کوردیی خوارین
Tiếng Kurd Miền Nam
ngữ hệ Ấn-Âu (nhánh Iran, Tây Bắc, tiếng Kurd)
Tiếng Kurd Nam (còn gọi là Kermashani, Pehlewani, Kelhori hay Lekî) là nhánh cực nam nhất của các ngôn ngữ Kurd, khác với tiếng Kurmanji (ku, Bắc) và Sorani (ckb, Trung). Được khoảng 3 triệu người nói trên khắp miền tây Iran (Kermanshah, Ilam, Lorestan), nó từ lâu bị gộp chung dưới nhãn "Kurd" trong dữ liệu điều tra dân số Iran, dẫn đến việc thống kê thiếu. Tiếng Kurd Nam không có sự sắp xếp cách năng (khác với Sorani) và vẫn giữ một số đặc điểm Iran cổ, đồng thời chia sẻ vốn từ Kurd cốt lõi với Kurmanji và Sorani. Tiểu biến thể Lekî đôi khi được xem là tách biệt với tiếng Kurd Nam chính dòng.
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Kurd Miền Nam
Nước
ئاو
/ɑːw/
Lửa
ئاگر
/ɑːɡɪɾ/
Mặt trời
رۆژ
/ɾoʒ/
Mặt trăng
ماهنگ
/mɑːhænɡ/
Sao
ئەستارە
/æstaːɾæ/
Mẹ
دالگ
/dɑːlɡ/
Cha
باوگ
/bɑːwɡ/
Tôi
من
/mɪn/
Bạn
تۆ
/to/
Tên
ناو
/naw/
Mắt
چەو
/tʃæw/
Tay
دەس
/dæs/
Tim
دڵ
/dɪɫ/
Yêu
عەشق
/æʃq/
Cây
دار
/dɑːɾ/
Nhà
ماڵ
/mɑːɫ/
Chó
سگ
/sæɡ/
Mèo
پشی
/pʃiː/
Ăn
خواردن
/xwɑːɾdən/
Uống
خواردنەوە
/xwɑːɾdɪnˈæwæ/
Một
یەک
/jæk/
Hai
دوو
/duː/
Xin chào
سڵاو
/sɫɑːw/
Cảm ơn
سپاس
/spɑːs/
Tốt
خاس
/xɑːs/
Nguồn
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Indo-European (Iranian, Northwest, Kurdish) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Kurd Miền Nam | Tiếng Kurd (Sorani) | Tiếng Kurd | Tiếng Lori | Tiếng Mazandarani | Tiếng Dari | Tiếng Ba Tư |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ئاو /ɑːw/ | ئاو /ɑːw/ | av /ɑːv/ | او /ɒw/ | آو /ɒːv/ | آب /ɑːb/ | آب /ɒːb/ |
| Lửa | ئاگر /ɑːɡɪɾ/ | ئاگر /ɑːɡɪɾ/ | agir /ɑɡɪɾ/ | تش /tæʃ/ | تش /tæʃ/ | آتش /ɑːtaʃ/ | آتش /ɒːtæʃ/ |
| Mặt trời | رۆژ /ɾoʒ/ | خۆر /xoːɾ/ | roj /ɾoːʒ/ | هور /hor/ | آفتاب /ɒːftɒːb/ | خورشید /xoɾʃed/ | خورشید /xorʃiːd/ |
| Mặt trăng | ماهنگ /mɑːhænɡ/ | مانگ /mɑːŋɡ/ | heyv /hejv/ | مانگ /mɒːŋɡ/ | مونگ /muŋɡ/ | ماه /mɑːh/ | ماه /mɒːh/ |
| Sao | ئەستارە /æstaːɾæ/ | ئەستێرە /ʔæsteːɾæ/ | stêrk /stɛːɾk/ | ستاره /esˈtɑːɾe/ | اساره /esːɑːˈɾe/ | ستاره /setaːˈɾa/ | ستاره /setɒːˈɾe/ |
