Mainfränkisch
Kifranken cha Mashariki
Kihindi-Ulaya (Kijerumani, Magharibi, Kijerumani cha Juu, Kifrankoni cha Mashariki cha Juu)
Kifrankoni cha Mashariki (Ostfränkisch / Mainfränkisch) ni kundi la lahaja za Kijerumani cha Juu za eneo la kaskazini-kati ya Bavaria (Franconia) na maeneo jirani ya Thuringia/Hesse/kaskazini mwa Baden-Württemberg. Kinatofautiana na Kibavaria (de_by, Kijerumani cha Juu) na pia Kijerumani cha Kati (k.m. Kihesse) — kipo kwenye mpaka wa kiisimu wa Kifrankoni-Kibavaria kando ya mstari wa Speyer/Germersheim. Kinabainishwa kwa sifa za Mainfränkisch kama vile apokope (kupotea kwa -e ya mwisho: "Hund" si "Hunde"), kuhifadhiwa kwa miishio ya -er ya mwisho, na utambulisho wa kipekee wa kitamaduni wa "mtindo wa maisha wa Kifrankoni" unaohusiana na kilimo cha mizabibu katika bonde la Main.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kifranken cha Mashariki
Maji
Wasser
/vasːə/
Moto
Feier
/faɪɐ/
Jua
Sunn
/sʊn/
Mwezi
Maa
/maː/
Nyota
Stern
/ʃtɛrn/
Mama
Mudder
/mʊdɐ/
Baba
Vadder
/fadɐ/
Mimi
i
/i/
Wewe
du
/du/
Jina
Nama
/ˈnamɐ/
Jicho
Aach
/aːx/
Mkono
Hand
/hand/
Moyo
Herz
/hɛrts/
Upendo
Liebe
/liːbə/
Mti
Bauma
/baʊmaː/
Nyumba
Haus
/haʊs/
Mbwa
Hund
/hʊnt/
Paka
Katz
/kats/
Kula
esse
/ɛsə/
Kunywa
trinke
/trɪŋkə/
Moja
ans
/ans/
Mbili
zwaa
/tsvaː/
Habari
Grüß Gott
/ɡrʏs ɡɔt/
Asante
Vergelt's Gott
/fɛɐɡɛlts ɡɔt/
Nzuri
guad
/ɡuə̯d/
Kekeo
Gutzgauch
/ˈɡʊtsɡaʊx/
Kompyuta
Computer
/kɔmˈpjuːdɐ/
Sushi
Sushi
/ˈsuʃi/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Indo-European (Germanic, West, High German, Upper East Franconian) zinazohusiana
| Maana | Kifranken cha Mashariki | Kishwabia | Kijerumani cha Pennsylvania | Kiwalser | Kibavaria | Kijerumani (Austria) | Kijerumani |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | Wasser /vasːə/ | Wasser /vasə/ | Wasser /vasər/ | Wasser /vasːər/ | Wåssa /vɔsɐ/ | Wasser /vasɐ/ | Wasser /vasɐ/ |
| Moto | Feier /faɪɐ/ | Feuer /foiɐ/ | Feier /faɪər/ | Für /fyːr/ | Feia /fɔɪɐ/ | Feuer /fɔɪɐ/ | Feuer /fɔɪ̯ɐ/ |
| Jua | Sunn /sʊn/ | Sonne /sonə/ | Sunn /sʊn/ | Sunna /sʊnːa/ | Sun /sʊn/ | Sonne /sɔnə/ | Sonne /zɔnə/ |
| Mwezi | Maa /maː/ | Mond /moːnd/ | Muun /muːn/ | Maa /maː/ | Moo /moː/ | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ |
| Nyota | Stern /ʃtɛrn/ | Schtern /ʃtɛrn/ | Schteern /ʃteːrn/ | Stärn /ʃtærn/ | Stern /ʃtɛɐn/ | Stern /ʃtɛʁn/ | Stern /ʃtɛʁn/ |
| Mama | Mudder /mʊdɐ/ | Mädder /mɛdɐ/ | Mudder /mʊdər/ | Müeter /myə̯tər/ | Muada /muɐdɐ/ | Mutter /mʊtɐ/ | Mutter /mʊtɐ/ |
| Baba | Vadder /fadɐ/ | Vadder /fadɐ/ | Daadi /daːdi/ | Atti /atːi/ | Voda /foɐdɐ/ | Vater /fɑːtɐ/ | Vater /faːtɐ/ |
