Sesotho
Kisotho cha Kusini
Atlantic-Congo (Bantu, Sotho-Tswana)
Sesotho (Kisotho cha Kusini) ni lugha ya kitaifa ya Lesotho na mojawapo ya lugha rasmi za Afrika Kusini. Msamiati wake una sauti za kufyatua (clicks) zilizokopwa kutoka lugha za Khoisan jirani, na lina mfumo mgumu wa upatanishi wa madarasa ya nomino.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kisotho cha Kusini
Maji
metsi
/metsi/
Moto
mollo
/molːo/
Jua
letsatsi
/letsatsi/
Mwezi
khoeli
/kʰwɛːli/
Mama
mmè
/mːɛ/
Baba
ntate
/ntate/
Kula
ho ja
/ho dʒa/
Kunywa
ho noa
/ho noa/
Upendo
lerato
/leɾato/
Moyo
pelo
/pelo/
Mti
sefate
/sefate/
Nyumba
ntlo
/ntɬo/
Mbwa
ntja
/ntʃa/
Paka
katse
/katse/
Mkono
letsoho
/letsoho/
Jicho
leihlo
/leiɬo/
Habari
dumela
/dumɛla/
Asante
kea leboha
/kea leboha/
Moja
nngwe
/ŋːwe/
Nzuri
monate
/monate/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Atlantic-Congo (Bantu, Sotho-Tswana) zinazohusiana
| Maana | Kisotho cha Kusini | Kisotho cha Kaskazini | Kitswana | Kilozi | Kitsonga | Kimanyika | Kiluvale |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | metsi /metsi/ | meetse /meːtse/ | metsi /metsi/ | mezi /mezi/ | mati /mati/ | mvura /mvuɾa/ | meya /meja/ |
| Moto | mollo /molːo/ | mollo /molːo/ | molelo /moleːlo/ | mulilo /mulilo/ | ndzilo /ndzilo/ | moto /moto/ | kakahya /kakahja/ |
| Jua | letsatsi /letsatsi/ | letšatši /letʃatʃi/ | letsatsi /letsatsi/ | lizazi /lizazi/ | dyambu /dʒambu/ | zuva /zuva/ | likumbi /likumbi/ |
| Mwezi | khoeli /kʰwɛːli/ | ngwedi /ŋwedi/ | ngwedi /ŋwedi/ | kweli /kweli/ | n'weti /ŋweti/ | mwedzi /mwedzi/ | kakweji /kakwedʒi/ |
| Mama | mmè /mːɛ/ | mma /mːa/ | mmê /mːɛ/ | ma /ma/ | manana /manana/ | amai /amai/ | mama /mama/ |
| Baba | ntate /ntate/ | tate /tate/ | rrê /rːɛ/ | ndate /ndate/ | tatana /tatana/ | baba /baba/ | tata /tata/ |
| Kula | ho ja /ho dʒa/ | go ja /ɡodʒa/ | ja /dʒa/ | kuca /kut͡sa/ | ku dya /ku dʒa/ | kudya /kudʒa/ | kulya /kuʎa/ |
| Kunywa | ho noa /ho noa/ | go nwa /ɡonwa/ | nwa /nwa/ | kunwa /kunwa/ | ku nwa /ku nwa/ | kumwa /kumwa/ | kunwa /kunwa/ |
| Upendo | lerato /leɾato/ | lerato /leɾato/ | lerato /leɾato/ | lilato /lilato/ | rirhandzu /riɾandzu/ | rudo /ɾudo/ | zangi /zaŋɡi/ |
| Moyo | pelo /pelo/ | pelo /pelo/ | pelo /peːlo/ | pilu /pilu/ | mbilu /mbilu/ | mwoyo /mwojo/ | mutima /mutima/ |
| Mti | sefate /sefate/ | sehlare /seɬare/ | setlhare /setɬʰaɾe/ | kota /kota/ | nsinya /nsiɲa/ | muti /muti/ | mutondo /mutondo/ |
| Nyumba | ntlo /ntɬo/ | ntlo /ntɬo/ | ntlo /ntɬo/ | ndu /ndu/ | yindlu /jindɮu/ | mhatso /mhatso/ | zuvo /zuvo/ |
| Mbwa | ntja /ntʃa/ | mpša /mpʃa/ | ntša /ntʃa/ | nja /ndʒa/ | mbyana /mbjana/ | mbwa /mbwa/ | kawa /kawa/ |
| Paka | katse /katse/ | katse /katse/ | katse /katse/ | kaze /kaze/ | mangoyi /maŋɡoji/ | katsi /katsi/ | katako /katako/ |
| Mkono | letsoho /letsoho/ | seatla /seatɬa/ | seatla /seatɬa/ | lizoho /lizoho/ | voko /voko/ | ruoko /ɾwoko/ | livoko /livoko/ |
| Jicho | leihlo /leiɬo/ | leihlo /leiɬo/ | leitlho /leitɬʰo/ | liito /liːto/ | tihlo /tiɬo/ | ziso /ziso/ | liso /liso/ |
| Habari | dumela /dumɛla/ | dumela /dumɛla/ | dumela /dumeːla/ | eni sha /ɛni ʃa/ | avuxeni /avuʃeni/ | makadii /makadiː/ | mwane /mwane/ |
| Asante | kea leboha /kea leboha/ | ke a leboga /ke a leboɣa/ | ke a leboga /ke a leboɣa/ | nitumezi /nitumezi/ | inkomu /iŋkomu/ | mazviita /mazviita/ | nasakwilila /nasakwilila/ |
| Moja | nngwe /ŋːwe/ | tee /teː/ | nngwe /ŋːwe/ | nyinwi /ɲiŋʷi/ | rin'we /riŋwe/ | rimwe /ɾimwe/ | -mwe /mwe/ |
| Nzuri | monate /monate/ | botse /botse/ | siame /siaːme/ | nde /nde/ | kahle /kaɬe/ | kunaka /kunaka/ | -mwaza /mwaza/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.