Kalenjin
Tiếng Kalenjin
Nile-Sahara (Eastern Sudanic, Nilotic, phía nam Nilotic — cụm ngôn ngữ Kalenjin)
Kalenjin là một nhóm ngôn ngữ Nam Nilotic thuộc ngữ hệ Nilo-Sahara, được người Kalenjin nói chủ yếu ở vùng Thung lũng Tách giãn (Rift Valley) của Kenya, cùng các cộng đồng nhỏ hơn ở Uganda và Tanzania. Ngôn ngữ này có khoảng 5 triệu người nói và bao gồm các biến thể gần gũi như Nandi, Kipsigis, Keiyo, Tugen, Marakwet và Sabaot. Được viết bằng chữ Latinh, đây là một ngôn ngữ thanh điệu và, giống các ngôn ngữ Nilotic khác, sử dụng hòa hợp nguyên âm dựa trên vị trí gốc lưỡi (ATR).
Nơi được sử dụng
31 từ cốt lõi trong Tiếng Kalenjin
Nước
beek
/beːk/
Lửa
maat
/maːt/
Mặt trời
asis
/asis/
Mặt trăng
arawa
/arawa/
Sao
kokeel
/koˈkeːl/
Mẹ
ee'yu
/eːju/
Cha
kwanda
/kwanda/
Tôi
anee
/aneː/
Bạn
inyee
/iɲeː/
Tên
kaina
/kaina/
Mắt
konda
/kɔnda/
Tay
eut
/eut/
Tim
muguleldo
/muɡuleldo/
Yêu
chamuga
/tʃamuɡa/
Cây
keetit
/keːtit/
Nhà
gaa
/ɡaː/
Chó
ses
/ses/
Mèo
paka
/paka/
Ăn
am
/am/
Uống
ee
/eː/
Một
agenge
/aɡeŋe/
Hai
aeng'
/aeŋ/
Xin chào
chamege
/tʃameɡe/
Cảm ơn
kongoi
/koŋoi/
Tốt
karaaran
/karaːran/
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Nilo-Saharan (Eastern Sudanic, Nilotic, Southern Nilotic — Kalenjin cluster) liên quan
| Nghĩa | Tiếng Kalenjin | Tiếng Nyaturu | Tiếng Khotan | Tiếng Beja | Tiếng Akkad | Tiếng Brahui | Tiếng Masaaba |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | beek /beːk/ | maazi /maːzi/ | 𑀊𑀤𑀸 /uːdaː/ | yam /jam/ | 𒈬 /muː/ | دیر /diːɾ/ | kamaatsi /kamaːtsi/ |
| Lửa | maat /maːt/ | moto /moto/ | 𑀆𑀢𑀭 /aːtar/ | neʼaat /neʔaːt/ | 𒉈𒌋 /iʃaːtu/ | کاہا /kaha/ | kamulilo /kamulilo/ |
| Mặt trời | asis /asis/ | nzua /nzua/ | 𑀉𑀭𑁆𑀫 /urma/ | yint /jint/ | 𒀭𒌓 /ʃamʃu/ | دے /deː/ | suuba /suːba/ |
| Mặt trăng | arawa /arawa/ | umweri /umweɾi/ | 𑀫𑀸𑀲𑁆𑀢 /maːsta/ | tirig /tiɾiɡ/ | 𒌗 /warχu/ | ماہ /mah/ | umweesi /umweːsi/ |
| Sao | kokeel /koˈkeːl/ | nyeenyeeri /ɲeːɲeːri/ | 𑀲𑁆𑀢𑀸𑀭 /staːra/ | hayúk /hajuːk/ | 𒀯 /kakːabu/ | استار /isˈtaːr/ | kumunyeenye /kumuɲeːɲe/ |
| Mẹ | ee'yu /eːju/ | mama /mama/ | 𑀫𑀸𑀢 /maːta/ | indee /iːndeː/ | 𒌝𒈬 /umːu/ | لمّا /lumːaː/ | mayi /maji/ |
| Cha | kwanda /kwanda/ | tata /tata/ | 𑀧𑀺𑀢 /pita/ | baab /baːb/ | 𒀊 /abu/ | باوا /baːwaː/ | papa /papa/ |
