Sa'an Sàvǐ Sa San Juan Mixtepec
Kimixtec cha Mixtepec
Oto-Mangue (Mixtecan)
Kimishteki cha Mixtepec (Sa'an Sàvǐ Sa San Juan Mixtepec, "Usemi wa Watu wa Mvua wa San Juan Mixtepec") ni mojawapo ya lahaja nyingi za Kimishteki za Sierra Sur ya Oaxaca, Mexico. Lugha-jumla ya Kimishteki (mix) inajumuisha takriban lahaja 50 zisizoeleweka kati yao zilizotapakaa katika eneo la Mixteca, ambapo kila "lugha" kwa hakika ni kundi la lahaja zinazohusiana. Mixtepec hasa ni lahaja ya manispaa ya San Juan Mixtepec, tofauti na Kimishteki chenye hadhi cha Tlaxiaco, Kimishteki cha Yucunany, na vinginevyo. Lahaja za Kimishteki zinashiriki sifa za toni za Kiotomangue (toni 3-4, katika kiwango cha silabi), miundo ya kiainishi-nomino, na msamiati tajiri kwa nguo za Kimishteki (huipil, ikat) na taswira za kabla ya Columbus (kodeksi Vindobonensis Mexicanus 1).
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kimixtec cha Mixtepec
Maji
ndute
/ndute/
Moto
ñu'u
/ɲuʔu/
Jua
nikan
/nikan/
Mwezi
yoo
/joː/
Nyota
kimi
/kimi/
Mama
na'án
/naʔán/
Baba
tatá
/tatá/
Mimi
ruʼu
/ɾuʔu/
Wewe
yóʼó
/joʔo/
Jina
sivi
/siβi/
Jicho
nduchi
/ndutʃi/
Mkono
ndo'ó
/ndoʔó/
Moyo
ini
/ini/
Upendo
kúu ini
/kúu ini/
Mti
yutu
/jutu/
Nyumba
veʔe
/veʔe/
Mbwa
ina
/ina/
Paka
vilú
/vilú/
Kula
kashi
/kaʃi/
Kunywa
kohó
/koʔó/
Moja
in
/iʔn/
Mbili
uvi
/uβi/
Habari
nasáa
/nasáː/
Asante
tachu'un
/tatʃuʔun/
Nzuri
vaha
/vaʔa/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Oto-Manguean (Mixtecan) zinazohusiana
| Maana | Kimixtec cha Mixtepec | Kimixtec | Kimixteki cha Metlatónoc | Kichontal cha Tabasco | Kimbundu | Kitojolabal | Kipintupi-Luritja |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | ndute /ndute/ | ndute /ndute/ | ndute /ndute/ | jaʼ /haʔ/ | menha /meɲa/ | jaʼ /haʔ/ | kapi /kapi/ |
| Moto | ñu'u /ɲuʔu/ | ñu'u /ɲuʔu/ | ñu'un /ɲuʔun/ | kʼakʼ /kʼakʼ/ | tubia /tubja/ | kʼakʼ /kʼakʼ/ | waru /waɻu/ |
| Jua | nikan /nikan/ | nikandii /nikandiː/ | nikandii /nikandiː/ | kʼin /kʼin/ | muanya /mwaɲa/ | kʼakʼu /kʼakʼu/ | tjintu /cintu/ |
| Mwezi | yoo /joː/ | yoo /joː/ | yoo /joː/ | ä /æ/ | ngonde /ŋɡonde/ | ixaw /iʃaw/ | pira /piɻa/ |
| Nyota | kimi /kimi/ | kimi /kimi/ | kimi /kimi/ | ekʼ /ʔekʼ/ | tetembwa /teˈtembwa/ | kʼanal /kʼanal/ | kililpi /kiˈlilpi/ |
| Mama | na'án /naʔán/ | na'án /naʔán/ | na'án /naʔán/ | naʼ /naʔ/ | mama /mama/ | nan /nan/ | ngunytju /ŋuɲcu/ |
