Līvõ kēļ
Kiliv
Urali (Finnic, Kusini)
Kilivonia (Līvõ kēļ) ndiyo lugha ya Kifiniki iliyo kusini kabisa, iliyozungumzwa kihistoria kando ya pwani ya Kurzeme (Courland) nchini Latvia. Mawasiliano makubwa na Kilatvia (lugha ya Kibaltiki ya Kihindi-Kizungu) yaliipa sifa za toni zisizo za kawaida miongoni mwa lugha za Kifiniki. Mzungumzaji wa mwisho mzawa aliyeimudu vyema, Grizelda Kristiņa, alifariki mwaka 2013, lakini bado wapo wazungumzaji wachache wa sehemu kadhaa kupitia programu za uhuishaji. Latvia inailinda rasmi kama sehemu ya urithi wa wenyeji.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kiliv
Maji
vež
/vɛʒ/
Moto
tūl
/tuːl/
Jua
pǟva
/pæːva/
Mwezi
kūʼ
/kuː/
Nyota
tēḑ
/teːdʲ/
Mama
jemā
/jɛmaː/
Baba
izā
/izaː/
Mimi
minā
/ˈminaː/
Wewe
sinā
/ˈsinaː/
Jina
nim
/nim/
Jicho
sīlma
/siːlma/
Mkono
kež
/kɛʒ/
Moyo
sidām
/sidaːm/
Upendo
ārmaztõ
/aːrmastə/
Mti
pū
/puː/
Nyumba
kuodā
/kuədaː/
Mbwa
piņ
/piɲ/
Paka
kaš
/kaʃ/
Kula
sīedõ
/siːədə/
Kunywa
jūodõ
/juːədə/
Moja
ikš
/ikʃ/
Mbili
kakš
/kakʃ/
Habari
tervīst
/tɛrviːst/
Asante
tienū
/tiɛnuː/
Nzuri
jõvā
/jəvaː/
Kekeo
kēg
/keːɡ/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Uralic (Finnic, South) zinazohusiana
| Maana | Kiliv | Kiestonia | Kivõro | Kiveps | Kifinlandi | Kikarjala cha Livvi | Kisami cha Skolt |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | vež /vɛʒ/ | vesi /vesi/ | vesi /vesi/ | vezi /ˈvezi/ | vesi /ʋesi/ | vezi /ˈvezi/ | čääʹcc /tʃæːtsʲː/ |
| Moto | tūl /tuːl/ | tuli /tuli/ | tuli /tuli/ | lämoi /ˈlæmoi/ | tuli /tuli/ | tuli /ˈtuli/ | toll /tolː/ |
| Jua | pǟva /pæːva/ | päike /pæike/ | päiv /pæiv/ | päiväine /ˈpæivæine/ | aurinko /ɑuriŋko/ | päivy /ˈpæivy/ | peeiʹvv /peːjvʲː/ |
| Mwezi | kūʼ /kuː/ | kuu /kuː/ | kuu /kuː/ | kuu /kuː/ | kuu /kuː/ | kuu /kuː/ | mään /mæːn/ |
| Nyota | tēḑ /teːdʲ/ | täht /tæht/ | täht /tæht/ | täht /tæht/ | tähti /ˈtæhti/ | tähti /ˈtæhti/ | nâ´stt /naːstː/ |
| Mama | jemā /jɛmaː/ | ema /emɑ/ | imä /imæ/ | mam /mam/ | äiti /æiti/ | mama /ˈmama/ | jeäʹnn /jæːnʲː/ |
| Baba | izā /izaː/ | isa /isɑ/ | esä /esæ/ | tat /tat/ | isä /isæ/ | tuatto /ˈtuatto/ | eeʹǩǩ /eːkʲː/ |
| Mimi | minā /ˈminaː/ | mina /ˈminɑ/ | ma /mɑ/ | minä /ˈminæ/ | minä /ˈminæ/ | minä /ˈminæ/ | mon /mon/ |