| Tôi | anee /aneː/ | une /une/ | aä /aːə/ | ané /ʔane/ | 𒀀𒈾𒆪 /anaːku/ | ای /iː/ | ise /ise/ |
| Bạn | inyee /iɲeː/ | uwe /uwe/ | 𑀢𑀽 /tuː/ | barúk /baruːk/ | 𒀜𒋫 /atːa/ | نی /niː/ | iwe /iwe/ |
| Tên | kaina /kaina/ | izina /izina/ | 𑀦𑀸𑀫 /naːma/ | sim /sim/ | 𒈬 /ʃumu/ | نام /naːm/ | lisiina /lisiːna/ |
| Mắt | konda /kɔnda/ | iriiso /iɾiːso/ | 𑀘𑁂𑀰𑁆𑀫𑀦𑁆 /tʃʰeʃman/ | liili /liːli/ | 𒅆 /iːnu/ | خن /xan/ | liiso /liːso/ |
| Tay | eut /eut/ | ukuboko /ukuboko/ | 𑀤𑀲𑁆𑀢 /dasta/ | ay /aj/ | 𒋗 /qaːtu/ | دو /doː/ | kumukhono /kumukʰono/ |
| Tim | muguleldo /muɡuleldo/ | umutima /umutima/ | 𑀬𑀲𑀭 (ysära) /zəra/ | ginʼa /ɡinʔa/ | 𒇷𒅁 /libːu/ | دل /dil/ | umwoyo /umwojo/ |
| Yêu | chamuga /tʃamuɡa/ | butogwa /butoɡwa/ | 𑀅𑀭𑁆𑀭𑀽 /arːuː/ | kima /kima/ | 𒊏𒄠 /raːmu/ | عشق /eʃq/ | khusima /kʰusima/ |
| Cây | keetit /keːtit/ | umuti /umuti/ | 𑀤𑁆𑀭𑀼 /drːu/ | hindeb /hindeb/ | 𒄑 /isˤu/ | پنتل /pantal/ | kumusaala /kumusaːla/ |
| Nhà | gaa /ɡaː/ | nyumba /ɲumba/ | 𑀩𑁆𑀬𑀸𑀳 /bjaːha/ | gaw /ɡaw/ | 𒂍 /biːtu/ | اولا /ulaː/ | nzu /nzu/ |
| Chó | ses /ses/ | imbwa /imbwa/ | 𑀰𑀼 /ʂu/ | yas /jas/ | 𒌨𒁇 /kalbu/ | کچک /kutʃik/ | imbwa /imbwa/ |
| Mèo | paka /paka/ | paka /paka/ | 𑀰𑁆𑀰𑁆𑀭𑀅𑀼 /ʂʂarau/ | kabsoot /kabsoːt/ | 𒋗𒊏𒉡 /ʃuraːnu/ | پسی /pisi/ | paka /paka/ |
| Ăn | am /am/ | kuria /kuɾia/ | 𑀧𑀭𑀢 /parætæ/ | tame /tame/ | 𒀀𒅗𒇻 /akaːlu/ | کنّا /kunːa/ | khulya /kʰuʎa/ |
| Uống | ee /eː/ | kunywa /kuɲwa/ | 𑀧𑀻𑀅 /piːa/ | gwaʼa /ɡʷaʕa/ | 𒊮𒌅 /ʃatuː/ | پنّنگ /pinːinɡ/ | khunywa /kʰuɲwa/ |
| Một | agenge /aɡeŋe/ | umwe /umwe/ | 𑀰𑁆𑀰𑀅𑀼 /ɕːau/ | gaal /ɡaːl/ | 𒁹 /iʃteːn/ | اسٹ /asiʈ/ | mulala /mulala/ |
| Hai | aeng' /aeŋ/ | aviri /aβiri/ | 𑀤𑀼𑀯 /duva/ | maloob /maloːb/ | 𒈫 /ʃina/ | ایراٹ /iˈraːʈ/ | babili /βaβili/ |
| Xin chào | chamege /tʃameɡe/ | mbukire /mbukiɾe/ | 𑀤𑁆𑀭𑀽𑀤𑀻 /drːuːdiː/ | salaam /salaːm/ | 𒁲 /ʃulmu/ | سلام /sælaːm/ | mulembe /mulembe/ |
| Cảm ơn | kongoi /koŋoi/ | asante /aˈsante/ | 𑀧𑁆𑀬𑀰𑁆𑀢 /pjaʃta/ | baraʼoo /baɾaʕoː/ | 𒁲𒌅 /taʃlimtu/ | شکریہ /ʃukɾijaː/ | ole nise /ole nise/ |
| Tốt | karaaran /karaːran/ | kihi /kihi/ | 𑀯𑀺𑀭𑀢𑁆𑀢 /viratːa/ | dabaab /dabaːb/ | 𒄭𒄀 /damqu/ | کشی /kaʃi/ | kalayi /kalaji/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.