ/ | alma /alma/ | pusʼikʼal /pusʼikʼal/ |
| Arbre | cheʼ /tʃeʔ/ | cheʼ /tʃeʔ/ | cheʼ /tʃeʔ/ | teʼ /teʔ/ | cheʼ /tʃeʔ/ | teʼ /teʔ/ | teʼ /teʔ/ |
| Maison | nah /nah/ | naj /nah/ | otoch /otoːtʃ/ | otot /otot/ | jaa /haː/ | naj /nah/ | otyot /otjot/ |
| Chien | pekʼ /pekʼ/ | peekʼ /peːkʼ/ | peekʼ /peːkʼ/ | pekʼ /pekʼ/ | tzʼiʼ /tsʼiʔ/ | tsʼiʼ /tsʼiʔ/ | tsʼiʼ /tsʼiʔ/ |
| Chat | mis /mis/ | miis /miːs/ | miis /miːs/ | mis /mis/ | mis /mis/ | mis /mis/ | mis /mis/ |
| Main | kʼab /kʼab/ | kʼabʼ /kʼaɓ/ | kʼab /kʼab/ | kʼä /kʼæ/ | qʼab /qʼab/ | kʼabʼ /kʼaɓ/ | kʼabʼ /kʼaɓ/ |
| Œil | ich /itʃ/ | ich /itʃ/ | ich /itʃ/ | wich /witʃ/ | wach /watʃ/ | satej /sateh/ | wut /wut/ |
| Bonjour | bʼix a tʼan /biʃ a tʼan/ | baʼax ka waʼalik /baʔaʃ ka waʔalik/ | bix a beel /biʃ a beːl/ | bin a bel /bin a bel/ | saʼbʼal /saʔbal/ | lekilukʼ /lekilukʼ/ | kabʼ /kaɓ/ |
| Merci | dios bʼotik /dios botik/ | dios boʼotik /dios boʔotik/ | nibʼoolal /nibʼoːlal/ | dios boʼtik /dios boʔtik/ | maltyox /maltjoʃ/ | yuj /juh/ | wokox /wokoʃ/ |
| Un | jun /hun/ | jun /hun/ | jun /hun/ | un /un/ | jun /hun/ | jun /hun/ | juñ /huɲ/ |
| Bon | malobʼ /malob/ | maʼalob /maʔalob/ | utz /uts/ | tsʼak /tsʼak/ | utz /uts/ | lek /lek/ | utsat /utsat/ |
Fait partie de LangMap — un projet de visualisation linguistique. Ceci est un résumé statique et explorable ; les cartes interactives offrent l’audio de prononciation, des filtres et une vue globe.