| Wewe | sinā /ˈsinaː/ | sina /ˈsinɑ/ | sa /sɑ/ | sinä /ˈsinæ/ | sinä /ˈsinæ/ | sinä /ˈsinæ/ | ton /ton/ |
| Jina | nim /nim/ | nimi /ˈnimi/ | nimi /nimi/ | nimi /ˈnimi/ | nimi /ˈnimi/ | nimi /ˈnimi/ | nõmm /nõmː/ |
| Jicho | sīlma /siːlma/ | silm /silm/ | silm /silm/ | silm /silm/ | silmä /silmæ/ | silmü /ˈsilmy/ | čââlm /tʃæːlm/ |
| Mkono | kež /kɛʒ/ | käsi /kæsi/ | käsi /kæsi/ | käzi /ˈkæzi/ | käsi /kæsi/ | käzi /ˈkæzi/ | ǩeätt /kʲætː/ |
| Moyo | sidām /sidaːm/ | süda /sydɑ/ | süä /syæ/ | südäin /ˈsydæin/ | sydän /sydæn/ | süväin /ˈsyvæin/ | väimm /væimː/ |
| Upendo | ārmaztõ /aːrmastə/ | armastus /ɑrmɑstus/ | armastus /ɑrmɑstus/ | armaztada /armasˈtada/ | rakkaus /rɑkkɑus/ | suvaita /ˈsuvaita/ | rääʹǩǩesvuõtt /ræːkʲːesvuɘtː/ |
| Mti | pū /puː/ | puu /puː/ | puu /puː/ | pu /pu/ | puu /puː/ | puu /puː/ | muõrr /muɔrː/ |
| Nyumba | kuodā /kuədaː/ | maja /mɑjɑ/ | kotus /kotus/ | pert' /pertʲ/ | talo /tɑlo/ | koti /ˈkoti/ | kåʹdd /kɔdʲː/ |
| Mbwa | piņ /piɲ/ | koer /koer/ | pini /pini/ | koir /koir/ | koira /koirɑ/ | koira /ˈkoiɾa/ | piânnaj /pianːaj/ |
| Paka | kaš /kaʃ/ | kass /kɑsː/ | kass /kɑsː/ | kaži /ˈkaʒi/ | kissa /kissɑ/ | kazi /ˈkazi/ | kõõšš /kɵːʃː/ |
| Kula | sīedõ /siːədə/ | sööma /søːmɑ/ | süümä /syːmæ/ | söda /ˈsødæ/ | syödä /syødæ/ | syvvä /ˈsyvvæ/ | poorrâd /porːad/ |
| Kunywa | jūodõ /juːədə/ | jooma /joːmɑ/ | juuma /juːma/ | joda /ˈjoda/ | juoda /juodɑ/ | juvva /ˈjuvva/ | juukkâd /juːkːad/ |
| Moja | ikš /ikʃ/ | üks /yks/ | üts /yts/ | üks' /yksʲ/ | yksi /yksi/ | yksi /ˈyksi/ | õhtt /ɵhtː/ |
| Mbili | kakš /kakʃ/ | kaks /kɑks/ | katś /kɑtsʲ/ | kaks' /kaksʲ/ | kaksi /ˈkɑksi/ | kaksi /ˈkaksi/ | kuõˊhtt /kuõhtː/ |
| Habari | tervīst /tɛrviːst/ | tere /tere/ | tere /tere/ | tervhen /ˈtervhen/ | hei /hei/ | terveh /ˈterveh/ | tiõrv /tiɵrv/ |
| Asante | tienū /tiɛnuː/ | tänan /tænɑn/ | aitäh /ɑitæh/ | spasib /ˈspasib/ | kiitos /kiːtos/ | passibo /ˈpassibo/ | späʹsseb /spæsʲːeb/ |
| Nzuri | jõvā /jəvaː/ | hea /heɑ/ | hää /hæː/ | hüvä /ˈhyvæ/ | hyvä /hyʋæ/ | hüvä /ˈhyvæ/ | šiõǥǥ /ʃiɵɣː/ |
| Kekeo | kēg /keːɡ/ | kägu /ˈkæɡu/ | kägo /ˈkæɡo/ | kägi /ˈkæɡi/ | käki /ˈkæki/ | kägöi /ˈkæɡøi/ | ǩiõkk /ˈkʲiɔkː/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.