| Mẹ | دالگ /dɑːlɡ/ | دایک /dɑːjɪk/ | dê /dɛː/ | دا /dɒː/ | مار /mɒːɾ/ | مادر /mɑːdaɾ/ | مادر /mɒːdær/ |
| Cha | باوگ /bɑːwɡ/ | باوک /bɑːwk/ | bav /bɑːv/ | بُوَا /buwɒː/ | پئر /pæʔɾ/ | پدر /padaɾ/ | پدر /pedær/ |
| Tôi | من /mɪn/ | من /mɪn/ | ez /ɛz/ | مه /me/ | من /men/ | من /man/ | من /man/ |
| Bạn | تۆ /to/ | تۆ /to/ | tu /tu/ | تو /to/ | تِه /te/ | تو /to/ | تو /to/ |
| Tên | ناو /naw/ | ناو /naw/ | nav /nav/ | نوم /nom/ | نوم /num/ | نام /naːm/ | نام /nɒːm/ |
| Mắt | چەو /tʃæw/ | چاو /tʃɑːw/ | çav /tʃɑːv/ | چش /tʃæʃ/ | چش /tʃæʃ/ | چشم /tʃaʃm/ | چشم /tʃeʃm/ |
| Tay | دەس /dæs/ | دەست /dɛst/ | dest /dɛst/ | دس /dæs/ | دس /dæs/ | دست /dast/ | دست /dæst/ |
| Tim | دڵ /dɪɫ/ | دڵ /dɪɫ/ | dil /dɪl/ | دل /del/ | دل /del/ | دل /dil/ | دل /del/ |
| Yêu | عەشق /æʃq/ | خۆشەویستی /xoʃɛwiːstiː/ | evîn /ɛviːn/ | عشق /ɛʃq/ | عشق /ɛʃq/ | عشق /eʃq/ | عشق /eʃq/ |
| Cây | دار /dɑːɾ/ | دار /dɑːɾ/ | dar /dɑːɾ/ | دار /dɒːɾ/ | دار /dɒːɾ/ | درخت /daɾaxt/ | درخت /deræxt/ |
| Nhà | ماڵ /mɑːɫ/ | ماڵ /mɑːɫ/ | mal /mɑːl/ | حونه /hunæ/ | سره /særæ/ | خانه /xɑːna/ | خانه /xɒːne/ |
| Chó | سگ /sæɡ/ | سەگ /sɛɡ/ | kûçik /kuːtʃɪk/ | سَگ /sæɡ/ | سَگ /sæɡ/ | سگ /saɡ/ | سگ /sæɡ/ |
| Mèo | پشی /pʃiː/ | پشیلە /pʃiːlɛ/ | pisîk /pɪsiːk/ | پشیله /pæʃilæ/ | پَشی /pæʃi/ | پشک /puʃak/ | گربه /ɡorbe/ |
| Ăn | خواردن /xwɑːɾdən/ | خواردن /xwɑːɾdɪn/ | xwarin /xwɑːɾɪn/ | خواردن /xwɒːɾdæn/ | خوردن /xoɾdæn/ | خوردن /xoɾdan/ | خوردن /xordæn/ |
| Uống | خواردنەوە /xwɑːɾdɪnˈæwæ/ | خواردنەوە /xwɑːɾdɪnɛwɛ/ | vexwarin /vɛxwɑːɾɪn/ | خواردن /xwɒːɾdæn/ | خواردن /xwɒːɾdæn/ | نوشیدن /noʃidan/ | نوشیدن /nuːʃiːdæn/ |
| Một | یەک /jæk/ | یەک /jɛk/ | yek /jɛk/ | یَک /jæk/ | یک /jæk/ | یک /jak/ | یک /jek/ |
| Hai | دوو /duː/ | دوو /duː/ | du /du/ | دو /do/ | دِ /de/ | دو /du/ | دو /do/ |
| Xin chào | سڵاو /sɫɑːw/ | سڵاو /sɫɑːw/ | silav /sɪlɑːv/ | سلام /sælɒːm/ | سلام /sælɒːm/ | سلام /salɑːm/ | سلام /sælɒːm/ |
| Cảm ơn | سپاس /spɑːs/ | سوپاس /supɑːs/ | spas /spɑːs/ | مرسی /mɛɾsi/ | مرسی /mɛɾsi/ | تشکر /taʃakkoɾ/ | سپاس /sepɒːs/ |
| Tốt | خاس /xɑːs/ | باش /bɑːʃ/ | baş /bɑːʃ/ | خاص /xɒːs/ | خوب /xub/ | خوب /xob/ | خوب /xuːb/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.