| Mimi | i /i/ | i /i/ | ich /ɪç/ | ich /ix/ | i /i/ | ich /ɪç/ | ich /ɪç/ |
| Wewe | du /du/ | du /du/ | du /du/ | du /du/ | du /du/ | du /duː/ | du /duː/ |
| Jina | Nama /ˈnamɐ/ | Nama /ˈnamə/ | Naame /ˈnaːmə/ | Name /ˈnamə/ | Nam /nãː/ | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ |
| Jicho | Aach /aːx/ | Aug /aʊɡ/ | Aag /aːk/ | Oug /oʊɡ/ | Aug /aʊɡ/ | Auge /aːɡə/ | Auge /aʊ̯ɡə/ |
| Mkono | Hand /hand/ | Hand /hand/ | Hand /hant/ | Hand /hant/ | Hand /hɔnd/ | Hand /hɑnt/ | Hand /hant/ |
| Moyo | Herz /hɛrts/ | Herz /hɛɐts/ | Hatz /hats/ | Hërz /hɛrts/ | Heaz /hɛɐts/ | Herz /hɛɐts/ | Herz /hɛʁts/ |
| Upendo | Liebe /liːbə/ | Liab /liə̯b/ | liewe /liːvə/ | Liebi /liə̯bi/ | Liab /liɐb/ | Liebe /liːbə/ | Liebe /liːbə/ |
| Mti | Bauma /baʊmaː/ | Baum /baum/ | Baam /baːm/ | Boum /boʊm/ | Bam /bãm/ | Baum /baːm/ | Baum /baʊ̯m/ |
| Nyumba | Haus /haʊs/ | Hous /haus/ | Haus /haʊs/ | Hus /huːs/ | Haus /haʊs/ | Haus /haʊs/ | Haus /haʊ̯s/ |
| Mbwa | Hund /hʊnt/ | Hond /hond/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnd/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ |
| Paka | Katz /kats/ | Katz /kats/ | Katz /kats/ | Chatz /xats/ | Katz /kʰats/ | Katze /kɑtsə/ | Katze /katsə/ |
| Kula | esse /ɛsə/ | essa /ɛsə/ | esse /ɛsə/ | ässe /æsə/ | essn /ɛsn̩/ | essen /ɛsn̩/ | essen /ɛsn̩/ |
| Kunywa | trinke /trɪŋkə/ | drengga /dɾɛŋɡə/ | drinke /dɾɪŋkə/ | trinke /trɪŋkə/ | dringa /dɾɪŋɡɐ/ | trinken /tʁɪŋkŋ/ | trinken /tʁɪŋkn̩/ |
| Moja | ans /ans/ | oine /ɔinə/ | eens /eːns/ | eins /æɪ̯ns/ | oans /oɐns/ | oans /ɑːns/ | eins /aɪ̯ns/ |
| Mbili | zwaa /tsvaː/ | zwoi /tsvoɪ̯/ | zwee /tsveː/ | zwei /tsʋei/ | zwoa /tsvoɐ/ | zwei /tsvai/ | zwei /tsvaɪ/ |
| Habari | Grüß Gott /ɡrʏs ɡɔt/ | Grüß Gott /ɡryːs ɡɔt/ | Hallo /haloː/ | Grüössi /ɡryə̯sːi/ | Servus /sɛɐvʊs/ | Servus /zɛɐvʊs/ | Hallo /haloː/ |
| Asante | Vergelt's Gott /fɛɐɡɛlts ɡɔt/ | Danggschee /daŋkʃeː/ | Denki /dɛŋki/ | Vergelts Gott /fɛrɡɛlts ɡɔt/ | Vagelts Gott /fɐɡɛlts ɡɔt/ | Danke /daŋkə/ | danke /daŋkə/ |
| Nzuri | guad /ɡuə̯d/ | guad /ɡuə̯d/ | gut /ɡuːt/ | guet /ɡuə̯t/ | guad /ɡuɐd/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ |
| Kekeo | Gutzgauch /ˈɡʊtsɡaʊx/ | Guckguck /ˈɡʊkɡʊk/ | — | Gugger /ˈɡʊɡər/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ |
| Kompyuta | Computer /kɔmˈpjuːdɐ/ | — | Computer /ˈkɔmpjuːtɐ/ | Computer /komˈpjuːtər/ | Rechna /ˈrɛçnɐ/ | Computer /kɔmˈpjuːtɐ/ | Computer /kɔmˈpjuːtɐ/ |
| Sushi | Sushi /ˈsuʃi/ | — | — | Sushi /ˈsuʃi/ | Suschi /ˈsuʃi/ | Sushi /ˈsuʃi/ | Sushi /ˈzuːʃi/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.