Лезги чӏал
Lezgian
NE Caucasian (Lezgic)
Lezgian (лезги чӀал lezgi čʼal) is the largest Lezgic Northeast Caucasian language, with ~800K speakers across southern Daghestan (Russia) and northern Azerbaijan. One of the major literary languages of Daghestan, with a Cyrillic-based literary tradition since 1928 (after brief Latin and Arabic phases). Has rich consonant clusters, four ejective series (voiceless, voiced, ejective, fortis), and an unusual two-way distinction between regular and pharyngealized vowels in some analyses. Co-official in Daghestan. Notable Lezgian poets include Suleiman Stalsky (1869–1937, "Lezgian Homer"). Sister languages within Lezgic include Tabasaran, Agul, Rutul, and Tsakhur.
Where it is spoken
31 core words in Lezgian
Water
яд
/jad/
Fire
цӏай
/tsʼaj/
Sun
рагъ
/raʁ/
Moon
варз
/varz/
Star
гъед
/ʁed/
Mother
диде
/dide/
Father
буба
/buba/
I
зун
/zun/
You
вун
/wun/
Name
тӀвар
/tʼʷar/
Eye
вил
/vil/
Hand
гъил
/ʁil/
Heart
рикӏ
/rikʼ/
Love
кӏан хьун
/kʼan χun/
Tree
тар
/tar/
House
кӏвал
/kʼval/
Dog
кицӏ
/kitsʼ/
Cat
кац
/kats/
Eat
тӏуьн
/tʼyn/
Drink
хъун
/qun/
One
сад
/sad/
Two
кьвед
/qʷʼed/
Hello
салам
/salam/
Thank you
чухсагъул
/tʃuxsaʁul/
Good
хъсан
/qsan/
Cuckoo
кукупӀ
/kːukːupʼ/
Computer
компьютер
/kɐmˈpjuter/
Sources
Words compared
Compared with related NE Caucasian (Lezgic) languages
| Meaning | Lezgian | Aghul | Tabasaran | Budukh | Kryts | Rutul | Tsakhur |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | яд /jad/ | хьед /ħed/ | штар /ʃtar/ | хьед /ħed/ | xed /xed/ | хьед /ħed/ | хьад /ħad/ |
| Fire | цӏай /tsʼaj/ | цӏай /tsʼaj/ | цӏа /tsʼa/ | цӏай /tsʼaj/ | ts'a /tsʼa/ | цӏай /tsʼaj/ | цӏай /tsʼaj/ |
| Sun | рагъ /raʁ/ | рагъ /raʁ/ | рагъ /raʁ/ | рагъ /raʁ/ | vïrïğ /vɨrɨʁ/ | варагъ /waraʁ/ | верг /verɡ/ |
| Moon | варз /varz/ | ваз /vaz/ | варз /varz/ | ваз /vaz/ | vats /vats/ | ваз /waz/ | ваз /vaz/ |
| Star | гъед /ʁed/ | гъед /ʁed/ | хяд /xæd/ | хед /χed/ | xed /xed/ | хед /χed/ | хане /χanɛ/ |
| Mother | диде /dide/ | баб /bab/ | баб /bab/ | баб /bab/ | dada /dada/ | нин /nin/ | йед /jed/ |
| Father | буба /buba/ | ада /ada/ | дад /dad/ | дада /dada/ | buba /buba/ | дид /did/ | дакӏ /dakʼ/ |
| I | зун /zun/ | зун /zun/ | узу /uzu/ | зы /zɨ/ | zin /zin/ | зы /zɨ/ | зы /zɨ/ |
| You | вун /wun/ | вун /wun/ | уву /uvu/ | вы /wɨ/ | vun /vun/ | вы /wɨ/ | ғу /ʁu/ |
| Name | тӀвар /tʼʷar/ | тӀвар /tʼʷar/ | тӀвар /tʼʷar/ | тӀвар /tʼʷar/ | tʼʷar /tʼʷar/ | дур /dur/ | до /do/ |
| Eye | вил /vil/ | ул /ul/ | ул /ul/ | ул /ul/ | ul /ul/ | ул /ul/ | ул /ul/ |
| Hand | гъил /ʁil/ | хил /xil/ | хил /xil/ | кул /kul/ | kul /kul/ | хыл /χɨl/ | хыл /xəl/ |
| Heart | рикӏ /rikʼ/ | юкӏ /jukʼ/ | юкӏ /jukʼ/ | юкӏ /jukʼ/ | rikʼ /rikʼ/ | юкӏ /jukʼ/ | йикӏ /jikʼ/ |
| Love | кӏан хьун /kʼan χun/ | кӏанди /kʼandi/ | ккунивал /kːunival/ | — /—/ | mukan /muˈkan/ | — /—/ | ыкӏикна /əkʼikna/ |
| Tree | тар /tar/ | тар /tar/ | гар /ɡar/ | тар /tar/ | xer /xer/ | хыл /χɨl/ | йывон /jəvon/ |
| House | кӏвал /kʼval/ | кьали /qʼali/ | хал /xal/ | кӏул /kʼul/ | xal /xal/ | хал /χal/ | хав /xav/ |
| Dog | кицӏ /kitsʼ/ | хвай /xwaj/ | хю /xy/ | хвар /χʷar/ | xveqʼ /χveqʼ/ | хыних /χɨniχ/ | хӏвай /ħʷaj/ |
| Cat | кац /kats/ | кац /kats/ | кет /ket/ | — /—/ | — /—/ | гету /ɡetu/ | кӏет /kʼet/ |
| Eat | тӏуьн /tʼyn/ | ифи /ifi/ | ипӏуб /ipʼub/ | ухьун /uħun/ | ulkura /ulˈkura/ | ухьун /uħun/ | аӏкӏвыс /aʕkʷʼəs/ |
| Drink | хъун /qun/ | ахъан /aqʼan/ | ужуб /uʒub/ | эджи /edʒi/ | hatsra /hatsˈra/ | эджин /edʒin/ | ийыхьес /iijəħes/ |
| One | сад /sad/ | са /sa/ | саб /sab/ | са /sa/ | sa /sa/ | са /sa/ | са /sa/ |
| Two | кьвед /qʷʼed/ | кьуд /qʼud/ | кьюб /qʼyb/ | къуьд /qʼʷyd/ | qʼʷad /qʼʷad/ | кьуьд /qʼyd/ | къвад /qʼʷad/ |
| Hello | салам /salam/ | салам /salam/ | салам /salam/ | салам /salam/ | — /—/ | салам /salam/ | салам /salam/ |
| Thank you | чухсагъул /tʃuxsaʁul/ | баркалла /baɾkalːa/ | чухсагъул /tʃuxsaʁul/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | бахытыд /baxətəd/ |
| Good | хъсан /qsan/ | хъвай /qwaj/ | ужу /uʒu/ | — /—/ | yiğin /jiˈʁin/ | йишды /jiʃdɨ/ | йишда /jiʃda/ |
| Cuckoo | кукупӀ /kːukːupʼ/ | кекку /kːekːu/ | кукум /kːukːum/ | гугутӀ /ɡuɡutʼ/ | гугу /ɡuɡu/ | гиггу /ɡiɡːu/ | гукки /ɡukːi/ |
| Computer | компьютер /kɐmˈpjuter/ | — | компьютер /kɐmˈpjuter/ | — | — | — | — |
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.