| Baba | tatá /tatá/ | tatá /tatá/ | tatá /tatá/ | tat /tat/ | tata /tata/ | tat /tat/ | mama /mama/ |
| Mimi | ruʼu /ɾuʔu/ | ruʼu /ɾuʔu/ | yuʼu /juʔu/ | noʼon /noʔon/ | eme /eme/ | keʼn /keʔn/ | ngayulu /ŋajulu/ |
| Wewe | yóʼó /joʔo/ | yoʼo /joʔo/ | yoʼo /joʔo/ | neʼet /neʔet/ | eie /eje/ | weʼn /weʔn/ | nyuntu /ɲuntu/ |
| Jina | sivi /siβi/ | sɨvɨ /sɨβɨ/ | sivi /siβi/ | kʼabaʼ /kʼaɓaʔ/ | dijina /diˈʒina/ | bʼiʼil /ɓiʔil/ | yini /jini/ |
| Jicho | nduchi /ndutʃi/ | nduchi /ndutʃi/ | nduchi /ndutʃi/ | wich /witʃ/ | dixi /diʃi/ | satej /sateh/ | kuru /kuɻu/ |
| Mkono | ndo'ó /ndoʔó/ | ndo'ó /ndoʔó/ | nda'a /ndaʔa/ | kʼä /kʼæ/ | lukwaku /lukwaku/ | kʼabʼ /kʼaɓ/ | mara /maɻa/ |
| Moyo | ini /ini/ | ini /ini/ | ini /ini/ | pixan /piʃan/ | muxima /muʃima/ | altzil /altsil/ | kurunpa /kuɻunpa/ |
| Upendo | kúu ini /kúu ini/ | kúu ini /kúu ini/ | kunduu ini /kundúː iniʔ/ | kʼuxbe /kʼuʃbe/ | henda /henda/ | skʼana /skʼana/ | mukulya /mukuʎa/ |
| Mti | yutu /jutu/ | yutu /jutu/ | itun /itun/ | teʼ /teʔ/ | mukune /mukune/ | teʼ /teʔ/ | punu /punu/ |
| Nyumba | veʔe /veʔe/ | ve'e /βeʔe/ | ve'e /βeʔe/ | otot /otot/ | inzo /inzo/ | naj /nah/ | ngura /ŋuɻa/ |
| Mbwa | ina /ina/ | tina /tina/ | tina /tina/ | pekʼ /pekʼ/ | imbwa /imbwa/ | tsʼiʼ /tsʼiʔ/ | papa /papa/ |
| Paka | vilú /vilú/ | vilú /βilú/ | vilu /βilu/ | mis /mis/ | kasalu /kasalu/ | mis /mis/ | pusi /pusi/ |
| Kula | kashi /kaʃi/ | kasi /kasi/ | kasi /kasi/ | weʼ /weʔ/ | kudya /kudja/ | waʼel /waʔel/ | ngalkuni /ŋalkuni/ |
| Kunywa | kohó /koʔó/ | kohó /koʔó/ | kohó /koʔó/ | ukʼe /ukʼe/ | kunwa /kunwa/ | ukʼ /ukʼ/ | tjikini /cikini/ |
| Moja | in /iʔn/ | in /ĩ/ | i'in /iʔin/ | un /un/ | -moxi /moʃi/ | jun /hun/ | kutju /kucu/ |
| Mbili | uvi /uβi/ | uvi /uʔβi/ | uu /uː/ | chaʼ /tʃaʔ/ | -iadi /jaːdi/ | chabʼ /tʃaɓ/ | kutjarra /kucaɾa/ |
| Habari | nasáa /nasáː/ | nasáa /nasáː/ | sa'a /saʔa/ | bin a bel /bin a bel/ | kiebi /kiebi/ | lekilukʼ /lekilukʼ/ | palya /paʎa/ |
| Asante | tachu'un /tatʃuʔun/ | tachu'un /tatʃuʔun/ | tatu'un /tatuʔun/ | dios boʼtik /dios boʔtik/ | kishukutu /kiʃukutu/ | yuj /juh/ | palya /paʎa/ |
| Nzuri | vaha /vaʔa/ | vate /βate/ | va'a /βaʔa/ | tsʼak /tsʼak/ | kiá /kja/ | lek /lek/ | palya /paʎa/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.